Είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον ότι δυο αρχηγοί κομμάτων της προοδευτικής αντιπολίτευσης, ο Αλέξης Τσίπρας της ΕΛΑΣ και ο Νίκος Ανδρουλάκης του ΠΑΣΟΚ, άνοιξαν τη συζήτηση για δωρεάν μετακινήσεις στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς, (ΜΜΜ).

Η συζήτηση για τα ΜΜΜ πρέπει, τώρα που άνοιξε, να επεκταθεί σε όλα τα ζητήματα που αφορούν στις δημόσιες συγκοινωνίες. Καθώς μια τέτοια συζήτηση έχει ιδιαίτερα θετικό κοινωνικό, οικονομικό, αλλά και περιβαλλοντικό αποτύπωμα.

Οι λόγοι είναι οι εξής:

1. Τα ΜΜΜ έχουν μεγάλη κοινωνική σημασία γιατί είναι η καθημερινή, μόνιμη και σταθερή λύση για τις μετακινήσεις εκατομμυρίων εργαζομένων, φοιτητών, μαθητών και συνταξιούχων στις μεγάλες πόλεις. Αφορούν, δηλαδή, στην καθημερινότητα της μεγάλης κοινωνικής πλειοψηφίας που ζει και εργάζεται στις πόλεις. Γι’ αυτό και έχει μεγάλη σημασία, εκτός από την ελάφρυνση του κόστους και η καλύτερη ποιότητα μετακίνησης, η αξιοπιστία και η συνέπεια στη λειτουργία των ΜΜΜ.

2. Τα ΜΜΜ αποτελούν τη μόνιμη και σταθερή λύση για την αντιμετώπιση των κυκλοφοριακών προβλημάτων στις μεγαλουπόλεις. Καθώς σήμερα είναι γνωστό από μετρήσεις και έρευνες ότι η κύρια αιτία για την κυκλοφοριακή συμφόρηση στις σύγχρονες πόλεις είναι τα ΙΧ αυτοκίνητα. Κάθε μέτρο, συνεπώς, στην κατεύθυνση της απόδοσης κινήτρων για την εγκατάλειψη των αυτοκινήτων και τη χρήση ΜΜΜ είναι θετικό για την επίλυση των κυκλοφοριακών προβλημάτων που θεωρούνται συνυφασμένα με τις μεγαλουπόλεις.

3. Οι σύγχρονες τάσεις για την επίλυση των συγκοινωνιακών προβλημάτων στις πόλεις με πυκνό οδικό δίκτυο, δεν είναι στην κατεύθυνση της εκτέλεσης νέων οδικών αξόνων. Καθώς αυτή η πρακτική δίνει κίνητρο για την κυκλοφορία ακόμη περισσότερων ΙΧ αυτοκινήτων. Η αρχή σήμερα είναι ότι όσο πιο πολλοί δρόμοι φτιάχνονται, τόσο περισσότερα αυτοκίνητα θα κυκλοφορούν και συνεπώς τόσο χειρότερο θα γίνεται το κυκλοφοριακό πρόβλημα. Η λύση σήμερα του κυκλοφοριακού προβλήματος βρίσκεται στην εγκατάλειψη των αυτοκινήτων και στην απόδοση κινήτρων για τη χρήση ΜΜΜ, δηλαδή μετρό, τραμ, λεωφορείου και προαστιακού σιδηροδρόμου.

4. Σε εποχή ενεργειακής κρίσης και αυξημένων τιμών για τα καύσιμα, η απόδοση κινήτρων για χρήση ΜΜΜ είναι, εκτός των άλλων, και μια πολύ οικονομική μεταρρύθμιση. Τόσο για τον καθένα μετακινούμενο ξεχωριστά, που γλυτώνει το υψηλό κόστος της βενζίνης, όσο και για το δημόσιο συμφέρον και την εθνική οικονομία συνολικά, καθώς μειώνεται η εξάρτηση της χώρας από την εισαγωγή καυσίμων.

5. Η ενίσχυση της χρήσης ΜΜΜ, τέλος, έχει ιδιαίτερα θετικό αποτύπωμα στο περιβάλλον και στην κλιματική αλλαγή. Καθώς ο περιορισμός των ΙΧ μειώνει σημαντικά τις εκπομπές αερίων της καύσης που ρυπαίνουν την ατμόσφαιρα και επιτείνουν το φαινόμενο του θερμοκηπίου.

Γι’ αυτό και η εξαγγελία για δωρεάν μετακίνηση με τα ΜΜΜ έχει τεράστια οικονομική, κοινωνική και περιβαλλοντική αξία.

Το δημοσιονομικό κόστος μιας τέτοιας μεταρρύθμισης, άλλωστε, είναι πολύ μικρό, όπως εξήγησε ο Αλέξης Τσίπρας, ιδιαίτερα σε σχέση με το πολύ μεγάλο κοινωνικό, οικονομικό και περιβαλλοντικό όφελος που αυτή θα έχει.

Αυτά, βέβαια, ισχύουν με την προφανή προϋπόθεση ότι τα ΜΜΜ θα λειτουργούν με δημόσιο χαρακτήρα.

Καθώς έχει αποδειχθεί ιστορικά, με το Ηνωμένο Βασίλειο να αποτελεί το πιο πρόσφατο και διδακτικό παράδειγμα, ότι η ιδιωτικοποίηση των ΜΜΜ εγκαταλείπεται παντού όπου εφαρμόστηκε.

Γιατί αποδείχθηκε ότι οδηγεί σε διαρκή υποβάθμιση της ποιότητας της λειτουργίας των ΜΜΜ και σε εγκατάλειψη της συντήρησης και του εκσυγχρονισμού τους, με συνέπεια την αύξηση των δυστυχημάτων. Η ιδιωτικοποίηση των ΜΜΜ οδηγεί, ακόμη, και σε σημαντική αύξηση της τιμής των εισιτηρίων, χωρίς αντίστοιχη βελτίωση της ποιότητας των υπηρεσιών.

Όποιος θεωρεί ότι η όλη συζήτηση για τα ΜΜΜ συνιστά λαϊκισμό, δηλαδή δημαγωγία, ας ρωτήσει τους Βρετανούς γιατί, μετά από δεκαετίας ιδιωτικοποίησης, πήραν πέρσι τη μεγάλη απόφαση της επανακρατικοποίησης των σιδηροδρόμων τους.

Ας ανοίξει, λοιπόν, η συζήτηση για δωρεάν μετακινήσεις στις πόλεις.

Και μαζί με αυτήν, ας ανοίξει επιτέλους και η συζήτηση για τον δημόσιο χαρακτήρα των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς.

Που είναι μονόδρομος για:

– την επίλυση των κυκλοφοριακών προβλημάτων στις σύγχρονες πόλεις,

– τη βελτίωση της ποιότητας των υπηρεσιών μετακίνησης,

– τη βελτίωση της καθημερινότητας εκατομμυρίων εργαζομένων,

– την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης και τη μείωση της εξάρτησης, σε εθνικό επίπεδο, από τα εισαγόμενα καύσιμα και

– την καταπολέμηση των περιβαλλοντικών και κλιματικών προβλημάτων που πλήττουν τον πλανήτη.