Η παράσταση «Η ζωή στα χέρια της», η «κωμικοτραγωδία» του Βασίλη Κατσικονούρη ανεβαίνει τον Μάιο στο BIOS.

Ένα από τα λιγότερο παιγμένα έργα του συγγραφέα επιστρέφει στη σκηνή, για να χαρίσει άφθονο γέλιο, αλλά και για να σχολιάσει καυστικά την εποχή μας. Ο Σωτήρης Καραμεσίνης σκηνοθετεί τους Χριστίνα Αλεξανιάν, Κώστα Καζανά, Εύα Κοτανίδη και Χριστόδουλο Στυλιανού στους πρωταγωνιστικούς ρόλους.

Με αφορμή την παράσταση μιλήσαμε με την Εύα Κοτανίδη για τον χαρακτήρα της Βέρας στην παράσταση για τη συνεργασία της με τον σκηνοθέτη Σωτήρη Καραμεσίνη αλλά και για την προσφορά του θεάτρου στο σήμερα.

Το έργο του Βασίλη Κατσικονούρη γράφτηκε το 2007, όμως σήμερα μοιάζει ίσως ακόμα πιο επίκαιρο. Ποια στοιχεία του θεωρείτε ότι συνομιλούν πιο έντονα με τη σημερινή πραγματικότητα;

Νομίζω πως η επικαιρότητα του έργου βρίσκεται κυρίως στον τρόπο που φωτίζει τη δύναμη της εικόνας και την ανάγκη του ανθρώπου να κατασκευάσει μια εικόνα «αλήθειας» που να είναι αποδεκτή από τους άλλους. Αν το 2007 η κοινωνία μας έμπαινε σε μια περίοδο έντονης μετάβασης, σήμερα ζούμε μέσα σε έναν κόσμο όπου η εικόνα, η επιτυχία και η αναγνωρισιμότητα μοιάζουν συχνά να προηγούνται της ουσίας… οπότε το έργο είναι όντως σήμερα πιο επίκαιρο από ποτέ.

Μιλά για την εκμετάλλευση, τον καταναλωτισμό, το κυνήγι της φήμης και την ανάγκη να φανεί κανείς επιτυχημένος, στοιχεία που σήμερα μέσα από τα social media και τη διαρκή έκθεση αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη ένταση. Αυτό που με συγκινεί ιδιαίτερα είναι ότι πίσω από τον καταιγιστικό ρυθμό και το χιούμορ, αναδεικνύεται μια βαθιά ανθρώπινη αγωνία: η ανάγκη να αγαπηθεί κανείς, να αναγνωριστεί, να μη μείνει αόρατος. Και αυτή η αγωνία είναι, επίσης, πιο επίκαιρη από ποτέ.

Στον κόσμο του έργου, η «αλήθεια» συχνά μοιάζει να κατασκευάζεται. Ποια είναι η θέση της Βέρας, της ηρωίδας σας, μέσα σε αυτό το παιχνίδι; Είναι χειριστική ή απλώς λειτουργεί μέσα στους κανόνες ενός συστήματος;

Η Βέρα είναι ένας χαρακτήρας με μεγάλες αντιφάσεις. Δεν είναι μια γυναίκα που κινείται μόνο με ψυχρή λογική ή στρατηγική· είναι μια γυναίκα που προσπαθεί να κρατήσει ισορροπίες και να προστατεύσει, να σώσει όσα θεωρεί σημαντικά για τη ζωή της, ακόμη κι όταν αυτό τη φέρνει μπροστά σε δύσκολες επιλογές.

Στον κόσμο του έργου, η αλήθεια πράγματι μοιάζει να διαμορφώνεται ανάλογα με τις ανάγκες των ηρώων. Η Βέρα έχει μάθει να λειτουργεί μέσα σε αυτή τη συνθήκη, όχι απαραίτητα επειδή θέλει να χειριστεί τους άλλους, αλλά επειδή φοβάται τι μπορεί να συμβεί αν χάσει τον έλεγχο. Πίσω από τις πράξεις της υπάρχει μια αγωνία, μια ανάγκη να κρατήσει κάτι σταθερό μέσα σε έναν κόσμο που μετακινείται συνεχώς.

Σαν ηθοποιός, προσπαθώ να τη δω με κατανόηση και όχι επικριτικά. Γιατί η Βέρα όσο κι αν φαίνεται σκληρή είναι ανθρώπινη. Και αυτό που με ενδιαφέρει είναι να φανεί αυτή η ανθρώπινη ρωγμή, η στιγμή που η ανάγκη για ασφάλεια συγκρούεται με την αλήθεια της, με την πραγματική της επιθυμία.

Το έργο, αν και κωμωδία, θίγει πολύ σοβαρά ζητήματα. Πώς δουλεύετε ως ηθοποιός αυτή τη λεπτή γραμμή ανάμεσα στο χιούμορ και τη σκληρότητα;

Η κωμωδία σε ένα τέτοιο έργο δεν είναι επιφανειακή είναι χτισμένη σαν ένας μηχανισμός άμυνας απέναντι σε σκληρές αλήθειες. Προσπαθώ να μην κυνηγώ το γέλιο, αλλά να υπηρετώ την αλήθεια της στιγμής. Όταν ο χαρακτήρας παίρνει στα σοβαρά αυτό που του συμβαίνει, τότε το χιούμορ γεννιέται σχεδόν από μόνο του.

Στο έργο του Βασίλη Κατσικονούρη το γέλιο συχνά έρχεται την ίδια στιγμή που αποκαλύπτεται κάτι πολύ σκληρό. Ο θεατής μπορεί να γελάσει και αμέσως μετά μπορεί να νιώσει μια μικρή αμηχανία, γιατί αναγνωρίζει μέσα σε αυτό κάτι οικείο.

Για μένα, αυτή η ισορροπία είναι μια συνεχής άσκηση ακρίβειας. Να μην γλυκάνεις τη σκληρότητα, αλλά ούτε και να ακυρώσεις το χιούμορ. Να αφήσεις και τα δύο να συνυπάρχουν, όπως συμβαίνει και στην ίδια τη ζωή.

Τελικά μπορεί κανείς να πάρει τη ζωή στα χέρια του, στην εποχή που ζούμε; Με ποιους τρόπους και εφόδια μπορεί να τα καταφέρει;

Είναι μια ερώτηση που δεν έχει εύκολη απάντηση. Νομίζω πως το να πάρει κανείς τη ζωή στα χέρια του σήμερα δεν σημαίνει απαραίτητα να ελέγχει τα πάντα, αυτό ίσως να είναι μια ψευδαίσθηση. Σημαίνει όμως να μπορεί να αναγνωρίζει τις επιλογές του και να αναλαμβάνει την ευθύνη τους, ακόμη κι όταν αυτές έχουν κόστος.

Τα εφόδια που θεωρώ πιο σημαντικά είναι η αυτογνωσία, η ανθεκτικότητα και η ικανότητα να διατηρεί κανείς μια εσωτερική πυξίδα, μέσα σε έναν κόσμο που συχνά αλλάζει κατεύθυνση. Και ίσως το πιο δύσκολο αλλά και πιο ουσιαστικό  είναι να μπορεί να παραμένει ανθρώπινος, ακόμη και όταν οι συνθήκες τον σπρώχνουν προς το αντίθετο.

Αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που συνεργάζεστε με τον σκηνοθέτη Σωτήρη Καραμεσίνη. Τι χαρακτηρίζει αυτή τη συνεργασία και ποιοι δημιουργικοί δεσμοί έχουν αναπτυχθεί μεταξύ σας;

Με τον Σωτήρη Καραμεσίνη είμαστε φίλοι χρόνια και συνεργαζόμαστε για τρίτη φορά. Μέσα σε αυτά τα χρόνια έχει αναπτυχθεί και η δημιουργική μας σχέση αλλά και η ανθρώπινη, η φιλία μας. Και αυτό παίζει σημαντικό ρόλο στη δουλειά μας.

Αυτό που χαρακτηρίζει τη συνεργασία μας είναι η εμπιστοσύνη και η ελευθερία να αναζητούμε. Υπάρχει χώρος για δοκιμή, για αμφισβήτηση, για διάλογο. Δεν αντιμετωπίζουμε το έργο σαν κάτι στατικό, αλλά σαν μια ζωντανή διαδικασία που εξελίσσεται μέσα από την πρόβα.

Αυτή η κοινή γλώσσα που έχει δημιουργηθεί μεταξύ μας κάνει τη δουλειά πιο ουσιαστική και πιο βαθιά, γιατί υπάρχει η ασφάλεια να δημιουργήσεις καλλιτεχνικά, να εκτεθείς, να ρισκάρεις και να ψάξεις πραγματικά τον πυρήνα του ρόλου.

Τι μπορεί να προσφέρει το θέατρο σήμερα σε έναν θεατή που ζει μέσα σε μια καθημερινότητα ταχύτητας, υπερπληροφόρησης και άγχους;

Το θέατρο μπορεί να προσφέρει κάτι πολύ απλό αλλά βαθιά αναγκαίο: έναν χώρο παύσης. Έναν χώρο όπου ο χρόνος επιβραδύνεται και ο θεατής έχει τη δυνατότητα να παρατηρήσει, να συγκινηθεί και να αναγνωρίσει κομμάτια του εαυτού του μέσα στις ιστορίες των άλλων.

Μέσα σε έναν κόσμο υπερπληροφόρησης, το θέατρο παραμένει μια ζωντανή συνάντηση ανθρώπων στον ίδιο χώρο και στον ίδιο χρόνο. Και αυτή η ζωντανή εμπειρία, χωρίς διαμεσολάβηση, έχει μια δύναμη σχεδόν θεραπευτική. Μας θυμίζει ότι δεν είμαστε μόνοι στις αγωνίες και στα διλήμματά μας… ότι οι ιστορίες των άλλων συχνά μοιάζουν πολύ με τις δικές μας.