Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, φιλοξενεί την Τρίτη (14/4) στην Ουάσινγκτον κρίσιμες συνομιλίες μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου, με στόχο την επίτευξη εκεχειρίας στον πόλεμο κατά της Χεζμπολάχ – μια διαδικασία που προμηνύεται εξαιρετικά δύσκολη.

Οι επαφές αναμένεται να πραγματοποιηθούν με τη συμμετοχή της πρέσβειρας του Λιβάνου στις ΗΠΑ, Νάντα Χαμαντέχ Μοαουάντ, και του Ισραηλινού πρέσβη Γεχιέλ Λάιτερ, σε συνομιλίες εργασιακού επιπέδου.

Σε τεταμένο περιβάλλον και με φόντο την εύθραυστη εκεχειρία ΗΠΑ – Ιράν

Η συνάντηση διεξάγεται σε μια περίοδο έντονης αστάθειας, καθώς βρίσκεται σε ισχύ μια εύθραυστη δίμηνη εκεχειρία στον πόλεμο ΗΠΑ – Ιράν, ενώ οι εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ και η κατάρρευση πρόσφατων διαπραγματεύσεων στο Πακιστάν επιβαρύνουν το κλίμα.

Παράλληλα, παραμένει ανοιχτή η διαφωνία για το αν οι ισραηλινές επιχειρήσεις στον Λίβανο περιλαμβάνονται στη συμφωνία εκεχειρίας.

Το Πακιστάν και το Ιράν υποστηρίζουν ότι αποτελούν μέρος της, ενώ το Ισραήλ το απορρίπτει κατηγορηματικά. Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, έκανε πρόσφατα λόγο για «παρεξήγηση» μεταξύ των πλευρών.

Το υπόβαθρο της σύγκρουσης

Η στρατιωτική εκστρατεία του Ισραήλ κατά της Χεζμπολάχ περιλαμβάνει σφοδρούς βομβαρδισμούς στη Βηρυτό και χερσαίες επιχειρήσεις στον νότιο Λίβανο, με τεράστιο ανθρωπιστικό κόστος.

Σύμφωνα με τον ΟΗΕ, περίπου ένα εκατομμύριο άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί, ενώ οι νεκροί ξεπερνούν τους 2.000, μεταξύ αυτών εκατοντάδες γυναίκες και παιδιά.

Από την πλευρά της, η Χεζμπολάχ έχει εξαπολύσει επιθέσεις με ρουκέτες κατά του Ισραήλ, ως αντίποινα για τη δολοφονία του ανώτατου ηγέτη του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, στην αρχή του πολέμου.

Στόχος των συνομιλιών και βαθιές διαφωνίες

Οι συνομιλίες αποσκοπούν στην επίτευξη εκεχειρίας και στη διαμόρφωση ενός πλαισίου ασφάλειας για τα σύνορα του βόρειου Ισραήλ, αλλά και στην ενίσχυση της κυριαρχίας του λιβανικού κράτους.

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, έχει ξεκαθαρίσει ότι οι διαπραγματεύσεις θα επικεντρωθούν σε δύο βασικούς όρους, τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ και την επίτευξη μιας «πραγματικής και διαρκούς ειρηνευτικής συμφωνίας».

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος του Λιβάνου, Ζοζέφ Αούν, επιδιώκει πρώτα την εφαρμογή εκεχειρίας και στη συνέχεια την έναρξη διαπραγματεύσεων, υπό αμερικανική αιγίδα.

Αντιδράσεις και εσωτερικές πιέσεις

Η διαδικασία περιπλέκεται περαιτέρω από τις αντιδράσεις της Χεζμπολάχ, η οποία απορρίπτει τις συνομιλίες χωρίς προηγούμενη κατάπαυση του πυρός και αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων.

Ο ηγέτης της οργάνωσης, Ναΐμ Κάσεμ, χαρακτήρισε τις επαφές «μάταιες», προειδοποιώντας την Τρίτη ότι η σύγκρουση θα συνεχιστεί.

Την ίδια στιγμή, υπάρχουν και εσωτερικές διαφωνίες εντός της λιβανικής κυβέρνησης για τη στρατηγική που πρέπει να ακολουθηθεί, με ορισμένους αξιωματούχους να εκφράζουν αμφιβολίες για το αν οι συνομιλίες μπορούν να οδηγήσουν σε ουσιαστική αποκλιμάκωση.

Συνομιλίες υπό «πυρά»

Παρά την έναρξη της διπλωματικής προσπάθειας, οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζονται. Ο ισραηλινός στρατός εξακολουθεί να πλήττει στόχους της Χεζμπολάχ στον νότιο Λίβανο, ενώ οι εχθροπραξίες δεν έχουν κοπάσει.

Το χάσμα μεταξύ των δύο πλευρών παραμένει βαθύ, καθιστώντας σαφές ότι οι συνομιλίες στην Ουάσινγκτον αποτελούν μόνο την αρχή μιας δύσκολης και αβέβαιης διαδικασίας.