Ο Θέμος Σκανδάμης παρουσιάζει το νέο του δίσκο «Χρυσάνθη» στη σκηνή του Space Baby στις 14 Δεκεμβρίου, για ένα live που υπόσχεται να είναι ταυτόχρονα συναυλία και μικρή γιορτή.

Με αφορμή αυτή την παρουσίαση, μιλήσαμε μαζί του για τη «Χρυσάνθη», για την αισθητική του παλιού, την μουσική του σήμερα, τον τρόπο που η μνήμη διαπερνά κάθε μουσική φράση και τις επιρροές που άφησαν πάνω του οι συνεργασίες με σπουδαίους καλλιτέχνες όπως ο Διονύσης Σαββόπουλος.

Η «Χρυσάνθη» περιγράφεται σαν πρόσωπο, σύμβολο, αλλά και συλλογική εμπειρία. Τελικά, ποια είναι για σένα η Χρυσάνθη;

Το πορτραίτο της το έχω σχεδιάσει με όσο μεγαλύτερη ακρίβεια και ζωντάνια μπορούσα στο ίδιο το τραγούδι που φέρει το όνομα της. Μάλιστα εκεί είχα την πολυτέλεια να χρησιμοποιήσω την ποίηση και τη μουσική, που είναι εργαλεία συμπύκνωσης και εμβάθυνσης καταπληκτικά. Οπότε όποιος θέλει να μάθει ποια είναι η Χρυσάνθη για μένα αλλά και ως αυτόνομη οντότητα δεν έχει παρά να ακούσει το τραγούδι. Θα ήταν κρίμα να το ξαναεπιχειρήσω εδώ εκ του προχείρου, ενώ τόση προσπάθεια και τέχνη έβαλα για να φτιάξω το τραγούδι και τον ομώνυμο δίσκο. Η ελπίδα μου είναι να μην υπάρχει ένα “τελικά” στο ποια είναι η Χρυσάνθη αλλά να αποτελεί ένα ον που διαρκώς ανανεώνεται μέσα από τη φαντασία όλων.

Ήταν από την αρχή μια συγκεκριμένη ιστορία ή γεννήθηκε στην πορεία της δημιουργίας;

Έχει αφορμή μια συγκεκριμένη καλοκαιρινή ιστορία, και ένα συγκεκριμένο πρόσωπο, αλλά στην πορεία της δημιουργίας παίρνει το δικό της δρόμο, αυτονομείται ως οντότητα, φεύγει και από τον δικό μου έλεγχο, κάνει τα δικά της και δεν δίνει λογαριασμό σε κανέναν ούτε στον καλλιτέχνη ούτε στο μοντέλο.

Λέτε ότι πρόκειται για «ένα καινούργιο άλμπουμ που ακούγεται σαν παλιό». Πόσο συνειδητή ήταν αυτή η αισθητική επιλογή; Είναι σημαντικό για εσάς να εμπνέεστε από το παρελθόν;

Είναι αναγκαστικό. Δεν φτιάχνεται τίποτα απ το μηδέν. Εξάλλου το τραγούδι εκτός των άλλων και ευτυχώς υπήρξε πάντα και ένας μηχανισμός συμπύκνωσης και μεταφοράς της μνήμης. Κάθε μουσική φράση, κάθε λεκτικό παιχνίδι κουβαλάει εντός του τη μνήμη αμέτρητων άλλων. Ταυτόχρονα κουβαλάει και τη μνήμη αμέτρητων βιωμάτων. Και όσο ζει ένα τραγούδι και ακούγεται και τραγουδιέται ενσωματώνεται και ενσωματώνει καινούργιες μνήμες και βιώματα. Είναι ένα καταπληκτικό πλάσμα το τραγούδι. Ένα ον που δεν ζει διακριτά στο παρελθόν, το παρόν ή το μέλλον, παρά σε όλα αυτά μαζί και ταυτοχρόνως. Γι αυτό και η φράση στην οποία αναφέρεσαι συνεχίζεται, και ολόκληρη λέει: «Είναι ένα καινούργιο άλμπουμ που ακούγεται σαν παλιό, είναι ένα παλιό άλμπουμ που ξαναγεννιέται κάθε φορά που το ακους σαν καινούργιο»

Τα έξι τραγούδια της «Χρυσάνθης» ακούγονται σαν ένα ενιαίο έργο με διαφορετική και ενδιαφέρουσα ενορχήστρωση. Σας απασχόλησε περισσότερο η αφήγηση ως σύνολο ή το κάθε τραγούδι ως αυτόνομος μικρόκοσμος;

Και τα δυό. Απλώς διαλέγοντας το υλικό και τους συνεργάτες, δημιουργούνται οι όροι ώστε να υπάρχει μία ενότητα, ένα νήμα μου να συνδέει τα κομμάτια του δίσκου στο τέλος. Έπειτα εφόσον δουλεύεις με τα ίδια ή με παρόμοια υλικά ο μικρόκοσμος του ενός κομματιού φωτίζει το εσωτερικό ενός άλλου. Και πάει λέγοντας. Τελικά βρέθηκα με μια ενιαία δουλειά χωρίς να το προσπαθήσω και πάρα πολύ επί τούτου.

Λείπουν από τη σύγχρονη δισκογραφία οι αφηγηματικοί και οι θεματικοί δίσκοι;

Δεν ξέρω. Η αλήθεια είναι πως δεν έχω εποπτεία της τρέχουσας δισκογραφικής παραγωγής. Ακούω μουσική επιλεκτικά και τελείως άναρχα και έτσι δεν είμαι σε θέση να απαντήσω υπεύθυνα. Είναι βέβαια γνωστό σε όλους, πως η τάση παγκοσμίως είναι ο κατακερματισμός και η κυριαρχία των single. Θα έλεγε κανείς ότι πάσχουμε από ένα πανανθρώπινο ΔΕΠΥ. Το φαντασιακό μας και οι αισθήσεις μας, μονίμως βομβαρδισμένες από άπειρα, ετερόκλητα και αφιλτράριστα ερεθίσματα, βολοδέρνουν σαν καρυδότσουφλα στον ωκεανό του διαδικτύου. Γι αυτό και έχουμε ανάγκη από κάποια αφήγηση.

Μόνο που κι αυτή αποκολλημένη από τις μεγάλες αφηγήσεις των διαλυμένων πλέον κοινοτήτων και κοινωνιών, έχει εκφυλιστεί σε προβλεπόμενο σενάριο αμερικάνικου τύπου. Δύσκολα τα πράγματα. Εγώ προσπαθώ να απαντήσω ανασύροντας τα εργαλεία της έκπληξης και της ανατροπής από το οπλοστάσιο του σουρεαλισμού και των δικών μας μεγάλων ποιητών, και να παραδώσω μία αφήγηση που όπως τα παιδιά δεν αδιαφορεί τελείως για τους κανόνες αλλά χαίρεται να παίζει με αυτούς. Θεωρητικούρα ακούγεται τώρα, αλλά όταν πετυχαίνει στα τραγούδια, έχει πλάκα και δημιουργεί ένα χώρο που επιτρέπει πραγματική συγκίνηση.

Μετά από μια διαδρομή που περιλαμβάνει θέατρο, κινηματογράφο και τραγούδι, σε ποια τέχνη αισθάνεσαι πιο κοντά; Ποια σας εμπνέει περισσότερο για να δημιουργείτε;

Το τραγούδι είναι το μετερίζι μου. Σε αυτό έχω δώσει το μεγαλύτερο μέρος της ζωής μου, γύρω απ’ αυτό έχει συγκροτηθεί η ταυτότητα και η ύπαρξή μου. Ωστόσο δεν το βλέπω ξεχωριστά από το θέατρο ή τον κινηματογράφο, και γι αυτό μου δίνω το δικαίωμα να κάνω απόπειρες και σ αυτά τα πεδία.

Η συνεργασία σας όλα αυτά τα χρόνια με τόσο διαφορετικούς και σημαντικούς καλλιτέχνες (Φριντζήλα, Πορτοκάλογλου, Σαββόπουλο) τι αποτύπωμα έχει αφήσει στον τρόπο που γράφετε πια τραγούδια;

Η αλήθεια είναι πως το αποτύπωμα αυτό το αναγνωρίζουν με μεγαλύτερη ευκολία και ευκρίνεια οι άλλοι και όχι εγώ. Ωστόσο είναι σίγουρο πως υπάρχει. Ο Σαββόπουλος ήταν ο λόγος για μένα, όπως και για άπειρους άλλους, να αρχίσω να γράφω τραγούδια, και να πάρω αυτό το δρόμο. Ήταν το μπουλούκι που ακολούθησα και έφυγα από την κανονικότητα. Αστειευόμαστε εσχάτως με έναν φίλο όταν παίζουμε κάτι καινούργιο ο ένας στον άλλο. Κοιτάμε προς τα πάνω με αγάπη και λέμε: «Ε Διονύση; Καλό το έκανα;».

Η Μάρθα με έχει επηρεάσει πάρα πολύ και εκτός από φίλη και συνεργάτις, έχει υπάρξει και δασκάλα μου στην τέχνη συνολικά για πολλά χρόνια. Μου έχει μάθει την προπαίδεια όπως μου αρέσει να λέω.

Το ίδιο ή και περισσότερο ο Βασίλης ο Μαντζούκης, με τον οποίο είχα την ευτυχία να συνεργαστώ ξανά σε αυτό το άλμπουμ. Επιμελήθηκε τις ενορχηστρώσεις και την παραγωγή. Πολύ μεγάλο κεφάλαιο και κρυφή επιρροή όχι μόνο για μένα αλλά για πάρα πολύ κόσμο. Ο φίλος και εξαιρετικός ποιητής Κώστας Βραχνός επίσης. Κάτι νιώθω ότι του κλέβω κάθε φορά που τον διαβάζω ή κουβεντιάζουμε. Και πολλοί άλλοι. Κανείς δεν είναι μόνος του στη δημιουργία. Όλοι μαζί τα φτιάχνουμε, κι ας μην το καταλαβαίνουμε ή ας μην θέλουμε να το παραδεχτούμε.

Στις 14 Δεκεμβρίου παρουσιάζετε το νέο υλικό ζωντανά στο Space Baby. Τι να περιμένει το κοινό από αυτό το live; Θα είναι περισσότερο συναυλία, αφήγηση ή κάτι ενδιάμεσο;

Συναυλία θα είναι και ελπίζω και λίγο πάρτυ. Με τα καινούργια κομμάτια, και με ακόμα πιο καινούργια απ’ αυτά, και με παλαιότερα αγαπημένα. Με τετραμελή ορχήστρα: Εμένα στον γνωστό ρόλο, και τους Κώστα Στεργίου, Θάνο Λούκο και Τάσο Λούκο σε εναλλασσόμενους μεταξύ διαφόρων οργάνων και φωνών. Μπαρ με ποτά και μπύρα από την τοπική ζυθοποιία Αλέα. Μεταλακανικό Πρωτοπάνκ και Αυτοσαρκαζόμενος Λυρισμός. Αυτά!

Πληροφορίες συναυλίας:

Θέμος Σκανδάμης & band live στο Space Baby

Κυριακή 14 Δεκεμβρίου
Ώρα: 20:30

Space Baby

Μεγάλου Αλεξάνδρου 80-82, Μεταξουργείο

Παίζουν:

Κώστας Στεργίου | τύμπανα, μπάσο, πλήκτρα, σαξόφωνο, φωνή

Τάσος Λούκος | μπάσο, τύμπανα, φωνή

Θάνος Λούκος | σαξόφωνο, κιθάρα, πλήκτρα, φωνή

Είσοδος: 10€
Ηλεκτρονική προπώληση:

https://www.more.com/gr-el/tickets/music/themos-skandamis-band-live-space-baby