Το Ιράν κάλεσε την Κυριακή (25/5) τον Γάλλο επιτετραμμένο πρέσβη στη Τεχεράνη για «εξηγήσεις», με αφορμή τα «προσβλητικά» σχόλια του Γάλλου υπουργού Εξωτερικών που ακολούθησαν την βράβευση του Χρυσού Φοίνικα στον Ιρανό αντιφρονούντα σκηνοθέτη Τζαφάρ Παναχί για την ταινία του Ένα απλό ατύχημα στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών 2025.

«Μετά τις προσβλητικές δηλώσεις και τις αβάσιμες κατηγορίες του Γάλλου υπουργού(…) ο επιτετραμμένος της χώρας αυτής στην Τεχεράνη κλήθηκε στο υπουργείο», ανέφερε το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων IRNA.

Η ταινία του Παναχί είναι ένα πολιτικό δράμα εμπνευσμένο από την περίοδο που πέρασε σε φυλακή στο Ιράν.

Μετά την απονομή, ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό δήλωσε ότι η νίκη του Παναχί ήταν «μια χειρονομία αντίστασης κατά της καταπίεσης του ιρανικού καθεστώτος».

Αυτό πυροδότησε άμεσα μια μικρή διπλωματική κρίση, με τον εκπρόσωπο του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Μοχάμαντ Τανχάι να χαρακτηρίζει τις δηλώσεις «προσβλητικές και αβάσιμες», σύμφωνα με τα κρατικά μέσα ενημέρωσης.

Κατά τη συνάντηση με τον Γάλλο πρέσβη, ο Τανχάι χαρακτήρισε τα σχόλια του Μπαρό «κατάφωρη παρέμβαση» στις εσωτερικές υποθέσεις της χώρας, σύμφωνα με την αναφορά του αγγλόφωνου κρατικού καναλιού του Ιράν, PressTV.

Περιέγραψε το συγχαρητήριο μήνυμα ως «ανεύθυνο και προκλητικό», προσθέτοντας ότι η Γαλλία «δεν έχει καμία ηθική εξουσία» να σχολιάσει το Ιράν, αναφέροντας την «αποτυχία της Γαλλίας να υποστηρίξει τους Παλαιστινίους στη Γάζα», όπως έγραψε το BBC.

Απαίτησε επίσημη εξήγηση από τη γαλλική κυβέρνηση, και ο πρέσβης δήλωσε ότι θα «μεταφέρει το μήνυμα» στο Παρίσι.

• Διαβάστε επίσης: Παναχί, νικητής στις Κάννες / Η ηγεσία του Ιράν, ένα άδειο κέλυφος, ένα άρρωστο σώμα

Ο Παναχί είχε φυλακιστεί λόγω της ανοιχτής κριτικής του προς το ιρανικό καθεστώς. Έχει εκτίσει επτά μήνες από την ποινή των έξι ετών που του επιβλήθηκε, πριν αφεθεί ελεύθερος τον Φεβρουάριο του 2023.

Το 2010 είχε καταδικαστεί σε έξι χρόνια φυλάκισης για υποστήριξη αντικυβερνητικών διαδηλώσεων και «προπαγάνδα κατά του καθεστώτος», εκτίοντας δύο μήνες της ποινής του. Εκτός από τις ποινές φυλάκισης, του επιβλήθηκε 20ετής απαγόρευση να γυρίζει ταινίες και να ταξιδεύει εκτός της χώρας του.

Παρ’ όλα αυτά, γύρισε κρυφά στο Ιράν την νικητήρια ταινία του, η οποία ακολουθεί πέντε απλούς Ιρανούς που αντιμετωπίζουν έναν άνδρα που πιστεύουν ότι τους βασάνισε στη φυλακή – χαρακτήρες εμπνευσμένοι από συνομιλίες που είχε ο Παναχί με συγκρατούμενους του για «τη βία και τη βαρβαρότητα της ιρανικής κυβέρνησης».

Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του στις Κάννες το βράδυ του Σαββάτου (24/5), κάλεσε τους συμπατριώτες του να «ενώσουν τις δυνάμεις τους». «Κανείς δεν πρέπει να τολμήσει να μας πει τι ρούχα να φοράμε, τι να κάνουμε ή τι να μην κάνουμε», όπως είπε χαρακτηριστικά.

Λίγο μετά την τελετή βράβευσης και λήξης, η πρώτη του εμφάνιση σε διεθνές φεστιβάλ κινηματογράφου μετά από 15 χρόνια, δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι θα επιστρέψει στην Τεχεράνη.

«Μόλις τελειώσω τη δουλειά μου εδώ, θα επιστρέψω στο Ιράν», είπε στους δημοσιογράφους στις Κάννες. «Και θα αναρωτηθώ ποια θα είναι η επόμενη ταινία μου».