Οι μακάκοι που ζουν στο Γιβραλτάρ φαίνεται πως πληρώνουν το τίμημα της στενής επαφής τους με τον μαζικό τουρισμό, καθώς νέα έρευνα δείχνει ότι καταναλώνουν χώμα για να αντιμετωπίσουν στομαχικά προβλήματα που συνδέονται με τα πρόχειρα φαγητά που λαμβάνουν από επισκέπτες.

Σύμφωνα με μελέτη υπό την καθοδήγηση του Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ, οι διάσημοι μακάκοι της περιοχής εμφανίζουν συστηματική συμπεριφορά γεωφαγίας, δηλαδή σκόπιμης κατανάλωσης χώματος, πιθανότατα ως φυσικό τρόπο ανακούφισης από πεπτικές ενοχλήσεις, όπως τονίζει μελέτη που δημοσιεύθηκε στο Nature.

Οι μοναδικοί ελεύθεροι πίθηκοι της Ευρώπης

Στο Γιβραλτάρ ζουν περίπου 230 μακάκοι, αποτελώντας τον μοναδικό πληθυσμό πιθήκων που διαβιώνει ελεύθερα στην Ευρώπη.

Τα ζώα αυτά αποτελούν δημοφιλές αξιοθέατο και προσελκύουν χιλιάδες τουρίστες κάθε χρόνο.

Η ερευνητική ομάδα παρακολούθησε τη συμπεριφορά τους για συνολικά 98 ημέρες, από το καλοκαίρι του 2022 έως το καλοκαίρι του 2024.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι μακάκοι που έρχονται συχνότερα σε επαφή με επισκέπτες καταναλώνουν αισθητά μεγαλύτερες ποσότητες χώματος, ενώ το φαινόμενο κορυφώνεται τις περιόδους υψηλής τουριστικής κίνησης.

Όταν τα σνακ αλλάζουν τη διατροφή τους

Υπό φυσιολογικές συνθήκες, η διατροφή των μακάκων βασίζεται σε φύλλα, βότανα, σπόρους και περιστασιακά έντομα.

Παράλληλα, οι τοπικές αρχές ενισχύουν τη σίτισή τους μέσω οργανωμένων σταθμών, όπου παρέχονται καθημερινά φρούτα, λαχανικά και νερό.

Ωστόσο, παρά την απαγόρευση ταΐσματος από επισκέπτες, πολλοί τουρίστες αγνοούν τους κανόνες. Σε άλλες περιπτώσεις, οι πίθηκοι αρπάζουν μόνοι τους τρόφιμα από ανθρώπους.

Τα στοιχεία της έρευνας είναι αποκαλυπτικά, καθώς σχεδόν το 20% της συνολικής τροφής που κατανάλωσαν τα ζώα κατά την περίοδο παρατήρησης προερχόταν από ανθρώπινα σνακ.

Στη λίστα περιλαμβάνονται προϊόντα όπως σοκολάτες, πατατάκια, ψωμί, μπισκότα και παγωτά.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι τέτοιου είδους επεξεργασμένες τροφές αλλοιώνουν την ισορροπία του εντερικού μικροβιώματος των ζώων και επιβαρύνουν το πεπτικό τους σύστημα.

Το χώμα ως φυσικό «φάρμακο»

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η κατανάλωση χώματος φαίνεται να λειτουργεί ως μηχανισμός αυτορρύθμισης.

Το έδαφος μπορεί να προσφέρει ωφέλιμα βακτήρια και ανόργανα στοιχεία που λείπουν από τα πρόχειρα τρόφιμα, ενώ πιθανόν βοηθά στην ανακούφιση ή ακόμη και στην πρόληψη ερεθισμών που προκαλούνται από την υπερβολική κατανάλωση ζάχαρης, αλατιού και λιπαρών.

Η έρευνα αναδεικνύει για ακόμη μία φορά πώς η ανθρώπινη παρουσία μπορεί να επηρεάσει βαθιά τη συμπεριφορά και την υγεία της άγριας ζωής – ακόμη κι όταν όλα ξεκινούν από ένα «αθώο» σνακ.