Την Παρασκευή ενισχύθηκαν οι ελπίδες για ειρήνη μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών, αφού ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι η συμφωνία θα μπορούσε να υπογραφεί ήδη από αυτό το Σαββατοκύριακο, παρότι η Τεχεράνη ανέφερε ότι δεν έχει λάβει την τελική της απόφαση.

Η συμφωνία, εάν επιβεβαιωθεί, θα αποτελέσει τη σημαντικότερη μέχρι στιγμής διπλωματική πρόοδο για τον τερματισμό του πολέμου που διαρκεί τρεις μήνες, ο οποίος έχει στοιχίσει τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους και έχει οδηγήσει σε απότομη άνοδο των τιμών της ενέργειας παγκοσμίως, αφού το Ιράν έκλεισε σχεδόν πλήρως το Στενό του Ορμούζ στη ναυτιλία.

«Μόλις καταλήξαμε σε μια εξαιρετική συμφωνία για τον πόλεμο με το Ιράν», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους στο Λευκό Οίκο την Πέμπτη.

«Το στενό θα ανοίξει επίσημα μόλις υπογράψουμε, κάτι που θα μπορούσε να γίνει σύντομα, πολύ σύντομα, ίσως κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου στην Ευρώπη», είπε, προσθέτοντας ότι ο Αντιπρόεδρος JD Vance θα παραστεί στην υπογραφή της συμφωνίας.

Όταν ρωτήθηκε αν ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Αγιατολάχ Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, είχε εγκρίνει τη συμφωνία, ο Τραμπ απάντησε: «Καταλαβαίνω ότι η απάντηση είναι ναι».

Από τα μέσα Μαρτίου, ο Τραμπ έχει επανειλημμένα ισχυριστεί ότι η συμφωνία με το Ιράν για τον τερματισμό του πολέμου ήταν κοντά. Οι δύο πλευρές αντάλλαξαν πυρά αυτή την εβδομάδα, θέτοντας σε δοκιμασία την εκεχειρία που είχε ανακοινωθεί τον Απρίλιο.

Τα ιρανικά ΜΜΕ μετέδωσαν τις δηλώσεις του εκπροσώπου του Υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκάι, σύμφωνα με τις οποίες μεγάλα τμήματα της συμφωνίας έχουν οριστικοποιηθεί, αλλά το Ιράν δεν θα υποχωρήσει όσον αφορά τα «κόκκινα όρια» του.

«Δεν έχουμε καταλήξει σε τελικό συμπέρασμα σχετικά με το θέμα αυτό», ανέφερε. «Πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό ζήτημα που εξετάζεται επί του παρόντος από τα αρμόδια όργανα λήψης αποφάσεων».

Στενό του Ορμούζ: Στα ύψη η ένταση

Ωστόσο, η ένταση παρέμεινε υψηλή στην περιοχή του Στενού του Ορμούζ, καθώς οι αμερικανικές δυνάμεις κατέρριψαν δύο ιρανικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη μίας χρήσης, αφού η Τεχεράνη προσπάθησε να επιτεθεί σε εμπορικά πλοία που διέρχονταν από τη ζωτικής σημασίας αυτή θαλάσσια οδό, όπως ανέφερε αμερικανός αξιωματούχος.

Ο ιρανικός στρατός εμπόδισε ένα δεξαμενόπλοιο να διέλθει από το στενό, σύμφωνα με τα κρατικά μέσα ενημέρωσης, τα οποία μετέδωσαν τον ήχο εκρήξεων νωρίς την Παρασκευή.

Η ανακοίνωση του Τραμπ ήρθε αφού ακύρωσε τις προγραμματισμένες στρατιωτικές επιθέσεις κατά του Ιράν, επικαλούμενος πρόοδο στις διαπραγματεύσεις.

Ο Τραμπ έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι οποιαδήποτε ειρηνευτική συμφωνία πρέπει να διασφαλίζει ότι το Ιράν δεν θα μπορεί να αναπτύξει πυρηνικό όπλο. Το Ιράν αρνείται ότι επιδιώκει την απόκτηση τέτοιου όπλου.

Οι απαιτήσεις του Ιράν περιλαμβάνουν την άρση των διεθνών κυρώσεων, την αποδέσμευση δισεκατομμυρίων δολαρίων σε δεσμευμένα περιουσιακά στοιχεία και την αναγνώριση του ελέγχου του επί του Στενού του Ορμούζ.

«Το σημαντικό είναι ότι δεν θα υπάρχουν πυρηνικά όπλα στο Ιράν. Αυτό σημαίνει ούτε θα αναπτυχθούν ούτε θα αγοραστούν», δήλωσε αργότερα ο Τραμπ κατά τη διάρκεια εκδήλωσης της προεκλογικής του εκστρατείας που πραγματοποιήθηκε μέσω τηλεφώνου.

ΗΠΑ – Ιράν: Η πίεση στον Τραμπ και οι απαιτήσεις των δύο πλευρών

Νωρίτερα την Πέμπτη, ο Τραμπ δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα χτυπούσαν το Ιράν «πολύ σκληρά απόψε» και ότι επιθυμούσε τελικά να καταλάβει το κέντρο των πετρελαϊκών υποδομών του, το νησί Χαργκ.

Η σύγκρουση έχει εξελιχθεί σε πολιτικό πονοκέφαλο για τον Λευκό Οίκο, με τις δημοσκοπήσεις να δείχνουν πτώση των ποσοστών αποδοχής του Τραμπ, εν μέσω της οργής των ψηφοφόρων για τις υψηλές τιμές της βενζίνης.

Ορισμένοι Ρεπουμπλικανοί έχουν εκφράσει ανοιχτά την ανησυχία τους ότι η αντιδημοτικότητα του πολέμου θα μπορούσε να τους κοστίσει τον έλεγχο του Κογκρέσου στις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου.

Πάντως, η αντίδραση άλλων δυνάμεων της Μέσης Ανατολής θα είναι επίσης κρίσιμη για τις διαπραγματεύσεις.

Ο Τραμπ δήλωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι η συμφωνία είχε εγκριθεί από χώρες όπως το Ισραήλ, η Σαουδική Αραβία, το Κατάρ και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.

Το γραφείο του πρωθυπουργού Μπέντζαμιν Νετανιάχου ανέφερε σε δήλωση μετά τη συνομιλία του Ισραηλινού ηγέτη με τον Τραμπ ότι το Ισραήλ δεν ήταν συμβαλλόμενο μέρος στο μνημόνιο κατανόησης με το Ιράν.

Ο Νετανιάχου εξέφρασε την εκτίμησή του για τη δέσμευση του Τραμπ να εξασφαλίσει μια συμφωνία που περιλαμβάνει την απομάκρυνση εμπλουτισμένου υλικού, την αποσυναρμολόγηση της υποδομής εμπλουτισμού, τον περιορισμό της παραγωγής πυραύλων και τον τερματισμό της υποστήριξης προς περιφερειακούς αντιπροσώπους, σύμφωνα με το Reuters.

Η Τεχεράνη απαιτεί τον τερματισμό των ισραηλινών επιθέσεων στο Λίβανο, όπου συνεχίζονται οι μάχες σε έναν παράλληλο πόλεμο μεταξύ του Ισραήλ και των μαχητών της Χεζμπολάχ που υποστηρίζονται από το Ιράν.