Δύο χρόνια μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου 2023, η Χαμάς στη Γάζα έχει υποστεί σοβαρές απώλειες αλλά διατηρεί ικανότητα ανασύνταξης. Παρά την ισραηλινή στρατιωτική υπεροχή και τις δηλώσεις περί «ολικής νίκης», η Χαμάς εξακολουθεί να ασκεί επιρροή στον θύλακα που ελέγχει από το 2007.

Πριν από την τρέχουσα σύγκρουση, η Χαμάς διέθετε 25.000-30.000 μαχητές. Ισραηλινές πηγές ασφαλείας ισχυρίζονται ότι έχουν εξοντώσει 17.000-23.000 από αυτούς, ωστόσο ο ισραηλινός στρατός δεν έχει προσκομίσει αδιάσειστα στοιχεία για τον αριθμό αυτόν.

Η οργάνωση ACLED (Armed Conflict Location and Event Data) τον Οκτώβριο 2024 ανέφερε ότι οι λεπτομερέστερες αναφορές των IDF αντιστοιχούσαν σε περίπου 8.500 θανάτους, συμπεριλαμβανομένων μαχητών από άλλες ένοπλες ομάδες και μη μάχιμων μελών της Χαμάς.

Μια απόρρητη ισραηλινή βάση δεδομένων επιβεβαίωσε αυτά τα στοιχεία, δείχνοντας ότι μέχρι τον Μάιο 2025, μόνο 8.900 επώνυμοι μαχητές από τη Χαμάς ή την Ισλαμική Τζιχάντ ήταν νεκροί ή «πιθανώς νεκροί». Αυτό σημαίνει ότι πάνω από το 80% των περισσότερων από 66.000 νεκρών στη Γάζα είναι άμαχοι.

• Διαβάστε επίσης: New York Times / Δύο χρόνια μετά, το Ισραήλ πιο απομονωμένο και διχασμένο από ποτέ

Στρατολόγηση και νέες τακτικές

Παρά τις απώλειες, η Χαμάς φαίνεται να έχει αναπληρώσει τις δυνάμεις της. Αμερικανοί αξιωματούχοι πληροφοριών δήλωσαν στο Reuters ότι η οργάνωση θα μπορούσε να έχει στρατολογήσει 10.000-15.000 νέους μαχητές.

Η ερευνήτρια Λέιλα Σεουράτ από το Αραβικό Κέντρο Ερευνών και Πολιτικών Σπουδών στο Παρίσι επισημαίνει ότι υπάρχουν ενδείξεις, μεταξύ άλλων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ότι αυξανόμενος αριθμός νεαρών Παλαιστινίων, χωρίς προηγούμενη εκπαίδευση, έχουν ενταχθεί στις Ταξιαρχίες Κασάμ.

Η οργάνωση έχει αλλάξει ριζικά τακτική, λειτουργώντας ως αποκεντρωμένη ομάδα που βασίζεται στον ανταρτοπόλεμο, τακτικές «χτυπήματος και φυγής» και ενέδρες με χρήση εκρηκτικών. Ο αριθμός των διασυνοριακών επιθέσεων με ρουκέτες έχει μειωθεί σημαντικά, καθώς ισραηλινοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι μεγάλο μέρος του οπλοστασίου, ειδικά βαρύτερα όπλα όπως ρουκέτες, έχει καταστραφεί.

Επιβίωση και απώλεια ελέγχου

Σε περιοχές που ο ισραηλινός στρατός λέει ότι έχει «καθαρίσει», μικρές ομάδες της Χαμάς έχουν συχνά επανεμφανιστεί, ενώ είναι πιθανό ότι μέρος του δικτύου σηράγγων της ομάδας εξακολουθεί να υπάρχει, επιτρέποντας αιφνιδιαστικές επιθέσεις και την φυλάκιση των ισραηλινών ομήρων.

Ωστόσο, η πολιτική εξουσία της Χαμάς έχει υποβαθμιστεί σημαντικά. Αναλυτές του International Crisis Group αναφέρουν ότι Παλαιστίνιοι καταγγέλλουν την αυξανόμενη απουσία αξιωματούχων της Χαμάς από δημόσια καθήκοντα, συμπεριλαμβανομένης της αστυνόμευσης, εν μέρει λόγω του χάους και του φόβου για ισραηλινή στόχευση.

Ένας πρώην αξιωματικός των εσωτερικών δυνάμεων ασφαλείας της Γάζας δήλωσε στο BBC ότι η Χαμάς έχει χάσει τον έλεγχο σχεδόν σε ολόκληρη τη Γάζα, με εγκληματικές συμμορίες και φατρίες να γεμίζουν το κενό ασφαλείας και την κοινωνία να καταρρέει εντελώς.

Παράλληλα, ο αναλυτής Μοχάμεντ αλ-Αστάλ από τη νότια Γάζα υποστήριξε στους New York Times ότι η προβολή της Χαμάς ως σοβαρού αντιπάλου θα μπορούσε να είναι «ένα πρόσχημα για την καταστροφή του θύλακα και την απέλαση των κατοίκων του».

Ο ειδικός του Διεθνούς Κέντρου Αντιμετώπισης της Τρομοκρατίας, Χανς-Γιάκομπ Σίντλερ, συμπεραίνει στην Ντόιτσε Βέλλε  ότι η Χαμάς είναι ιδεολογία που δεν μπορεί να καταστραφεί, αλλά μόνο να υποβαθμιστούν οι στρατιωτικές της δυνατότητες.