Η προβολή του ντοκιμαντέρ «Απόδραση από τα Βούρλα» και η συζήτηση Γιώργου Μπαρτζώκα, Στέλιου Κούλογλου και του συγγραφέα Γιώργου Τσιρίδη που ακολούθησε, προκάλεσε το έντονο ενδιαφέρον της κοινής γνώμης για αυτό το μοναδικό περιστατικό της σύγχρονης ιστορίας.

Πέρα από τις διηγήσεις που περιλαμβάνονται στα 55 λεπτά του ντοκιμαντέρ, στο αρχείο του Tvxs υπάρχει ένα ανεξάντλητο αρχειακό υλικό από τις διηγήσεις των δραπετών στην κάμερα του Ρεπορτάζ Χωρίς Σύνορα.

Διαβάστε: Απόδραση από τα Βούρλα / Όλες οι μαρτυρίες των αγωνιστών

Αυτά τα ανέκδοτα ντοκουμέντα θα δημοσιεύσει σε συνέχειες το Tvxs.

Κάτρης: Στις 8 του Οκτώβρη του 54 με πιάσανε.

Δεν κάνεις δήλωση, θα ψοφήσεις μέσα στη φυλακή.

Από την ασφάλεια έμεινα 38 ημέρες στην απομόνωση και με πήγανε στα Βούρλα. Το αίσθημα της ελευθερίας το ενιωσα περισσότερο εκείνη την ημέρα, όταν φτάσαμε όλα τα παιδιά οι σύντροφοι με καλοδέχτηκαν και ξεκινήσαμε το σχέδιο.

Βαρδινογιάννης: Εμείς είχαμε τότε τις παράνομες οργανώσεις του ΚΚΕ, ο Λεωνίδας ο Τζεφρώνης είχε έρθει λίγο καιρό πριν σαν Γραμματέας της παράνομης οργάνωσης της Αθήνας.

Και σε μένα είχε ανατεθεί να καθοδηγήσω τρεις τέσσερις αχτίδες τότε. Αλλά κάποια στιγμή η Ασφάλεια κατάφερε να βρει τα ίχνη των οργανώσεων.

Μας προσήψαν τότε την  κατηγορία της κατασκοπείας. Ότι έλεγαν ορισμένα αστεία πράγματα δηλαδή εις στα δικόγραφα τα οποία μας κοινοποίησαν κι εις την δίκη αργότερα. 

Γιατί ήταν πάρα πολύ αστεία αυτά που ελέχθησαν από την Κυβέρνηση τότε για την δράση τη δική μας.

Είχαν πέρασαν έξι χρόνια και δεν τολμούσαν να ξεκινήσουν τη δίκη γιατί δεν έστεκε αυτή η κατηγορία της κατασκοπείας. Και μέναμε στα Βούρλα.

Βελής: Ήμουνα Γραμματέας της Κομμουνιστικής Νεολαίας της ΕΠΟΝ. Κι ήμουνα στην παρανομία πριν από τη σύλληψη μου.

Έκανα μια βλακεία τότε έκανα ένα λάθος όπως λέγαμε συνωμοτικό, ασυγχώρητο και πήγα κι επισκέφτηκα ένα φίλο μου το Γκαστόν, που ήμασταν ιδιαίτερα συνδεδεμένοι. Κι αυτός ήτανε στην παρανομία.

Να περάσουμε ένα βράδυ μαζί για να σπάσουμε λίγο τη μοναξιά μας και ήτανε χτυπημένο το σπίτι όπως λέμε. Πιάσανε τον Γκαστόν και μαζί του κι εμένα. Ήταν τυχαία η σύλληψη μου.

Μας κρατήσανε στην Ασφάλεια του Πειραιά στην απομόνωση απάνω στο τελευταίο πάτωμα στην Βασιλέως Γεωργίου ένα μήνα, όλο τον Αύγουστο που ήτανε και  ήταν πολύ ζεστός Αύγουστος, σε κάτι μπετονένια κελιά.

Μετά μας μεταφέρανε στην Ασφάλεια της Αθήνας. 

Όσους μπορέσανε να τους κάνουν δικογραφία τους στείλανε μέσα στις αρχές του Σεπτεμβρίου στα Βούρλα. Εμένα με κρατήσανε ακόμα τρεις μήνες στην απομόνωση στην Αθήνα στην Ασφάλεια. Και τελικά στις 30 Νοεμβρίου αφού πέρασα πάλι από την Ασφάλεια Πειραιά, με στείλανε στα Βούρλα.

Κουρτούκης: Από την Ρουμανία ήρθα στην Ελλάδα. Στην Πολωνία τελείωσα τη  Σχολή Αξιωματικών για ειδικές αποστολές. 

Με πιάσανε το ’54 σε ένα σπίτι στην οδό Λιοσίων 33 ενός φούρναρη Μανίτσας λεγότανε. Με κάρφωσε κάποιος που τον έπιασαν, Συμφώνησε να αφεθεί, να μην φάει άλλο ξύλο δεν ξέρω αν έφαγε και καμιά μπάτσα και να προσφέρει υπηρεσίες.

Ηρθαν ένα μεσημέρι με κάτι καπελαδούρες, με κάτι μύτες κόκκινες, λέω μπεκρήδες θα είναι αυτοί Αστυφύλακες παλιοί, ποιος ξέρει τι θέλουν εδώ πέρα.

Αλλά μόλις ακούω τις διαταγές, παρών οι επικεφαλής, ο Ρακιτζής, ο Κροντήρης, ωχ λέω κατάλαβα τι γίνεται εδώ πέρα ήρθε όλη η μεραρχία.

Πως λέγεσαι; Του είπα το όνομα που έλεγε η ταυτότητα, τους έδειξα την ταυτότητα. Καλά, καλά.

Με πήγανε στην Ασφάλεια απάνω, δεν τους έχω πει τίποτα, ήταν τα γραφεία στην οδό Καποδιστρίου. Λέει ο Ρακιτζής κύριε δεν ξέρω πως σας λένε. Λέω ξέρετε, τους είχα πει αυτό Τσάρας που έλεγε η ταυτότητα.

Λέει κοιτάξτε να κουβεντιάσουμε καλά να συνεννοηθούμε μεταξύ μας, όπως κουβεντιάσαμε με τους άλλους κυρίους, τον κύριο Φλωράκη, τον κύριο Τζεφρώνη.Ηθελε να με κάνει να αντιδράσω, να έλεγα «βρε τους κερατάδες με προδώσανε». Δεν τσίμπησα όμως.

Με κρατήσανε μέχρι 27 Δεκεμβρίου στην Ασφάλεια και μετά με πήγανε στην Αίγινα. Από εκεί με έπαιρναν για τα δικαστήριο, μια στην Αθήνα, μία στη Λαμία, μετά στο Αγρίνιο.

Ο φυλακές του Αγρινίου σπιτάκι ήτανε. Ετσι να έκανες με μια κλωτσιά έβγαινες έξω, αλλά που θα πήγαινες; Θα σε πιάνανε.

Είχα τον καλύτερο Δικηγόρο εκεί τον Πρόεδρο του Συλλόγου ο οποίος λέει, κύριε Κουρτούκη λέει θα σας πω μια κουβέντα αλλά μη παρεξηγήσετε όχι λέω κύριε Βότση, ήταν μεγαλύτερος από μένα.

Εγώ τότε νέος ακόμη τι ήμουνα τότε 33-34 χρονών αυτός ήτανε 60 χρονών, λοιπόν θέλω να πείτε ότι στο βουνό βγήκα για λόγους ιδεολογικούς και τίποτα άλλο και σας υπόσχομαι ότι θα πάτε στο σπίτι σας.

Λέω κύριε Βότση ο Πρόεδρος ο Εισαγγελέας θα πολιτικολογήσει εκεί; Εμ βέβαια. Ε τότε θα πολιτικολογήσω, θα απαντήσω κι εγώ συνεπώς ας αφήσουμε τη συζήτηση. Την άφησε την συζήτηση, ήταν ευγενέστατος. 

Δικάστηκα εκεί μου βάλανε 20 χρόνια επειδή είχα πρότερο έντιμο βίο.

Μετά προσδιορίζονται μία δυο δίκες στο Εφετείο Αθηνών, ληστείες.

Με ρώτησε ένας δικηγόρος του λέω κοίταξε πότε διεπράχθησαν αυτά τα αδικήματα. Λέει το ’47. Εγώ από το ’46 είμαι στο βουνό λέω αποκλείεται να έκανα κλοπές οι ληστείες, έκανα πράξεις βίας όπως θέλετε διότι μου επιβαλλότανε από το συμφέρον του αγώνος.

Αν δεν παίρναμε καμία προβατίνα τι θα τρώγαμε; 

Ύστερα από το Εφετείο δεν με πήγανε στην Αίγινα με κρατήσανε στα Βούρλα, επειδή επίκειτο μια μεταγωγή μου για την Λαμία. 

Μόλις έφτασα στα Βούρλα με  έπιασε ο Τζεφρώνης- ήμαστε φίλοι απ’ έξω μου λέει στο αυτί είσαι τυχερός. Τι ρε λέω; Μου λέει φεύγουμε. Που πάμε ρε του λέω; Ρε φεύγουμε μου λέει, δραπετεύουμε.

Στο επόμενο: παρέες και σχέδια στη φυλακή