Η κυκλοφορία ενός πολυαναμενόμενου άλμπουμ από την Τέιλορ Σουίφτ, τον Ντρέικ ή τον Χάρι Στάιλς αποτελεί συνήθως γιορτή για εκατομμύρια θαυμαστές.

Μια νέα επιστημονική μελέτη, ωστόσο, εντοπίζει μια απροσδόκητη και πολύ πιο σκοτεινή συσχέτιση, καθώς τις ημέρες που κυκλοφορούν ορισμένα από τα μεγαλύτερα μουσικά άλμπουμ, οι θάνατοι από τροχαία δυστυχήματα στις ΗΠΑ εμφανίζονται αισθητά αυξημένοι.

Ερευνητές της Ιατρικής Σχολής του Χάρβαρντ διαπίστωσαν ότι τις ημέρες κυκλοφορίας δέκα εξαιρετικά δημοφιλών άλμπουμ, από το 2017 έως το 2022, οι θάνατοι στους αμερικανικούς δρόμους ήταν κατά 15,1% περισσότεροι σε σύγκριση με αντίστοιχες ημέρες πριν και μετά την κυκλοφορία τους.

Οι επιστήμονες δεν υποστηρίζουν ότι η ίδια η μουσική προκαλεί τροχαία.

Εκτιμούν, όμως, ότι τα ευρήματα προσφέρουν μια ενδιαφέρουσα ένδειξη για έναν ήδη γνωστό κίνδυνο – την απόσπαση της προσοχής των οδηγών όταν χρησιμοποιούν το κινητό τους για να αναζητήσουν και να επιλέξουν μουσική ενώ βρίσκονται στον δρόμο.

Ένα «φυσικό πείραμα» για την απόσπαση της προσοχής

Ο Δρ. Βισάλ Πατέλ, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, εξηγεί ότι η πραγματική επίδραση της χρήσης κινητού στην οδήγηση είναι δύσκολο να μελετηθεί πειραματικά.

«Δεν μπορείς να βάλεις τυχαία ανθρώπους να χρησιμοποιούν τα κινητά τους ενώ οδηγούν, ενώ οι οδηγοί σπάνια αποκαλύπτουν τι ακριβώς έκαναν στα δευτερόλεπτα πριν από ένα τροχαίο», αναφέρει.

Οι μεγάλες μουσικές κυκλοφορίες, όμως, δημιουργούν κατά κάποιον τρόπο ένα φυσικό πείραμα.

«Οι κυκλοφορίες άλμπουμ σου δίνουν κάτι που πλησιάζει περισσότερο σε πείραμα – μια ημέρα κατά την οποία η χρήση των smartphones αυξάνεται σε εθνικό επίπεδο για λόγους που δεν έχουν καμία σχέση με τις συνθήκες του δρόμου, τον καιρό ή με το ποιος βρίσκεται πίσω από το τιμόνι».

Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στην επιστημονική επιθεώρηση JAMA Network Open, εξέτασε δέκα μεγάλες δισκογραφικές κυκλοφορίες μεταξύ 2017 και 2022.

Οι ερευνητές επέλεξαν τα άλμπουμ με βάση τις υψηλότερες ημερήσιες ακροάσεις στο Spotify.

Ανάμεσά τους βρίσκονταν το «Midnights» της Τέιλορ Σουίφτ, που κυκλοφόρησε στις 21 Οκτωβρίου 2022, το «Scorpion» του Ντρέικ στις 29 Ιουνίου 2018 και το «Harry’s House» του Χάρι Στάιλς στις 20 Μαΐου 2022.

Κατά 43% αυξήθηκε το streaming

Τα στοιχεία έδειξαν ότι τις ημέρες αυτών των μεγάλων κυκλοφοριών, οι ακροάσεις των 200 δημοφιλέστερων τραγουδιών στις ΗΠΑ ήταν αυξημένες κατά 43% σε σχέση με τις ημέρες γύρω από την πρεμιέρα των άλμπουμ.

Τα συγκεκριμένα δεδομένα δεν μπορούν να δείξουν εάν οι χρήστες άκουγαν τη μουσική μέσα σε αυτοκίνητο.

Αποδεικνύουν, όμως, σύμφωνα με τον Πατέλ, ότι οι συγκεκριμένες ημέρες χαρακτηρίζονταν από ασυνήθιστα μεγάλη ενασχόληση του κοινού με τη μουσική.

«Αυτό που αποδεικνύεται είναι ότι αυτές οι ημέρες είναι πράγματι διαφορετικές όσον αφορά την ενασχόληση του κοινού σε εθνικό επίπεδο με τη μουσική – και σε αυτή την παραδοχή βασίζεται ολόκληρη η μελέτη», σημειώνει.

Στη συνέχεια, οι επιστήμονες ανέλυσαν το αμερικανικό μητρώο θανατηφόρων τροχαίων, συγκρίνοντας τους θανάτους που καταγράφηκαν την ημέρα κάθε μεγάλης μουσικής κυκλοφορίας με εκείνους των δέκα ημερών πριν και των δέκα ημερών μετά.

Αφού συνυπολόγισαν παράγοντες όπως η ημέρα της εβδομάδας, οι γενικές αργίες και η εποχή του χρόνου, κατέληξαν σε σχετική αύξηση των θανατηφόρων τροχαίων κατά 15,1% τις ημέρες κυκλοφορίας.

«Αυτό αντιστοιχεί σε περίπου 182 θανάτους στις ΗΠΑ που αποδίδονται στις ημέρες κυκλοφορίας των δέκα άλμπουμ που συμπεριλήφθηκαν στη μελέτη», γράφουν οι ερευνητές.

Γιατί η επιλογή ενός τραγουδιού μπορεί να γίνει επικίνδυνη

Κατά τον Πατέλ, το πρόβλημα είναι ότι η αναζήτηση ενός ολοκαίνουργιου άλμπουμ δεν περιορίζεται στο πάτημα ενός κουμπιού.

«Ξεκλειδώνεις το κινητό, ανοίγεις την εφαρμογή, βρίσκεις τη νέα κυκλοφορία, κοιτάζεις τη λίστα των τραγουδιών και πατάς αυτό που θέλεις. Αυτό σημαίνει αρκετά δευτερόλεπτα με τα μάτια στραμμένα σε μια οθόνη», εξηγεί.

Επιπλέον, η άγνωστη μουσική μπορεί να απαιτεί μεγαλύτερη προσοχή από τον ακροατή, ενώ προηγούμενες έρευνες έχουν υποδείξει ότι η ακρόαση καινούργιας μουσικής υψηλής έντασης και ενέργειας μπορεί να επηρεάσει μετρήσιμα την οδηγική επίδοση.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και το ποιοι οδηγοί εμφάνισαν τη μεγαλύτερη αύξηση στον κίνδυνο.

Η συσχέτιση ήταν εντονότερη στους νεότερους οδηγούς, στους άνδρες, σε όσους ταξίδευαν χωρίς συνεπιβάτη και σε οδηγούς αυτοκινήτων που διέθεταν ενσωματωμένο σύστημα ενημέρωσης και ψυχαγωγίας.

Οι ερευνητές εκτιμούν, επομένως, ότι η διαδικτυακή ακρόαση μουσικής μέσω smartphones ενδέχεται να αποτελεί σημαντικό παράγοντα απόσπασης της προσοχής και, κατ’ επέκταση, θανατηφόρων τροχαίων.

«Διάλεξε το άλμπουμ, πάτησε play και άφησε κάτω το κινητό»

Οι ίδιοι, πάντως, επισημαίνουν ξεκάθαρα τους περιορισμούς της έρευνας.

Η μελέτη καταγράφει μια στατιστική συσχέτιση και δεν αποδεικνύει ότι οι οδηγοί που σκοτώθηκαν χρησιμοποιούσαν πράγματι το κινητό τους για να επιλέξουν μουσική τη στιγμή του δυστυχήματος.

Ο Πατέλ θεωρεί ότι ακόμη και οι ίδιες οι πλατφόρμες streaming θα μπορούσαν να συμβάλουν στην πρόληψη, προσαρμόζοντας τις ειδοποιήσεις με τις οποίες προωθούν τις νέες κυκλοφορίες.

«Μια φράση που θα υπενθυμίζει στον κόσμο να επιλέγει τη μουσική του προτού ξεκινήσει να οδηγεί δεν θα τους κόστιζε τίποτα», λέει.

Η συμβουλή του προς τους οδηγούς είναι ακόμη απλούστερη – όλες οι ρυθμίσεις στο κινητό πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί προτού το αυτοκίνητο αρχίσει να κινείται.

«Διάλεξε το άλμπουμ, πάτησε play και άφησε κάτω το κινητό. Αν υπάρχει κάποιος στη θέση του συνοδηγού, δώσ’ του το τηλέφωνο – η αύξηση που εντοπίσαμε εμφανίστηκε σχεδόν αποκλειστικά στους οδηγούς που ταξίδευαν μόνοι τους».