Μια έντονη συζήτηση έχει ξεκινήσει τις τελευταίες εβδομάδες γύρω από το WNBA. Μόνο που, για ακόμη μία φορά, η απόδοση των αθλητριών και η συνεχής αναπτυσσόμενη τους λίγκα δεν βρίσκεται πραγματικά στο επίκεντρό της.

Ένα πρωτάθλημα που μεγαλώνει με εντυπωσιακούς ρυθμούς, προσελκύει νέο κοινό και βλέπει τις αθλήτριές του να αποκτούν μεγαλύτερη αναγνωρισιμότητα από ποτέ, έχει βρεθεί στο επίκεντρο μιας πολιτισμικής σύγκρουσης που απειλεί να επισκιάσει όλα όσα συμβαίνουν μέσα στις τέσσερις γραμμές του γηπέδου.

Η συζήτηση γύρω από τις τρανς αθλήτριες, οι δηλώσεις της Σόφι Κάνινγκχαμ και η πρόσφατη προκλητική εμφάνιση του Ενές Καντέρ Φρίντομ σε αγώνα του πρωταθλήματος έφεραν το WNBA στις πρώτες γραμμές μιας αντιπαράθεσης που μοιάζει να ενδιαφέρει περισσότερο ανθρώπους εκτός του αθλήματος παρά εκείνους που το υπηρετούν και το στηρίζουν καθημερινά.

Το χρονικό της αντιπαράθεσης

Όλα ξεκίνησαν όταν η γκαρντ των Indiana Fever, Σόφι Κάνινγχαμ, μία από τις πιο προβεβλημένες παίκτριες του WNBA τα τελευταία δύο χρόνια, μίλησε στο ESPN για το ζήτημα της «προστασίας» του γυναικείου αθλητισμού.

Η ίδια απέρριψε τις κατηγορίες ότι είναι εχθρική απέναντι στα τρανς άτομα, υπογραμμίζοντας ότι αντιμετωπίζει όλους με αγάπη και σεβασμό. Ωστόσο πρόσθεσε ότι θεωρεί υποχρέωσή της να προστατεύσει «τα νεαρά κορίτσια στα αποδυτήρια και στον αθλητισμό, που δεν θα έπρεπε να αγωνίζονται απέναντι σε βιολογικούς άνδρες».

Λίγο αργότερα τόνισε πως είναι «κοινή λογική» ο αποκλεισμός των τρανς αθλητριών από τα γυναικεία αθλήματα.

Οι δηλώσεις της ξεπέρασαν γρήγορα τα όρια του μπάσκετ και μετατράπηκαν σε αντικείμενο πολιτικής αντιπαράθεσης στις ΗΠΑ.

Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ εξέφρασε δημόσια τη στήριξή του στην Κάνινγχαμ, ενώ ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς δήλωσε ότι αποτελεί «πηγή έμπνευσης».

Παρότι η 29χρονη αθλήτρια τόνισε αργότερα ότι «δεν είναι ιδιαίτερα πολιτικοποιημένο πρόσωπο», οι δηλώσεις της την ακολούθησαν σε κάθε γήπεδο, με μικρές συγκεντρώσεις υποστηρικτών και επικριτών να πραγματοποιούνται έξω από αγώνες των Indiana Fever.

Τότε, χωρίς καμία απολύτως αφορμή από την λίγκα, η οποία ουδέποτε εξέφρασε ποτέ ότι σκέφτεται το ενδεχόμενο να εντάξει τρανς αθλήτριες, ο πρώην σέντερ του NBA Ενές Καντέρ Φρίντομ, ο οποίος ανακοίνωσε μέσω Instagram ότι θα δηλώσει συμμετοχή στο Draft του WNBA, λέγοντας πως αισθάνεται γυναίκα, βασιζόμενος ότι υπάρχει ασάφεια στους κανονισμούς της λίγκας.

Αποκορύφωμα της προκλητικότητας του Ενές Καντέρ ήταν όταν παρευρέθηκε στον αγώνα Chicago Sky εναντίον Indiana Fever. Ο πρώην NBAer καθόταν δίπλα στη βασική γραμμή και φορούσε ένα μαύρο μπλουζάκι που έγραφε: «ΓΥΝΑΙΚΑ. Ουσιαστικό. Ενήλικος άνθρωπος θηλυκού φύλου» όπως αναγράφεται στα λεξικά, θέλοντας με αυτό να συνεχίσει την αντιπαράθεση που έχει ξεκινήσει ο ίδιος από μόνος του.

Τότε η αθλήτρια και ακτιβίστρια Νατάσα Κλάουντ των Chicago Sky αντέδρασε έντονα απέναντι στον Καντέρ του φώναξε και άρχισε να τον δείχνει, ενώ τον πλησίαζε, τότε επενέβει η ασφάλεια και απομάκρυνε τον 34χρονο πρώην αθλητή, με τον ίδιο να υποστηρίζει ότι «τον έδιθωξαν γιατί υπερασπίζεται τις γυναίκες».

Οι Chicago Sky αποφάσισαν να αποκλείσουν τον Ενές Κάντερ από το γήπεδο τους, ενώ το WNBΑ φαίνεται να ακυρώνει και επίσημα τα όσα λέει σύμφωνα με αθλητικά ΜΜΕ των ΗΠΑ.

Ο σεξισμός πίσω από τον θόρυβο

Αυτό που έκανε ο Καντέρ Φρίντομ είναι σεξιστικό ακριβώς επειδή βασίζεται στην υπόθεση ότι ένας άνδρας μπορεί να μπει σε έναν γυναικείο αθλητικό χώρο και να καθορίσει τι πρέπει να συζητείται εκεί.

Η Σόφι Κάνινγχαμ έχει κάθε λόγο να τοποθετηθεί είτε διαφωνεί κάποιος μαζί της είτε συμφωνεί γιατί προφανώς εργάζεται σε αυτό το χώρο και την αφορά άμεσα.

Οι παίκτριες παίζουν. Οι προπονήτριες δουλεύουν. Οι άνθρωποι του πρωταθλήματος προσπαθούν να χτίσουν ένα προϊόν που, χρόνο με τον χρόνο, κερδίζει περισσότερο κοινό και μεγαλύτερη πολιτισμική σημασία. Και ξαφνικά, η προσοχή μεταφέρεται σε έναν πρώην NBAer που αποφάσισε να κάνει την άποψη του, το μπλουζάκι του και την παρουσία του στο γήπεδο το σημαντικότερο γεγονός της βραδιάς.

Το WNBA βρίσκεται σε μια περίοδο πρωτοφανούς ανάπτυξης. Νέες παίκτριες προσελκύουν κοινό, τα παιχνίδια συζητιούνται περισσότερο, οι ομάδες αποκτούν μεγαλύτερη ορατότητα και το μπάσκετ γυναικών διεκδικεί επιτέλους τη θέση που του αξίζει στη δημόσια συζήτηση.

Δεν είναι υπεράσπιση των γυναικών να μετατρέπεις κάθε χώρο γυναικών σε σκηνικό για τη δική σου πολιτική παράσταση. Είναι ένας άλλος τρόπος να λες στις γυναίκες ότι, ακόμη και όταν κατακτούν έναν χώρο δικό τους, κάποιος άνδρας θα εμφανιστεί για να τους εξηγήσει πώς πρέπει να λειτουργεί.

Υπάρχει επίσης κάτι αποκαλυπτικό στον τρόπο με τον οποίο συχνά αντιμετωπίζονται οι γυναίκες που αντιδρούν στην πρόκληση.

Όταν ένας άνδρας προκαλεί, εισβάλλει στον χώρο τους και επιδιώκει μια αντιπαράθεση, η γυναίκα που απαντά κινδυνεύει να χαρακτηριστεί «δραματική» ή «επιθετική».

Σε αυτό το θέμα το γεγονός ότι η ομάδα της στάθηκε δίπλα της είναι σημαντικό. Οι αθλήτριες δεν είναι υποχρεωμένες να ανέχονται ανθρώπους που χρησιμοποιούν τον χώρο εργασίας τους ως πολιτικό θέατρο. Δεν οφείλουν να χαμογελούν ενώ κάποιος άλλος προσπαθεί να μετατρέψει την παρουσία τους σε περιεχόμενο για το διαδίκτυο.

Διαβάστε: Σεξισμός στον αθλητισμό / Τέσσερις πρωταγωνίστριες μιλούν στο tvxs

Οι ξαφνικοί «ειδικοί» του WNBA

Και εδώ η συζήτηση ξεφεύγει από τον Καντέρ Φρίντομ. Το ίδιο μοτίβο εμφανίστηκε ακόμη και στην Ελλάδα. Δημοσιογράφοι και σχολιαστές πολύ γνωστοί με εκπομπές στο Youtube που έχουν εκατοντάδες χιλιάδες θεατές και οι οποίοι δεν είχαν αφιερώσει ούτε μία σοβαρή αναφορά στο WNBA, που δεν είχαν γράψει για τις ομάδες, τις παίκτριες, τους τελικούς ή την ανάπτυξη του πρωταθλήματος, βρήκαν ξαφνικά λόγο να ασχοληθούν μαζί του όταν προέκυψε η ευκαιρία να τοποθετηθούν υπέρ των σχολίων της Σόφι Κάνινγκχαμ.

Πού ήταν όλοι αυτοί όταν οι παίκτριες του WNBA διεκδικούσαν καλύτερες εργασιακές συνθήκες; Πού ήταν όταν το πρωτάθλημα προσπαθούσε επί χρόνια να κερδίσει την προσοχή των μέσων; Πού ήταν στις μεγάλες στιγμές του μπάσκετ γυναικών, στις ιστορίες των αθλητριών, στις κοινωνικές πρωτοβουλίες και στις αγωνιστικές αντιπαλότητες που κάνουν το WNBA ένα από τα πιο ενδιαφέροντα πρωταθλήματα στον κόσμο τα τελευταία χρόνια που ανεβαίνει το επίπεδο συνεχώς;

Και αυτό δεν σημαίνει ότι απαγορεύεται σε κάποιον να ενδιαφερθεί τώρα. Σημαίνει, όμως, ότι έχουμε κάθε δικαίωμα να αναρωτηθούμε για το είδος αυτού του ενδιαφέροντος όταν η πρώτη —και μοναδική— αφορμή για να μιλήσει για το WNBA είναι να γίνει μία αναίτια επίθεση σε μία ήδη περιθωριοποιημένη ομάδα ανθρώπων.

Αφήστε τις γυναίκες να παίξουν μπάσκετ

Το μπάσκετ γυναικών δεν χρειάζεται άλλους αυτόκλητους σωτήρες. Χρειάζεται ανθρώπους που θα το παρακολουθήσουν, θα το στηρίξουν, θα το καλύψουν δημοσιογραφικά και θα επενδύσουν στην ανάπτυξή του χωρίς να απαιτούν να γίνει αντάλλαγμα για τις πολιτικές τους εμμονές.

Η συζήτηση γύρω από τις τρανς αθλήτριες είναι υπαρκτή και σύνθετη και δεν πρόκειται να λυθεί με μπλουζάκια, φωνές δίπλα στο παρκέ ή viral στιγμές. Πολύ περισσότερο δεν μπορεί να διεξαχθεί με ειλικρίνεια από ανθρώπους που εμφανίζονται στον χώρο μόνο όταν μυρίζονται δημοσιότητα και «αίμα».

Ο Καντέρ μπορεί να παρουσιάζει τον εαυτό του ως υπερασπιστή των γυναικών. Αλλά η υπεράσπιση δεν αρχίζει με την πρόκληση. Δεν αρχίζει με το να κάνεις τον εαυτό σου πρωταγωνιστή σε έναν αγώνα γυναικών και ξαφνικά να σχολιάσεις κάτι τέτοιο ενώ δεν έχεις ξανασχοληθεί ποτέ με το WNBA.

Το WNBA ανεβαίνει. Το μπάσκετ γυναικών μεγαλώνει. Και ίσως αυτό είναι που ενοχλεί περισσότερο είναι ακριβώς αυτό, ότι οι γυναίκες δεν χρειάζονται πια κανέναν να τους δώσει χώρο. Τον έχουν κερδίσει μόνες τους.