Στο Άμπου Ντάμπι στρέφεται το διπλωματικό ενδιαφέρον, καθώς ξεκινά ένας νέος κύκλος επαφών με αντικείμενο την αναζήτηση λύσης για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία. Εκπρόσωποι της Ρωσίας και της Ουκρανίας αναμένεται να συμμετάσχουν σε διήμερες διαπραγματεύσεις, υπό τη διαμεσολάβηση των Ηνωμένων Πολιτειών.

Ads

Πρόκειται για την πρώτη συνάντηση αυτού του επιπέδου από τον περασμένο Φεβρουάριο, σε μια συγκυρία κατά την οποία ο Ντόναλντ Τραμπ εκφράζει αισιοδοξία για την επίτευξη μιας συνολικότερης ειρηνευτικής διευθέτησης. Στο τραπέζι ενδέχεται να τεθούν, πέρα από το ουκρανικό ζήτημα, και ευρύτερα θέματα που αφορούν την ασφάλεια της Ευρώπης.

Ads

Στην ευρύτερη διπλωματική κινητικότητα επιδιώκουν να συμμετάσχουν και ευρωπαϊκές κυβερνήσεις. Γαλλία, Γερμανία και Ευρωπαϊκή Επιτροπή προγραμματίζουν την αποστολή αξιωματούχων στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Η Μόσχα, ωστόσο, έχει ήδη διατυπώσει αντιρρήσεις για την παρουσία Ευρωπαίων εκπροσώπων στο ίδιο διαπραγματευτικό τραπέζι.

Ads

Ως εκ τούτου, εξετάζεται το ενδεχόμενο χωριστής συνάντησης της ουκρανικής αντιπροσωπείας με τους Ευρωπαίους συμμάχους της, προκειμένου να τους μεταφερθεί εικόνα για την εξέλιξη των επαφών. Σύμφωνα με ουκρανικές κυβερνητικές πηγές, οι συνομιλίες αναμένεται να ξεκινήσουν περίπου στις 04:30 το πρωί.

Ads

«Καταβάλλουμε κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε η Ευρώπη να έχει ενεργό ρόλο στη διπλωματική διαδικασία», ανέφερε τη Δευτέρα ο επικεφαλής της ουκρανικής αντιπροσωπείας, Ρουστέμ Ουμέροφ.

Τη ρωσική πλευρά θα εκπροσωπήσει και πάλι ο Βλαντίμιρ Μεντίνσκι, συνεργάτης του Κρεμλίνου και επικεφαλής της διαπραγματευτικής ομάδας. Στην αποστολή αναμένεται να συμμετάσχουν, για πρώτη φορά, ο υφυπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Ριάμπκοφ, καθώς και ο ανώτερος στρατιωτικός αξιωματούχος Γιούρι Ζιγκάρλοφσκι.


Οι προσδοκίες του Τραμπ, οι διαφωνίες Μόσχας και Κιέβου

Η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων έρχεται μετά την πρόσφατη συνάντηση του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο με τον απεσταλμένο του Βλαντίμιρ Πούτιν. Μετά την ολοκλήρωση των επαφών, ο Αμερικανός πρόεδρος εμφανίστηκε θετικός ως προς τις πιθανότητες επίτευξης συμφωνίας για τον τερματισμό της πολεμικής σύγκρουσης στο προσεχές διάστημα.

Δεν είναι, πάντως, η πρώτη φορά που ο Τραμπ δηλώνει ότι διαφαίνεται προοπτική συμφωνίας. Ο πόλεμος στην Ουκρανία, εξακολουθεί να μην έχει οδηγηθεί σε οριστική διευθέτηση, παρά τις επανειλημμένες διπλωματικές πρωτοβουλίες.

Τα εμπόδια παραμένουν σημαντικά, καθώς οι θέσεις των δύο πλευρών εξακολουθούν να απέχουν σε βασικά ζητήματα. Η Μόσχα επιμένει ότι η Ουκρανία θα πρέπει να αποδεχθεί την παραχώρηση ολόκληρου του Ντονμπάς στην ανατολική χώρα, θέτοντας ουσιαστικά το εδαφικό ζήτημα ως βασική προϋπόθεση για μια συμφωνία ειρήνης.

Η θέση του Ζελένσκι

Από την πλευρά του, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι αποκλείει κατηγορηματικά το ενδεχόμενο εδαφικών υποχωρήσεων. Όπως υποστηρίζει, η Ουκρανία δεν μπορεί να εγκαταλείψει περιοχές για την υπεράσπιση των οποίων έχει δώσει σκληρές μάχες και έχει καταγράψει σημαντικές απώλειες.

Την ίδια στιγμή, η προώθηση των ρωσικών στρατευμάτων στο μέτωπο εμφανίζει αισθητή επιβράδυνση κατά τη διάρκεια του τρέχοντος έτους.

Λίγο πριν από την έναρξη των συνομιλιών, ο Ουκρανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η θέση του Κιέβου στις διαπραγματεύσεις έχει ενισχυθεί εξαιτίας των πρόσφατων στρατιωτικών επιτυχιών. Σε αυτές περιλαμβάνονται επιχειρήσεις ανακατάληψης εδαφών στην περιοχή του Ντονέτσκ, η οποία αποτελεί τμήμα του Ντονμπάς και διαθέτει σημαντικά κοιτάσματα άνθρακα.

«Οι ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις συμβάλλουν αυτή τη στιγμή ουσιαστικά στην ενίσχυση της διαπραγματευτικής θέσης της χώρας», ανέφερε ο Ζελένσκι στο καθιερωμένο βιντεοσκοπημένο μήνυμά του το βράδυ της Δευτέρας.

Σε ανάρτησή του, ο Ουκρανός πρόεδρος γνωστοποίησε ότι η διαπραγματευτική ομάδα βρίσκεται ήδη στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και ότι οι πρώτες επαφές έχουν προγραμματιστεί για την επόμενη ημέρα. Παράλληλα, σημείωσε ότι θα υπάρξουν ξεχωριστές συναντήσεις με τους Ευρωπαίους εταίρους, με κοινό στόχο την προώθηση μιας ουσιαστικής ειρηνευτικής λύσης.

Ο ίδιος ανέφερε ότι η ουκρανική πλευρά προτίθεται να καταθέσει προτάσεις για την αποκλιμάκωση της έντασης, επισημαίνοντας παράλληλα την ανάγκη να διαμορφωθεί το πλαίσιο για μια τριμερή συνάντηση σε επίπεδο ηγετών. Όπως τόνισε, μια βιώσιμη συμφωνία θα πρέπει να περιλαμβάνει πραγματικές εγγυήσεις ασφαλείας και επαρκείς πόρους για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας μετά τον πόλεμο.

Ο Ζελένσκι υποστήριξε ακόμη ότι η Ρωσία καταγράφει απώλειες σε επίπεδα-ρεκόρ, έναν ισχυρισμό που αμφισβητεί η Μόσχα, ενώ κάλεσε τις ΗΠΑ να ασκήσουν πίεση στο Κρεμλίνο για τον τερματισμό των εχθροπραξιών.

Από την πλευρά τους, Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι τόσο ο Ζελένσκι όσο και ο Πούτιν ενδέχεται να εμφανιστούν διατεθειμένοι να αναζητήσουν έναν συμβιβασμό στο εδαφικό ζήτημα.

Στο πλαίσιο μιας τέτοιας διευθέτησης, η Ουκρανία θα μπορούσε να εξασφαλίσει τον τερματισμό του πολέμου, εγγυήσεις ασφαλείας, καθώς και έναν συγκεκριμένο οδικό χάρτη για την ένταξή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ωστόσο, ανώτερη ουκρανική κυβερνητική πηγή απέρριψε το ενδεχόμενο να εξεταστούν τέτοιου είδους εδαφικοί συμβιβασμοί από την παρούσα κυβέρνηση. Όπως διευκρίνισε, οποιαδήποτε συζήτηση για το εδαφικό θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί αποκλειστικά σε επίπεδο προέδρων και υπό την προϋπόθεση ότι θα έχουν προηγουμένως διασφαλιστεί αξιόπιστες εγγυήσεις για την ασφάλεια της χώρας.

Η ευρωπαϊκή ασφάλεια και το ζήτημα των εγγυήσεων

Ιδιαίτερα εύθραυστη αποδείχθηκε η εκεχειρία στις επιθέσεις κατά ενεργειακών εγκαταστάσεων, την οποία είχε ανακοινώσει ο Ντόναλντ Τραμπ τον προηγούμενο μήνα, καθώς δεν διατηρήθηκε για μεγάλο χρονικό διάστημα.

Το Κίεβο έχει εντείνει το τελευταίο διάστημα τις επιθέσεις εναντίον ρωσικών διυλιστηρίων πετρελαίου, ενώ η Μόσχα συνεχίζει τις εκτεταμένες επιχειρήσεις κατά του ουκρανικού ενεργειακού δικτύου και των αστικών υποδομών, προκαλώντας σοβαρές πιέσεις στην καθημερινότητα των πολιτών.

Την προηγούμενη εβδομάδα, ο Αμερικανός πρόεδρος αποκάλυψε ότι οι απεσταλμένοι του βρίσκονται σε συζητήσεις για τη διαμόρφωση μιας ευρύτερης συμφωνίας ασφαλείας, η οποία ενδεχομένως να καλύπτει το σύνολο της ευρωπαϊκής ηπείρου. Δεν προχώρησε, ωστόσο, σε περαιτέρω διευκρινίσεις για το περιεχόμενό της.

«Θα είναι μια μεγάλη συμφωνία, η οποία δεν θα περιορίζεται στην Ουκρανία. Θα μπορούσα να πω ακόμη και ότι ενδέχεται να αφορά ολόκληρη την Ευρώπη», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Τραμπ.

Οι συγκεκριμένες τοποθετήσεις προκάλεσαν προβληματισμό σε ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Ευρωπαίοι αξιωματούχοι υπογράμμισαν ότι οποιαδήποτε συζήτηση για την αρχιτεκτονική ασφαλείας της ηπείρου πρέπει να πραγματοποιείται με την άμεση συμμετοχή των κυβερνήσεων που επηρεάζονται από τις σχετικές αποφάσεις. Παράλληλα, ξεκαθάρισαν ότι η Ρωσία δεν θα πρέπει να έχει λόγο στον καθορισμό της ευρωπαϊκής πολιτικής ασφαλείας.