Η Meta συμφώνησε να καταβάλει ποσό που μπορεί να φτάσει έως και τα 16,68 δισ. δολάρια, στο πλαίσιο συμβιβασμού για την επίλυση αγωγών που είχαν καταθέσει αμερικανικές πολιτείες, κατηγορώντας την εταιρεία ότι σχεδίασε το Facebook και το Instagram με τρόπο που προκαλεί εθισμό στα παιδιά, παραπλάνησε τους καταναλωτές ως προς την ασφάλειά τους και συνέλεξε παράνομα προσωπικά δεδομένα ανηλίκων.

Σύμφωνα με δικαστικά έγγραφα, η συμφωνία επιτεύχθηκε ενώ βρισκόταν σε εξέλιξη ομοσπονδιακή δίκη στην Καλιφόρνια, στην οποία συμμετείχαν 29 πολιτείες.

Ο συμβιβασμός αποτρέπει έτσι μία από τις σημαντικότερες μέχρι σήμερα δικαστικές δοκιμασίες για τις καταγγελίες ότι οι μεγάλες πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης έχουν προκαλέσει σοβαρές επιπτώσεις στους νεότερους χρήστες.

Πέρα από το οικονομικό σκέλος, η Meta δεσμεύθηκε να προχωρήσει σε αλλαγές που θα αφορούν τους έφηβους χρήστες του Facebook και του Instagram σε ολόκληρες τις ΗΠΑ.

Μεταξύ αυτών προβλέπονται ημερήσια όρια χρήσης καθώς και περιορισμός της πρόσβασης κατά τις νυχτερινές ώρες.

Η εταιρεία, με έδρα το Μένλο Παρκ της Καλιφόρνιας, δεν παραδέχθηκε οποιαδήποτε παράνομη συμπεριφορά στο πλαίσιο του συμβιβασμού. Η είδηση έγινε θετικά δεκτή από τις αγορές, με τη μετοχή της Meta να ενισχύεται κατά 4,4% στις προσυνεδριακές συναλλαγές.

Οι κατηγορίες για τα προσωπικά δεδομένα των παιδιών

Η υπόθεση αποτελεί μέρος ενός πολύ ευρύτερου κύματος δικαστικών προσφυγών από πολιτείες, τοπικές αρχές, σχολικές περιφέρειες και ιδιώτες, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι η Meta και άλλες εταιρείες κοινωνικής δικτύωσης συνέβαλαν στην επιδείνωση της κρίσης ψυχικής υγείας μεταξύ παιδιών και εφήβων στις ΗΠΑ.

Η ομοσπονδιακή δίκη αφορούσε, μεταξύ άλλων, τις καταγγελίες της Καλιφόρνιας, του Κολοράντο, του Κεντάκι και του Νιου Τζέρσεϊ ότι η Meta παραβίασε τις πολιτειακές διατάξεις για την προστασία των καταναλωτών.

Παράλληλα, οι 29 πολιτείες υποστήριζαν ότι η εταιρεία παραβίασε τον ομοσπονδιακό Children’s Online Privacy Protection Act (COPPA), συλλέγοντας προσωπικά δεδομένα χρηστών τους οποίους γνώριζε ότι ήταν παιδιά, χωρίς προηγούμενη ενημέρωση ή συγκατάθεση των γονέων τους.

Ιδιαίτερη βαρύτητα είχε ο ισχυρισμός ότι τα δεδομένα αυτά χρησιμοποιήθηκαν στη συνέχεια για την εκπαίδευση μοντέλων μηχανικής μάθησης και παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης.

Η Meta έχει απορρίψει τις κατηγορίες, υποστηρίζοντας ότι έχει καταβάλει σημαντικές προσπάθειες για την προστασία των ανηλίκων.

Είχε επίσης επιχειρηματολογήσει ότι δεν μπορεί να θεωρηθεί πως παραπλάνησε τους καταναλωτές σχετικά με τον εθιστικό χαρακτήρα των υπηρεσιών της, καθώς ο «εθισμός στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης» δεν αποτελεί αναγνωρισμένη ψυχιατρική διαταραχή.

Πριν αρχίσει η δίκη, η εταιρεία είχε αναφέρει σε δικαστική κατάθεση ότι Καλιφόρνια, Κολοράντο, Κεντάκι και Νιου Τζέρσεϊ διεκδικούσαν κυρώσεις που θεωρητικά θα μπορούσαν να φτάσουν ακόμη και τα 1,4 τρισ. δολάρια.

Οι ίδιες οι πολιτείες είχαν εκτιμήσει ότι το ποσό θα βρισκόταν πιο κοντά στα 200 δισ. δολάρια, ενώ ζητούσαν επιπλέον αποζημιώσεις και δραστικές αλλαγές στις πλατφόρμες, ακόμη και απαγόρευση δημιουργίας λογαριασμών από παιδιά.

Χιλιάδες αγωγές κατά των μεγαλύτερων social media

Η συγκεκριμένη συμφωνία δεν βάζει τέλος στην ευρύτερη δικαστική μάχη γύρω από τις επιπτώσεις των social media στους ανηλίκους.

Η Meta, η Snap και το Snapchat, η Google και το YouTube, καθώς και η ByteDance με το TikTok εξακολουθούν να βρίσκονται αντιμέτωπες με χιλιάδες αγωγές σε ομοσπονδιακά και πολιτειακά δικαστήρια.

Κεντρικός ισχυρισμός των εναγόντων είναι ότι οι εταιρείες γνώριζαν πως συγκεκριμένα χαρακτηριστικά των υπηρεσιών τους μπορούσαν να δημιουργήσουν εθιστικές συμπεριφορές σε παιδιά και εφήβους, επιβαρύνοντας την ψυχική τους υγεία.

Οι ομοσπονδιακές υποθέσεις έχουν συγκεντρωθεί ενώπιον της περιφερειακής δικαστού Ιβόν Γκονζάλες Ρότζερς στο Όκλαντ της Καλιφόρνιας και περιλαμβάνουν προσφυγές ιδιωτών, σχολικών περιφερειών και πολιτειακών κυβερνήσεων.

Παράλληλα, χιλιάδες ακόμη αγωγές εξετάζονται από πολιτειακά δικαστήρια, ενώ στο Λος Άντζελες δικαστής εποπτεύει μεγάλο αριθμό υποθέσεων ανθρώπων που υποστηρίζουν ότι οι ίδιοι ή συγγενικά τους πρόσωπα υπέστησαν βλάβη εξαιτίας του σχεδιασμού των πλατφορμών.

Περίπου 30 πολιτείες έχουν επίσης προσφύγει χωριστά κατά των εταιρειών σε πολιτειακά δικαστήρια, ενώ από τον Ιούλιο βρίσκεται σε εξέλιξη στο Νάσβιλ ακόμη μία δίκη κατά της Meta.

Οι προηγούμενες δικαστικές ήττες της Meta

Ο συμβιβασμός έρχεται μετά από δύο σημαντικές ήττες της Meta σε υπόθεση που είχε κινήσει το Νέο Μεξικό.

Τον Μάρτιο, σώμα ενόρκων επιδίκασε 375 εκατ. δολάρια, κρίνοντας ότι η εταιρεία είχε παραπλανήσει τους καταναλωτές σχετικά με την ασφάλεια των πλατφορμών της.

Στις 6 Αυγούστου, δικαστής έκρινε επιπλέον ότι η Meta είχε δημιουργήσει κατάσταση που συνιστούσε «δημόσια όχληση» και την υποχρέωσε να καταβάλει άλλα 567 εκατ. δολάρια, καθώς και να εφαρμόσει μέτρα για την προστασία των νεότερων χρηστών.

Τον ίδιο μήνα ολοκληρώθηκε υπέρ της ενάγουσας και η πρώτη δίκη που αφορούσε ατομική προσφυγή κατά της Meta και της Google.

Σώμα ενόρκων στο Λος Άντζελες έκρινε τις δύο εταιρείες υπεύθυνες για την κατάθλιψη και το άγχος της ενάγουσας Kaley G.M. και τους επέβαλε συνολική αποζημίωση 6 εκατ. δολαρίων. Οι εταιρείες έχουν δηλώσει ότι θα ασκήσουν έφεση.

Παράλληλα, Meta, Snap, Google και ByteDance είχαν συμβιβαστεί στην πρώτη ομοσπονδιακή υπόθεση που επρόκειτο να φτάσει σε δίκη και αφορούσε σχολική περιφέρεια του Κεντάκι.

Σύμφωνα με δημόσια αρχεία, η σχολική περιφέρεια Breathitt County επρόκειτο να λάβει συνολικά 27 εκατ. δολάρια από τις τέσσερις εταιρείες.