Δορυφόρος της NASA κατέγραψε για πρώτη φορά με εξαιρετική λεπτομέρεια την πορεία που διέγραψε ένα γιγαντιαίο τσουνάμι την ώρα που διέσχιζε τον Ειρηνικό Ωκεανό, προσφέροντας στους επιστήμονες μια πρωτοφανή εικόνα της εξέλιξης του φαινομένου.

Οι παρατηρήσεις αποκάλυψαν άγνωστες μέχρι σήμερα συμπεριφορές των κυμάτων, οι οποίες ενδέχεται να αλλάξουν τον τρόπο προστασίας και πρόβλεψης. Τα ευρήματα της μελέτης, που δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό The Seismic Record, υποδεικνύουν ότι τα υφιστάμενα μοντέλα πρόγνωσης ίσως χρειάζονται αναθεώρηση. Παράλληλα, προσφέρουν πολύτιμες πληροφορίες για την εξέλιξη ενός από τους ισχυρότερους σεισμούς που έχουν σημειωθεί τις τελευταίες δεκαετίες.

Το τσουνάμι προκλήθηκε από τον σεισμό μεγέθους 8,8 Ρίχτερ που σημειώθηκε στις 29 Ιουλίου 2025 ανοιχτά της ρωσικής χερσονήσου Καμτσάτκα. Ο σεισμός κατατάσσεται ως ο έκτος ισχυρότερος που έχει καταγραφεί παγκοσμίως από το 1900.

Η τυχαία καταγραφή που άλλαξε τα δεδομένα

Τη στιγμή που τα κύματα εξαπλώνονταν στον Ειρηνικό, ο δορυφόρος SWOT (Surface Water and Ocean Topography) της NASA βρέθηκε κατά τύχη στην ιδανική θέση, καταγράφοντας το φαινόμενο με λεπτομερή ανάλυση.

Οι μετρήσεις αποκάλυψαν ότι το τσουνάμι δεν ταξίδευε ως ένα ενιαίο και ομοιόμορφο κύμα, όπως θεωρούσαν μέχρι σήμερα οι επιστήμονες. Αντίθετα, τα κύματα εμφάνιζαν μια ιδιαίτερα σύνθετη δυναμική, καθώς διασκορπίζονταν, αλληλεπιδρούσαν μεταξύ τους και μεταβάλλονταν συνεχώς κατά τη διάρκεια της διαδρομής τους στον ωκεανό.

Για να επαληθεύσουν τα ευρήματα, οι ερευνητές συνδύασαν τις δορυφορικές καταγραφές με δεδομένα από το δίκτυο DART (Deep-ocean Assessment and Reporting of Tsunamis), το οποίο είναι εγκατεστημένο σε διάφορα σημεία του Ειρηνικού και μπορεί να ανιχνεύσει ακόμη και ανεπαίσθητες μεταβολές στη στάθμη της θάλασσας, συμβάλλοντας στην έγκαιρη προειδοποίηση για τσουνάμι.

A NASA satellite caught a giant tsunami doing something no one expected – https://t.co/98rcRi4adX

— Ken Gusler (@kgusler) June 25, 2026

«Τα δεδομένα είναι σαν να αποκτήσαμε ένα εντελώς νέο ζευγάρι γυαλιά», δήλωσε ο επικεφαλής της μελέτης, Άνχελ Ρουίθ-Ανγκούλο, από το Πανεπιστήμιο της Ισλανδίας.

Όπως εξήγησε, μέχρι σήμερα οι επιστήμονες παρατηρούσαν την εξέλιξη μόνο μέσα από μεμονωμένα σημεία μέτρησης που παρείχαν τα υπάρχοντα συστήματα, ενώ οι προηγούμενοι δορυφόροι κατέγραφαν μόνο μια στενή λωρίδα της επιφάνειας του ωκεανού. Αντίθετα, πλέον μπορεί να παρακολουθείται μια ζώνη πλάτους έως και 120 χιλιομέτρων με πολύ υψηλή ανάλυση.

NASA satellite captures massive tsunami after 8.8-magnitude Kamchatka earthquake in Pacific Ocean: Scientists reveal shocking detailshttps://t.co/6AnuQYRVL3

— THE LOCAL REPORT ARTICLES (@thelocalreport8) June 25, 2026

Τα τσουνάμι είναι πιο πολύπλοκο απ’ ότι νομίζαμε

Ένα από τα σημαντικότερα συμπεράσματα της έρευνας αφορά το φαινόμενο της «διασποράς» των κυμάτων.

Μέχρι σήμερα η επιστημονική κοινότητα θεωρούσε ότι ένα τσουνάμι διατηρεί σχεδόν αμετάβλητη τη μορφή του καθώς ταξιδεύει στον ωκεανό, επειδή το μήκος κύματός τους είναι πολύ μεγαλύτερο από το βάθος της θάλασσας.

Ωστόσο, οι νέες δορυφορικές παρατηρήσεις δείχνουν ότι αυτό δεν συμβαίνει πάντοτε.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι διαφορετικά τμήματα του ίδιου κύματος κινούνταν με ελαφρώς διαφορετικές ταχύτητες, προκαλώντας σταδιακά τη διάσπαση. Έτσι, πίσω από το κύριο κύμα σχηματίζονταν μικρότερα διαδοχικά κύματα, τα οποία ακολουθούσαν διαφορετική δυναμική.

Η διαπίστωση αυτή θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς υποδηλώνει ότι τα μικρότερα κύματα που ακολουθούν μπορεί να επηρεάζουν την πορεία και την ένταση του κύριου κύματος όσο αυτό πλησιάζει στις ακτές. Αν επιβεβαιωθεί και από μελλοντικές μελέτες, το εύρημα θα μπορούσε να οδηγήσει σε πιο αξιόπιστα μοντέλα πρόγνωσης και κατ’ επέκταση, σε αποτελεσματικότερα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης για τσουνάμι.