Σε ένα θέμα που ισορροπεί δυναμικά μεταξύ της δημιουργικότητας, του ναρκισσισμού, της συμμετοχής και της ευθύνης όλων των εμπλεκόμενων πλευρών, η ποιότητα ενός κοινωνικού σχηματισμού (ιδίως όταν καμώνεται την κοινωνία) φαίνεται από τον τρόπο που οι καλλιτέχνες φέρονται στο σύνολο αλλά σαφώς και από τον τρόπο  που η κοινωνία φέρεται στους καλλιτέχνες. Μα και στους υπόλοιπους εργάτες της τέχνης. Και εάν στις ποικίλες μορφές ολοκληρωτισμού οι καλλιτέχνες που θελήσαν να τιμήσουν τη συμμετοχή και την ευθύνη απέναντι στο σύνολο, διώχθηκαν ανηλεώς, στη δημοκρατία γραφικοποιούνται, όταν ξεχνιούνται.

Με δεδομένο πως ζήσαμε λοιπόν πρόσφατα την αδιαφορία της κυβέρνησης για τον συγκεκριμένο κλάδο, και τη μερική εγρήγορσή της όταν οι διαμαρτυρίες γενικεύτηκαν, μέσα από κινήσεις καλλιτεχνών, εργαζόμενων στον χώρο, και αλληλέγγυων πολιτών, σκεφτήκαμε πως αξίζει να δώσουμε φωνή σε εργαζόμενους του χώρου, ξεκινώντας από τους υπέροχους, μα όχι όσο προβεβλημένους και προβεβλημένες όπως τους αξίζει, χορογράφους.

Η Αναστασία Γεωργαλά δεν είναι άγνωστη στον χώρο. Γεννήθηκε στην Αθήνα και είναι απόφοιτη της Σχολής Χορού Ραλλού Μάνου «Ελληνικό Χορόδραμα», ενώ έχει ολοκληρώσει την εκπαίδευση της στο Dance Movement Therapy(από την Ένωση Χοροθεραπευτών Ελλάδος),με συνεχή εκπαίδευση και επιμόρφωση στο αντικείμενό της (Μουσικοκινητική Αγωγή στο Ωδείο «Φίλιππος Νάκας» με τη Μαρία Κυνηγού, Κλασικό Χορό με τους AlexeiFeoktistov (Κyrov), Σόνια Μοριάνωβ και Γιάννη Μέτση, Musical,κλπ). Βραβευμένη σε πανελλαδικούς και διεθνείς διαγωνισμούς Χορογραφίας (1ο Βραβείο  Πανελλαδικά για την παράσταση “Του Κουτρούλη ο Γάμος”-Δήμος Ταύρου, 2ο& 3o Βραβείο InternationalBreaking&HipHop).Από το 2004 είναι ιδιοκτήτρια και Καλλιτεχνική Διευθύντρια της Σχολής Χορού «Χοροέκφραση» στο Αιγάλεω. Με έντονη κοινωνική ευαισθησία που μετατρέπεται φυσικά σε ενεργή συμμετοχή σε κοινωνικά δρώμενα, όπως δράση για την  Παγκόσμια Ημέρα για την Εξάλειψη της βίας κατά των Γυναικών, δράσεις στο πλαίσιο της κοινωνικής Αλληλεγγύης, ενίσχυση της παιγνιοθήκης του Αιγάλεω με το σύνολο τωνεσόδων από παραστάσεις της κ.α  είναι με τον τρόπο της παρούσα στα εύκολα και στα δύσκολα. Αλλά εκεί που συμπυκνώνονται όλα είναι στη διαρκή επαγγελματική δράση της στον καλλιτεχνικό χώρο από το 1999 έως σήμερα,  όπου και έχει επιμεληθεί κινησιολογικά παραστάσεις θιάσων και καλλιτεχνών, όπως:  ΣΠΕΙΡΑ ΣΠΕΙΡΑ με τον Σταμάτη Κραουνάκη και τη Λίνα Νικολακοπούλου, το Θίασο ’81, τον Λουδοβίκο των Ανωγείων στον Ερωτόκριτο, το Θίασο Αδράχτι, την Κατερίνα Πολυχρονοπούλου και τον ΠολυχώροVault κ.ά. Έχει συν-διοργανώσει ακόμη Βιωματικό Εργαστήριο Κίνησης και Αυτοσχεδιασμού σε συνεργασία με το Θεατρικό Μουσείο Ιάκωβος Καμπανέλλης στη Νάξο και έχει κάνει τη συνεργασία και κινησιολογική επιμέλεια διαφημιστικων σποτ και event με στόχο την ανάδειξη του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού προ Ολυμπιακών Αγώνων 2004. Στα ίδια πλαίσια είχε συμμετοχή και την κινησιολογική επιμέλεια στην παράσταση «μνήμες της Ολυμπίας» με την ομάδα material για την προώθηση των ολυμπιακών αγώνων.
Τέλος σχεδίασε και οργάνωσε το  εργαστήριο κίνησης και αυτοσχεδιασμόυ στο Philadelphia  university στο Λονδίνο για το έτος 2016. Η ίδια, αν και δεν θέλει να το προβάλλει, ενισχύει όσο μπορεί ομάδες κοινωνικά αποκλεισμένων ανεξάρτητα από καταγωγή αλλά και τα αδέσποτα, ενώ τέλος βάζει όλο τομεράκι και τα ζωτικότητά της στους μαθητές και τις μαθήτριες της. Πολλοί άνθρωποι με τόσο δημιουργικά προσόντα και αλληλέγγυα στάση ζωής δεν στηρίζονται με επάρκεια. Είναι ευθύνη όλων μας να τους θυμηθούμε τώρα που με το ζόρι ασχολήθηκε η πολιτική ηγεσία και τα κόμματα μαζί τους, γιατί καμιά μορφή τέχνης δεν θα μπορούσε να υπάρχει δίχως αυτούς κι αυτές που με μεράκι και κόπο την στηρίζουν πίσω από τα φώτα.
 

• Κ. Γεωργαλά, θα ήθελα να μας πείτε τι ήταν αυτό που σας τράβηξε στην τέχνη του χορού και τι έχετε καταθέσει μέσα από αυτό όλα τα χρόνια της ασχολίας σας;

 
Δεν αποτελώ κάποια εξαίρεση σε έναν «κανόνα» που συνήθως συναντάμε στα κορίτσια σαν εμάς(χαχα). Ήμουν ένα 7χρονο κορίτσι κι εγώ που σαγηνεύτηκε από την χάρη και την ομορφιά των μπαλαρίνων. Έτσι είπα κι εγώ την παροιμιώδη ατάκα στους γονείς μου «Θέλω να γίνω μπαλαρίνα» και έγινα (χαχα). Η παιδική αυτή όμως επιθυμία δεν έμεινε εκεί. Εξελίχθηκε σε ανάγκη και τελικά σε απόφαση. Γαλουχήθηκα και διαμορφώθηκα μέσα από το χορό , δίπλα σε μοναδικούς δασκάλους και συναδέλφους ,μέσασε μια πολυετή πορεία σπουδών και εργασίαςσε μία γυναίκα που αναγνωρίζει πια πως ο χορός έχει τη δύναμη να μετασχηματίζει,όχι μόνο εμένα την ίδια, αλλά και την κοινωνία στην οποία ζω. Η επαγγελματική μου μετέπειτα δραστηριότητα και η φιλοσοφίας της σχολής στην οποία διδάσκω και διευθύνω διακατέχεται ακριβώς απ’ αυτή την ανάγκη για δημιουργία, έκφραση και πρωτίστως παρέμβαση. Όλες μας οι παραστάσεις και δράσεις την τελευταία 15ετια έχουν όχι ως γνώμονα μόνο την κατάθεση ψυχής των δασκάλων – δημιουργώνκαι καλλιτεχνών μαθητών μας αλλά και τη σύνδεση και παρέμβαση με τις κοινωνικές εξελίξεις, με τα υπαρξιακά και κοινωνικά ζητήματα που από την κρίση και μετά μας απασχολούν. Αυτή η στάση μου απέναντι στην τέχνη και το σκοπό τηςμε οδήγησε στις σπουδές Χοροθεραπείαςπου βρίσκονται σε εξέλιξη και δίνουν μία νέα δυναμική στην ως τώρα πορεία μου.
 

• Μπορείτε να μας πείτε  δυο λόγια για την κατάσταση που επικρατούσε στις σχολές χορού πριν την κρίση της πανδημίας;

 
Οι σχολές χορού , όπως και άλλες καλλιτεχνικές δομές , επιχειρήσεις κτλ. ήταν υπό τη σκιά της οικονομικής κρίσης του 2008. Ο χορός ως ενασχόληση σε περιόδους που τίθεται θέμα βιοποριστικό για ένα μεγάλο μέρος του κόσμου αντιμετωπίστηκε ως «είδος πολυτελείας» και σε πολλές περιπτώσεις υπήρχαν σοβαρές απώλειες σε οικονομικό επίπεδο και μαθητικό δυναμικό. Οι σχολές αναγκάστηκαν να αναπροσαρμόσουν τα οικονομικά τους πακέτα, να διαπραγματευτούν εκ νέου τα λειτουργικά τους έξοδα χωρίς καμία στήριξη από την πολιτεία, μιας και η τιμή του Φ.Π.Α εκτοξεύθηκε από το 13% , στα 18% και αργότερα στο 24% . Δώσαμε και δίνουμε ακόμα μάχη να διατηρήσουμε την ποιότητα τόσο στην διδασκαλία της τέχνης μας όσο και στην διατήρηση των εργασιακών σχέσεων των δασκάλων χορού σε αξιοπρεπή επίπεδα. Σ’ αυτό όμως που θέλω να σταθώ είναι σε ένα φαινόμενο που εξελίχθηκε παράλληλα και εντάθηκε τα τελευταία χρόνια βοηθώντας τις σχολές να αποκτήσουν έναν υγιή τρόπο λειτουργίας. Η πίεση των επιπτώσεων της κρίσης, η ανάγκη των ανθρώπων να εκφράσουν όλα αυτά που βίωσαν έφερε νέο κόσμο στις σχολές. Πολλοί άνθρωποι βρήκαν διέξοδο στις τέχνες και στον χορό αυτή την περίοδο και αυτό όπως καταλαβαίνετε είναι μεγάλη ευθύνη.
 

• Τι ιδιαίτερα προβλήματα αντιμετωπίσατε κατά την διάρκεια του εγκλεισμού;

Τα ζητήματα που μας απασχόλησαν  είναι κυρίως  οι οικονομικές απώλειες και το ουσιώδες  ζήτημα της έλλειψης σωματικής και κοινωνικής επαφής με τους καλλιτέχνες και τους μαθητές μας. Τίθεται πια σοβαρό ζήτημα επιβίωσης μιας σχολής χορού στην ήδη επιβαρυμένη κατάσταση , το οικονομικό κομμάτι θα πυροδοτήσει πιθανόν νέες δυσάρεστες εξελίξεις στη λειτουργία των σχολών που ίσως οδηγήσουν και στο κλείσιμο ορισμένων. Το δεύτερο και μεγάλο πρόβλημα είναι η έλλειψη επαφής. Τα περιοριστικά μέτρα για τη διασφάλιση της δημόσιας υγείας, που όλοι σεβαστήκαμε, από την μία απέδειξαν την θέληση μας να προστατεύσουμε εμάς και τους γύρω μας, πράγμα σημαντικό για έναν καλλιτέχνη να έχει ενσυναίσθηση, παρ’ όλ’ αυτά χάθηκε το δομικό συστατικό της τέχνης του χορού που είναι η σωματική επαφή και η αλληλεπίδραση.  Οι πρωτοβουλίες οι δικές μας και οι συγκινητικές προσπάθειες των μαθητών μας για εξ’ αποστάσεως διδασκαλία μέσω διαδικτυακών μέσων επικοινωνίας, ναι μεν μετρίαζε το αίσθημα της αποχής του ενός από τον άλλο ωστόσο επουδενί δεν αντικαθιστά την δια ζώσης διδασκαλία του χορού, την επαφή μεταξύ των μαθητών , τη συναισθηματική κάλυψη που νιώθεις όταν δημιουργείς και εκπαιδεύεσαι μέσα στην αίθουσα.

• Σε αυτήν τη νέα κατάσταση θεωρείται πως τα μέτρα που παίρνει το ελληνικό κράτος επαρκούν και αν όχι τι πρέπει να γίνει;

 
Κατ’ αρχάς αν εξειδικεύσουμε το ζήτημα των εξαγγελιών διάφορωνμέτρων από πλευράς της κυβέρνησης, για τις σχολές χορού ουσιαστικά μιλάμε για μηδαμινή μέριμνα, ούτε ως προς τη δυνατότητα κάλυψης πάγιων εξόδων (ενοίκια , ΔΕΚΟ,) , φορολογικών υποχρεώσεων των σχολών κτλ. ούτε ως προς τον τρόπο επαναλειτουργίας τους με τα νέα δεδομένα, υπό πιο καθεστώς θα λειτουργήσουν και αν θα ληφθεί υπ’ όψιν και η φύση της τέχνης και το πώς διδάσκεται.Για να γίνω πιο συγκεκριμένη το επίδομα των 800 ευρώ που μπορεί να δοθεί σε μία σχολή σε καμία περίπτωση δεν καλύπτει ούτε τις βασικές ανάγκες μιας και τα τρέχοντα έξοδα των μηνών Μαρτίου, Απριλίου και Μαϊου που βρισκόμαστε σε αναστολή είναι πολλαπλάσια. Τα προβλήματα οξύνονται βέβαια όταν εξειδικεύσουμε ακόμα περισσότερο στον τρόπο λειτουργίας ως επιχείρηση της κάθε σχολής. Για παράδειγμα στις περιπτώσεις που μια σχολή είναι Ο.Ε. δηλαδή αποτελείται από δύο, τρία ή τέσσερα φυσικά πρόσωπα το επίδομα δίδεται ως ένα στη σχολή για την κάλυψη μικρού μέρους των εξόδων της, τα φυσικά πρόσωπα δεν λαμβάνουν τίποτα , τίθεται θέμα δηλαδή επιβίωσης των ιδίων εφ’ όσων δεν υπάρχουν και έσοδα. Χρειάζεται κατά τη γνώμη μου να συσταθεί επιτροπή εμπειρογνομώνων ειδικά για τα θέματα των σχολών είναι ένα σύνθετο ζήτημα κυρίως στην επαναλειτουργίας τους. Πρέπει να παρθούν σαφέστατα μέτρα φοροαπαλλαγών ή φοροελαφρύνσεων, διευθέτησης της υποβολής του ΤΕΒΕ , μέτρα στήριξης για την κάλυψη ενοικίων , ΔΕΚΟ για όλο το διάστημα που είμαστε σε αναστολή λειτουργίας ειδάλλως δεν θα μπορέσει να ορθοποδήσει εύκολα μια σχολή μέσα στο γενικότερο κλίμα οικονομικής ανασφάλειας που επικρατεί.
 

• Ποια ήταν για σένα προσωπικά η μεγαλύτερη δυσκολία όλου αυτού του διαστήματος εγκλεισμού και ποιος είναι ο μεγαλύτερος φόβος για το μέλλον;

 
Η μεγαλύτερη μου δυσκολία ήταν το καθεστώς «απραξίας» και «ακινησίας» που έπρεπε να συνηθίσω σε αντίθεση με το επάγγελμά μου που με καθιστούσε «αεικίνητη» και ενεργήστην καθημερινότητά μου.Όλη αυτή η νέα συνθήκη συνοδευόταν ταυτόχρονα από ένα καλλιεργημένο από την περιρρέουσα ατμόσφαιρα άγχος ευθύνης και όχι αίσθημα ευθύνης αν γίνεται κατανοητή η διαφορά . Ο μεγαλύτερος φόβος μου είναι η εξέλιξη της πανδημίας και των αντίκτυπων που θα έχει, όχι μόνο στην τέχνη μου ως επάγγελμα, αλλά γενικότερα στην ποιότητα ζωής μας στο προσεχές μέλλον. Αυτή η παροχή ελευθεριών με δόσεις και υπό το φόβο, σχεδόν βεβαιότητας απ’ όσο ακούγεται,ενός νέου κύματος αναζωπύρωσης την πανδημίας από το φθινόπωρο, χωρίς να έχουμε σαφή εικόνα είναι ένα επιπρόσθετο άγχος.
 

• Εσείς ασχολείστε και με το θέατρο. Ένας χώρος που απασχολεί ένα πλήθος επαγγελματιών μπρος και πίσω από την κουίντα. Θα μπορούσατε να σχολιάσετε την κατάσταση που επικρατεί εκεί;

 
Το θέατρο ως εργασιακός χώρος, αν με ρωτάτε, έχει ακριβώς τις ίδιες απώλειες με τους υπόλοιπους χώρους τέχνης σε επίπεδο παραγωγών. Πληθώρα επαγγελματιώνπου σχετίζονται με τις τέχνες από μία χορευτική ή θεατρική παράσταση έως μια μουσική παράσταση ή συναυλία είναι υπό το καθεστώς εργασιακής ανασφάλειας και αβεβαιότητας. Πέραν των ηθοποιών που οξύνεται και αναδεικνύεται ένα διαχρονικό πρόβλημα και αφορά τις συμβάσεις εργασίας , τις αμοιβές προβών και πολλά άλλα όπως η εποχικότητα της δουλειάς, ενδεικτικά αναφέρω ως παράδειγμα, έχουμε χιλιάδες εργαζόμενους τεχνικούς, διοικητικούς , μακιγιερ, ενδυματολόγους , σκηνογράφους που η επιβιώσή τους εξαρτάται από την επαναλειτουργία των θεάτρων ή την πραγματοποίηση των φεστιβάλ. Γνωρίζετε πολύ καλά πως πέραν της άμεσης συνάφειας επαγγέλματα είναι και οι επαγγελματίες πουν συντηρούν τα θέατρα και τις σκηνές, καθαρίστριες , ταξιθέτες λόγου χάρη. Καταλαβαίνετε το μέγεθος της κρίσης. Το 80% των εργαζομένων στις τέχνες αν θέλουμε να το δούμε συνολικά σχεδόν δεν καλύπτεται από μια επιδοματική πολιτική. Αυτή είναι ένα μέτρο ανάγκης σε μία κατάσταση ανάγκης , δεν αποτελεί λύση η μέτρο πρόνοιας που να αναλογεί στο μέγεθος του προβλήματος.
  

• Έχει δημιουργηθεί μια νέα κίνηση: Το Support Art Workers. Πολλοί/ες καλλιτέχνες/ισσες και πολλοί αλληλέγγυοι/ες βάζουν το σήμα στα Κοινωνικά Δίκτυα για να δηλώσουν την υποστήριξη τους. Δώσε μας λίγες πληροφορίες γι’ αυτό.

 
Ξεκίνησε ως μία πρωτοβουλία καλλιτεχνών από διάφορουςχώρους όλων των τεχνών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ως ένα κάλεσμα για επικοινωνία και συντονισμό μετά τις τελευταίες δυσάρεστες εξελίξεις στο χώρο της τέχνης. Σε λίγες μόνο μέρες αυτή η προσπάθεια αγγαλιάστηκε από μεγάλος μέρος του καλλιτεχνικού κόσμου αλλά και γενικότερα ανθρώπων που αγαπούν την τέχνη αλλά και εργαζομένων σε άλλους τομείς π.χ. εκπαιδευτικών. Αριθμεί δεκάδες χιλιάδες μέλη που είτε από ατομικές προτάσεις, ειτέ μέσω των διάφορων καλλιτεχνικών σωματείων είτε των συλλογικοτήτων που δραστηριοποιούνται συντονίζουν και διαχέουν πληροφορίες ώστε να δημιουργηθεί ένα ευρύ πλαίσιο αιτημάτων και αντίστοιχα δράσεων που θα τα υποστηρίξουν. Είναι ένα δύσκολο εγχείρημα λόγω της πληθώρας των κλάδων, των ιδιαιτεροτήτων του κάθε χώρου και της τεράστιας συμμετοχής. Φαίνεται η ανάγκη έκφρασης και συντονισμού των καλλιτεχνών προς έναν κοινό στόχο. Ευελπιστώ πως αυτή η κίνηση θα οδηγήσει σε μία μαζική διεκδίκηση και θα ανοίξει έναν ουσιαστικό διάλογο σε όλα τα επίπεδα για τα ζητήματα της τέχνης.
 

• Με δεδομένα τα μέτρα κοινωνικής και ατομικής προστασίας που πρέπει να τηρούνται, σε τι δράσεις μπορεί να προχωρήσει  η Πρωτοβουλία, και πως μπορεί να συμμετέχει  ο κόσμος;

 
Εδώ χρειάζεται η δημιουργική μας σκέψη να δουλέψει. Υπάρχουν πολλές ιδέες που έχουν προταθεί και συζητώνται, θέατρο δρόμου, flashmobs, σχήματα μουσικών. Χρειάζεται να αξιοποιηθούν όλα τα μέσα και οι μορφές τέχνης και κυρίως το διαδίκτυο μιας και αρκετός κόσμος έχει πρόσβαση σε αυτά. Αλλές προτάσεις είναι να ζητηθεί η στήριξη και από άλλους κλάδους εργαζομένων και συλλογικότητες με ψηφίσματα συμπαράστασης όπως έκανε το σωματείο εκπαιδευτικών πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης του Κορυδαλλού – Αγίας Βαρβάρας λόγου χάρη. Η συμμετοχή του κόσμου στο κάλεσμα των καλλιτεχνών πρέπει να εκφραστεί και θα εκφραστεί λαμβάνοντας όλα τα μέτρα ατομικής προστασίας.

Οι μπαλαρίνες, οι αέρινες οπτασίες όπως της έλεγαν παλιά(περιγραφή που τόσο ταιριάζει στην Αναστασία), είναι πλασμένες και από γη. Όπως και όλοι κι όλες οι εργάτες και οι εργάτριες στον χώρο της τέχνης. Ας ακούσουμε τη φωνή τους. Ας την κάνουμε, ιδίως στους καιρούς της πανδμίας που αναμετρώνται με το αξιακόπρόταγμα της έμπρακτης αλληλεγγύης,(και) δική μας φωνή…