Πόσοι εαυτοί χωράνε στο σαρκίο μας; Ποιος αναλαμβάνει την πρωτοκαθεδρία κάθε φορά και γιατί; Έχουν νόημα πάντα οι εσωτερικές συγκρούσεις ή κάποιος εαυτός μας μπορεί και να σπάσει πλάκα παρακολουθώντας τους εαυτούς μας να διαφωνούν;

Θα μπορούσα να συνεχίζω να θέτω τέτοια ερωτήματα, γιατί η παράσταση ΑΜΦΙ του μουσικού Φώτη Σιώτα στην Πειραματική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου φέτος, δεν προκάλεσε μόνο απόλαυση, κατανόηση, έκπληξη, αλλά και ερωτήσεις που σε ακολουθούν ζητώντας την απάντηση αποκλειστικά από σένα, όπως συμβαίνει με κάθε παράσταση καλή.

Αυτός θα ήταν ένας σημαντικός λόγος να ζητήσουμε να ξαναδούμε το ΑΜΦΙ, εφόσον ο κύκλος ολοκληρώθηκε, θα επιχειρήσω όμως να υπογραμμίσω και μερικούς λόγους ακόμα.

Ο Φώτης Σιώτας δεν είναι θεατρικός συγγραφέας, ωστόσο έγραψε ένα υπέροχο και πρωτότυπο κείμενο γιατί μπήκε μέσα στον λόγο μέσα από την δική του τέχνη. Δημιούργησε λόγο μέσα από ελεύθερους συνειρμούς.

Αφέθηκε να αντιληφθεί ποιες φράσεις επιμένουν σαν λούπες, ή δημιούργησε τις δικές του επαναλήψεις χωρίς ταυτόχρονα να φοβάται μήπως από την αφαίρεση προκύψει απουσία νοήματος ή κάτι δυσνόητο.

Έτσι γίναμε κοινωνοί ενός θεατρικού λόγου σαν εκείνον του ονειρικού μας τοπίου όπου ο χρόνος και ο χώρος διαστέλλονται. Ένας σουρεαλιστικός θεατρικός λόγος, όπως θεμελιώθηκε από τον Αντρέ Μπρετόν και το υπερρεαλιστικό κίνημα που δεν ακολουθεί τη λογική αλληλουχία, αλλά στοχεύει στην αποδέσμευση του υποσυνείδητου, και προέρχεται από σχεδόν αυτοματικό γραφή και φυσικά τη γεφύρωση αντιφατικών εννοιών.

Σε αυτό το λεκτικό τοπίο εισχωρεί η μουσική του Σιώτα, τα χορωδιακά του κομμάτια, για να ειπωθεί εξωλεκτικά ό,τι δεν καταφέρνει να βγει έξω μέσα από τις λέξεις αυτού του πλάσματος που κάτω από το δέρμα του έχει πολλούς εαυτούς τους οποίους υποδύονται εξαιρετικοί ηθοποιοί.

ΑΜΦΙ, όπως αμφισβήτηση, όπως αυτοαμφισβήτηση. Ο νους που πάλλεται να βρει έναν άξονα, ένα σημείο αναφοράς, ένα νόημα στην ύπαρξη, καταλήγει να αναζητά τι δεν αμφισβητεί τελικά. Την αγάπη, τη ζωή, τον θάνατο.

«Δεν αμφισβητώ τον πόνο, ως αντίδραση του σώματος σε όσα συμβαίνουν και ως υπενθύμιση όσων υπήρξαν, ως υπενθύμιση της ζωής μας που περνάει» λέει μια από τις φωνές.

Κι έτσι μοιραία τείνει ένα χέρι βοηθείας ο Σιώτας σε μια γενιά που δεν έχει παραλάβει ένα ξεκάθαρο αξιακό σύστημα και παλεύει να συγκροτήσει κάτι προσωπικό ή συλλογικό, χωρίς αρχιτεκτονικό σχέδιο. Ταυτόχρονα κοντράρει τον ναρκισσισμό της εποχής που θεωρεί την αυτοαμφισβήτηση πεδίο όχι των φιλοσοφημένων αλλά των losers και απλώνοντας τους εαυτούς που βρίσκονται άλλοτε σε αντίθεση κι άλλοτε σε δημιουργικό διάλογο, πάνω στο γρασίδι, δείχνει στους φοβικούς της ενδοσκόπησης, τι χάνουν.

Ταυτόχρονα, ένας ευαίσθητος θεατής, δεν αποφεύγει να νιώσει την οδύνη του ανθρώπου που επιμένει να αμφισβητεί και να αυτοαμφισβητείται. Του νου που δεν χώρα σε έτοιμες κι εύκολες λύσεις, που δεν αρκείται στη γενίκευση και σε ωραιοποιημένες απαντήσεις, που επιμένει να μένει ξάγρυπνος και να επιθεωρεί αν κάθε δράση του γίνεται για καλό σκοπό και ταυτόχρονα αναζητά να ξεκουραστεί λίγο από το προκρούστεια κρεβάτι των αντιφάσεων της κοινωνικής, πολιτικής και προσωπικής ζωής.

Από αυτή την πλευρά, γίνεται συχνά ξεκάθαρο, πως η παράσταση αυτή κινείται περισσότερο γύρω από την έννοια της συνείδησης παρά της αμφισβήτησης. Η αμφισβήτηση απλά ενεργοποιεί τους μηχανισμούς εκείνους που αναζητά ο Σιώτας ώστε η φωνή της συνείδησης να εισακουστεί, χωρίς να σκεπάσει ή να υποτιμήσει την ανάγκη, την επιθυμία, την πορεία προς τη συμφιλίωση με τη φθορά, τη λαχτάρα για παιχνίδι και ζωή.

Οι οκτώ «φωνές» που αφηγούνται και αμφισβητούν μέσα από τον ποιητικό λόγο, τα θέσφατα, την κοινή λογική, αλλά κυρίως τον εαυτό τους είναι των ηθοποιών: Ελισσαίου Βλάχου, Θεοδώρας Γεωργακοπούλου, Δημήτρη Καπετάνιου, Κονδυλίας Κωνσταντελάκη, Άννας Λουιζίδη, Θωμά Μακρυγιάννη, Ουίτσι, Τατιάνας Άννας Πίττα. Η σύλληψη και η σκηνοθεσία του Φώτη Σιώτα με τη βοήθεια των ηθοποιών.

Την παράσταση της Πειραματικής Σκηνής του Εθνικού είδαμε στο θέατρο Δίπυλο.