Οι επιστήμονες εκτιμούν πως τα εντυπωσιακά «μοτίβα λεοπάρδαλης» που παρατηρήθηκαν σε έναν βράχο από δείγμα που συνέλεξε το ρόβερ Perseverance στον Άρη, ενδέχεται να οφείλονται σε αρχαία μορφή ζωής, σύμφωνα με ανακοίνωση της NASA την Τετάρτη.

Η νέα ανάλυση δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature, με τους ερευνητές να σημειώνουν ότι απαιτείται περαιτέρω μελέτη για την εξαγωγή οριστικών συμπερασμάτων.

«Μετά από έναν χρόνο ενδελεχούς μελέτης, η επιστημονική ομάδα επέστρεψε και είπε: “Δεν μπορούμε να βρούμε άλλη εξήγηση”», δήλωσε ο αναπληρωτής διοικητής της NASA, Sean Duffy. «Αυτό ίσως αποτελεί το πιο καθαρό σημάδι ζωής που έχουμε εντοπίσει μέχρι σήμερα στον Άρη – κάτι εξαιρετικά συναρπαστικό».

The Perseverance team discovered the rock formation in an ancient, now-dry riverbed in Jezero Crater, and instruments revealed that it’s composed of clay and silt. On Earth, these are excellent preservers of past microbial life. pic.twitter.com/0kCYqIjVdD

Ads

— NASA Mars (@NASAMars) September 10, 2025

• Διαβάστε επίσης: NASA / Eντόπισε «κοράλλι» δισεκατομμυρίων ετών στον Άρη [Φωτογραφία]

NASA: Ενθουσιασμός για τα νέα ευρήματα

Το συγκεκριμένο δείγμα, με την ονομασία Sapphire Canyon, συλλέχθηκε από το Perseverance στις εκβολές της αρχαίας κοιλάδας Neretva Vallis, μιας περιοχής που κάποτε διαμορφώθηκε από την παρουσία νερού και κατέληγε στον κρατήρα Jezero πριν από πάνω από 3 δισεκατομμύρια χρόνια. Το ρόβερ προσγειώθηκε στον κρατήρα τον Φεβρουάριο του 2021, στο πλαίσιο της αποστολής για την αναζήτηση ιχνών αρχαίας ζωής σε πετρώματα που έχουν σχηματιστεί ή τροποποιηθεί από το νερό.

Το δείγμα Sapphire Canyon προήλθε από έναν βράχο σε σχήμα αιχμής βέλους, γνωστό ως Cheyava Falls, τον οποίο το ρόβερ εξερεύνησε τον Ιούλιο του 2024.

Παρότι το δείγμα βρίσκεται ασφαλώς σφραγισμένο στον Άρη, οι επιστήμονες ενθουσιάστηκαν με τα ευρήματα λόγω της πιθανότητας να περιέχουν αποδείξεις για μικροβιακή ζωή. Από την πρώτη στιγμή, μέλη της ομάδας του Perseverance ανέφεραν πως πρόκειται για τον τύπο βράχου που ήλπιζαν να ανακαλύψουν.

Sapphire Canyon, a Martian sample collected by our Perseverance rover, could preserve evidence of ancient life on the Red Planet. Here’s what we’ve learned after a year of scientific scrutiny: https://t.co/Ciohk9ly8k pic.twitter.com/B7aYV0KH1F

— NASA (@NASA) September 10, 2025

«Η εύρεση μιας πιθανής βιοϋπογραφής – δηλαδή ενός χαρακτηριστικού που μπορεί να έχει βιολογική προέλευση αλλά απαιτεί επιπλέον μελέτη για επιβεβαίωση – αποτελεί προϊόν ετών συνεργασίας και σκληρής δουλειάς από περισσότερους από 1.000 επιστήμονες και μηχανικούς, τόσο στο Jet Propulsion Laboratory της NASA όσο και σε συνεργαζόμενα ιδρύματα παγκοσμίως», δήλωσε η Katie Stack Morgan, επιστημονική υπεύθυνη του Perseverance, σε σχετική συνέντευξη Τύπου.

Οι Cheyava Falls (ονομασία εμπνευσμένη από τους καταρράκτες του Grand Canyon) παρουσίαζαν μικρές μαύρες κηλίδες – που οι επιστήμονες ονόμασαν «σπόρους παπαρούνας» – καθώς και μεγαλύτερα στίγματα, τις λεγόμενες «κηλίδες λεοπάρδαλης».

Το όργανο SHERLOC του ρόβερ (Scanning Habitable Environments with Raman & Luminescence for Organics & Chemicals) εντόπισε οργανικές ενώσεις στον βράχο. Στη Γη, τα μόρια με βάση τον άνθρακα θεωρούνται βασικά δομικά συστατικά της ζωής. Οι παρατηρήσεις αυτές ενδεχομένως υποδηλώνουν ότι κάποιες αρχαίες χημικές διεργασίες υποστήριζαν μικροβιακή ζωή.

NASA: Τι δείχνουν οι «κηλίδες λεοπάρδαλης»

Οι λευκές φλέβες θειικού ασβεστίου δείχνουν πως κάποτε κυλούσε νερό μέσα στον βράχο – ένα στοιχείο θεμελιώδους σημασίας για την ύπαρξη ζωής. Οι «κηλίδες λεοπάρδαλης», οι οποίες εξετάστηκαν με το όργανο PIXL (Planetary Instrument for X-ray Lithochemistry), αποκάλυψαν την παρουσία σιδήρου και φωσφορικού άλατος.

Η ερευνητική ομάδα εντόπισε επίσης ενδείξεις αιματίτη ανάμεσα στις φλέβες θειικού ασβεστίου. Ο αιματίτης είναι υπεύθυνος για την κόκκινη απόχρωση του Άρη. Πιθανόν, χημικές αντιδράσεις με αιματίτη μετέβαλαν την απόχρωση του βράχου από κόκκινη σε λευκή, απελευθερώνοντας σίδηρο και φωσφορικό άλας, και δημιουργώντας τις χαρακτηριστικές μαύρες κηλίδες. Τέτοιες διεργασίες μπορεί να αποτελούν πηγή ενέργειας για μικροοργανισμούς.

Remember the “leopard spots” rock Perseverance sampled last year?

After a year of scientific scrutiny, the rock remains the mission’s best candidate for containing signs of ancient microbial life processes. More on this peer-reviewed finding: https://t.co/p1a0N3o4ZL pic.twitter.com/gV0xatG9dr

— NASA JPL (@NASAJPL) September 10, 2025

Οι Cheyava Falls ενδέχεται να ξεκίνησαν ως ιζηματογενές μείγμα λάσπης και οργανικών υλικών, που με την πάροδο του χρόνου συμπιέστηκε και σχημάτισε τον βράχο. Αργότερα, νερό ενδέχεται να διείσδυσε μέσω ρωγμών, εναποθέτοντας ορυκτά που διαμόρφωσαν τις λευκές φλέβες και τις “κηλίδες λεοπάρδαλης”.

Από την άφιξή του στον Άρη, το Perseverance έχει διανύσει τον κρατήρα Jezero και εξερεύνησε ένα αρχαίο δέλτα ποταμού, αναζητώντας πιθανά μικροαπολιθώματα. Το ρόβερ συλλέγει δείγματα που προορίζονται να σταλούν μελλοντικά στη Γη. Ωστόσο, ο τρόπος επιστροφής αυτών των δειγμάτων παραμένει αβέβαιος, λόγω προτάσεων περικοπής του προϋπολογισμού της NASA από τον Λευκό Οίκο, ακόμα και κατά 50%.

«Αξιολογούμε πώς θα μπορέσουμε να επιστρέψουμε το συγκεκριμένο δείγμα ή και άλλα στη Γη», δήλωσε ο Duffy. «Εξετάζουμε τους διαθέσιμους προϋπολογισμούς, τα χρονοδιαγράμματα και τις τεχνολογικές μας δυνατότητες, ώστε να επιταχύνουμε τη διαδικασία επιστροφής. Αυτή τη στιγμή βρίσκεται σε εξέλιξη σχετική ανάλυση».