Βιάζονται μερικοί στην Ελλάδα να θάψουν την Κούβα κι αρχίσανε δακρύβρεχτους επικήδειους. Αφορμή όσα είπε οn και ίσως και off the record ο Λεονάρδο Παδούρα, στην τελευταία επίσκεψή του στη χώρα μας τον Ιούνιο. Και τί είπε δηλαδή ο άνθρωπος; Ότι η Κούβα αντιμετωπίζει τεράστιες δυσκολίες, ότι το μέλλον της παίζεται- λες και είναι καινούργιο αυτό, λες και δεν παίζεται από τη στιγμή που δημιουργήθηκε, ένα αυθάδικο σοσιαλιστικό κράτος στο μαλακό υπογάστριο της πιο ιμπεριαλιστικής δύναμης του πλανήτη.
Απόπειρες στρατιωτικής εισβολής, καθολικό εμπάργκο, δεκάδες απόπειρες δολοφονίας του Φιντέλ, ρίψη δηλητηρίων με ψεκασμούς στις καλλιέργειες- ο αμερικάνικος ιμπεριαλισμός δεν γεννήθηκε με τον Τραμπ. Ο πορτοκαλής “παράφρων” έχει λυσσάξει φυσικά να στραγγαλίσει την Κούβα, που τώρα δεν έχει μια Σοβιετική Ενωση ούτε μια Βενεζουέλα να τη στηρίξει.
Μήπως όμως δεν έχει λυσσάξει γενικότερα; Μήπως δεν απειλεί όποια χώρα γουστάρει; Και αυτό σημαίνει ότι η χώρα αυτή σβήνεται απ’ το χάρτη; Για κοιτάξτε λίγο τη νίλα που έπαθε στο Ιράν και μην θρηνείτε για την Κούβα. Γιατί η Κούβα δεν είναι μόνη. Γιατί η Κούβα είναι πολύ σκληρή για να πεθάνει.
Διαβάστε: Κούβα / Για «πολιτική γενοκτονία» κατηγόρησε τις ΗΠΑ ο Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ
Αν η ελληνική δημοσιογραφία ήταν λιγάκι πιο ερευνητική, θα μπορούσε χωρίς καν να βγει από το γραφείο της να ρίξει μια ματιά στην πραγματικότητα της Κούβας, χωρίς το φίλτρο κανενός, είτε συγγραφέα, είτε πολιτικού. Δεν υπονοώ ότι το φίλτρο του Λεονάρδο Παδούρα εν προκειμένω είναι εχθρικό για την Κούβα. Κάθε άλλο. Ο διάσημος συγγραφέας, ο διασημότερος της Κούβας εξακολουθεί με πείσμα να ζει στην Αβάνα 71 ολόκληρα χρόνια, στο ίδιο σπίτι που γεννήθηκε. Εκεί στην Αβάνα διαδραματίζονται όλες οι περιπέτειες του ήρωα του, του Μάριο Κόντε και η αγάπη του για την μυθική αυτή πόλη, αντικατοπτρίζεται και στην επισήμανση των σκοτεινών πλευρών της.
Αλλά δεν μπορείς το 2026 να λες ότι επειδή το είπε ο τάδε, ο Παδούρα εν προκειμένω- αρχίζω τον επικήδειο. Μπορείς να ψάξεις στο internet- δόξα τω Θεώ λειτουργεί στην Κούβα μια χαρά- και να δεις πλευρές της πραγματικότητας όπως πραγματικά είναι και όχι μέσα από το φίλτρο κανενός.
Διαβάστε: Μαρτυρία για την Κούβα στο tvxs / H χώρα επιβιώνει μέσω της εφευρετικότητας και της αλληλεγγύης
Σινεμά με τη Σύλβια
Ξέρεις ότι μόλις χθες η Σύλβια Πέρεθ Κρουθ, έδωσε συναυλία στην Αβάνα; Ξέρεις ότι χαρακτήρισε αυτή τη συναυλία ως τη σημαντικότερη της περιοδείας της στη Λατινική Αμερική; Ξέρεις ότι αυτή τη συναυλία την έκανε δωρεάν ως ένδειξη αλληλεγγύης; Και ξέρεις φαντάζομαι ποια είναι η Σύλβια Πέρεθ Κρουθ…
Πήγαινε τώρα στον ιστότοπο της “Διεθνούς σχολής κινηματογράφου και τηλεόρασης της Κούβας” το ξέρεις ότι υπάρχει τέτοιο πράγμα;
Οχι μόνο υπάρχει, αλλά η “Διεθνής Σχολή Κινηματογράφου και Τηλεόρασης” του Σαν Αντόνιο ντε λος Μπάνιος (EICTV) θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα ιδρύματα του είδους του στον κόσμο.
Όχι μόνο υπάρχει, αλλά την ίδρυσε πριν 40 ακριβώς χρόνια ο Γκαμπριέλ Γκαρσία Μάρκες, μαζί με τον Αργεντινό ποιητή και σκηνοθέτη Φερνάντο Μπίρι, που ήταν και ο πρώτος διευθυντής της, μαζί με τους Κουβανούς Χούλιο Γκαρσία Εσπινόζα και Τόμας Γκουτιέρες Αλέα και τους Βραζιλιάνους Ορλάντο Σέννα και Σερχιο Μούνιθ. Και κυρίως μαζί με τον ενθουσιώδη Φιντέλ Κάστρο που τέθηκε συμβολικά επικεφαλής του εγχειρήματος.
Όχι μόνο υπάρχει, αλλά είναι και η αγαπημένη του Φράνσις Φορντ Κόπολα που την έχει επισκεφτεί πολλές φορές στο υπέροχο κάμπους που την φιλοξενεί, για master class και άλλες δραστηριότητες με τους σπουδαστές.
Θα μου πείτε καλά αυτά, αλλά είναι παρελθόν, σήμερα τι γίνεται;
Μπείτε στο site της Σχολής. Εκεί θα βρείτε τον προγραμματισμό της όχι μόνο για τους επόμενους μήνες του 2026 αλλά και για τους μήνες του 2027, εκεί θα βρείτε και την περίφημη σταγόνα. Goteo στα ισπανικά σημαίνει σταγόνα και τον τίτλο αυτόν διάλεξαν οι σπουδαστές της ακαδημίας κινηματογράφου, για την καμπάνια οικονομικής ενίσχυσης που έχουν αρχίσει εδώ και αρκετούς μήνες. Η καμπάνια αφορά την ενεργειακή αυτονομία της σχολής. Μπορείτε να μπείτε και να προσφέρετε από πέντε έως όσα ευρώ θέλετε. Και θα σας στείλουν ψηφιακά βιβλία της σχολής δώρο. Και η σταγόνα αντί για δάκρυ για την κακομοίρα την Κούβα, θα γίνει πλημμύρα αγάπης και αλληλεγγύης.
Διαβάστε: Ιστορίες καλοσύνης – Ρodcast / Με φακελάκι ένα πορτοκάλι – Ένας Έλληνας γιατρός στην Κούβα
Ο ηρωισμός της επιστροφής στο διάβασμα
Δεν ξέρω αν ο Λεονάρδο Παδούρα στις συζητήσεις του με τους Έλληνες δημοσιογράφους και στις συνεντεύξεις που έδωσε όταν βρισκόταν στο φεστιβάλ βιβλίου στα Χανιά, αναφέρθηκε στην έκθεση βιβλίου της Αβάνας. Έκθεση που διήρκεσε μια βδομάδα και τελείωσε πριν μερικές μέρες. Ναι, με όλες τις δυσκολίες παρούσες- και τη ζέστη και την πολύωρη διακοπή του ηλεκτρικού και τη δυσκολία στις μετακινήσεις. Ναι για μία βδομάδα οι βιβλιόφιλοι της Κούβας πηγαινοέρχονταν ηρωικά διαλέγοντας βιβλία.
“Ο ηρωισμός της επιστροφής στο διάβασμα- επ’ ευκαιρία της έκθεσης βιβλίου της Αβάνας.” (23 Αυγούστου 2026, άρθρο του καθηγητή πολιτικού αναλυτή και εκδότη του περιοδικού TEMAS Ραφαέλ Ερνάντες, στον ιστότοπο On Cuba News:)
Σας μεταφέρω αυτούσια μερικά σημεία του άρθρου:
“ Oλοκληρώθηκε η Εκθεση Βιβλίου της Αβάνας Η έρευνά μου επικεντρώθηκε στα ακόλουθα ερωτήματα: Ποια κουβανέζικα και ξένα βιβλία μπορούσαν στην πραγματικότητα να βρεθούν στην Έκθεση Βιβλίου; Σε ποιες μορφές; Πόσες νέες εκδόσεις; Τι σημαίνει μια «νέα έκδοση»; Ποια αξία είχε η FIL ως πολιτιστικό γεγονός, δεδομένων των σκληρών συνθηκών της εκτεταμένης διακοπής της κυκλοφορίας, για τους απλούς ανθρώπους που μπόρεσαν να την παρακολουθήσουν και να την εξερευνήσουν σε διάστημα έξι ημερών;…”
“….Μεταξύ των πολυάριθμων εκδοτών που συμμετείχαν στο FIL, άρχισα μιλώντας με τους δημιουργούς και τους διανομείς βιβλίων από την Arte y Literatura, Letras Cubanas, Unión, Oriente, Casa (de las Américas), Boloña (Oficina del Historiador de La Habana). Παρόλο που δεν έχω δεδομένα αναλυτικά ανά μορφή (έντυπη, ηλεκτρονικά βιβλία, ηχητικά βιβλία), έχω την εντύπωση ότι οι περισσότερες από τις νέες κυκλοφορίες τους ήταν ηλεκτρονικά βιβλία. Για παράδειγμα, ο Oriente προσέφερε ψηφιακά έργα συγγραφέων όπως οι Pedro Juan Gutiérrez, Jesús David Curbelo, Olga Portuondo, Dayron Chang, Reynaldo Cedeño και άλλοι, καθώς και ανθολογίες ποίησης και παιδικής λογοτεχνίας, σε αυτή τη μορφή.
Οι εκδόσεις Arte y Literatura, από την άλλη, επανέκδωσαν κλασικά έργα σε έντυπη μορφή όπως η Μαντάμ Μποβαρύ, το Τσάρτερχαουζ της Πάρμας, η Τύφλωση, ο Μαιτρ και η Μαργαρίτα , καθώς και έργα συγγραφέων όπως ο Κάφκα, ο Παζολίνι και ο Πεσόα. Και σε ηλεκτρονική μορφή, κυκλοφόρησε δημοφιλείς τίτλους όπως το Φάντασμα της Όπερας, το Πορτρέτο του Ντόριαν Γκρέι, ο Φρανκενστάιν, η Σεληνόλιθος, η Καρδιά και ο Δράκουλας .
Σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά στοιχεία του ICL, 350 από τις 1.400 νέες κυκλοφορίες προέρχονταν από περιφερειακούς εκδότες.”
Εφτά φορές δέκα ή δέκα φορές εφτά
Ας κλείσω προς τα παρόν αυτό το σημείωμα για τη ζωντανή ολοζώντανη Κούβα, που αντιστέκεται όπως έχει μάθει, με την κουλτούρα, το χορό, το τραγούδι, τον έρωτα όπως ξεκίνησα. Με Λεονάρδο Παδούρα. Ο συνομήλικός μου Λεονάρδο, πέρυσι έκλεισε τα 70- πέρυσι τον Οκτώβριο. Υπάρχει το ειδησεογραφικό site On Cuba News το οποίο υπάρχει και στα αγγλικά και στο οποίο μπορείτε να ανατρέχετε όποτε θέλετε να βρείτε κάτι για το σήμερα της Κούβας.
Στα 70ά γενέθλια λοιπόν του Παδούρα δημοσίευσε ένα καταπληκτικό αφιέρωμα με τίτλο “Εφτά φορές δέκα ή δέκα φορές εφτά”.
Μπείτε στο site ειδικά όσοι ασχολείστε με την λατινοαμερικάνικη λογοτεχνία και διαβάστε το, έχει τεράστιο ενδιαφέρον και τεράστια έκταση.
Σας παραθέτω την εισαγωγή:
“Πώς γιορτάζεις τα γενέθλια ενός φίλου; Στις 9 Οκτωβρίου, ο Λεονάρντο Παδούρα φτάνει στην ώριμη ηλικία των 70 ετών, με την αξιοζήλευτη διάκριση του πιο διάσημου σύγχρονου Κουβανού συγγραφέα, γράφοντας ακούραστα μυθιστορήματα, δοκίμια και άρθρα εφημερίδων.
Ο Παδούρα είναι σήμερα ένας από τους πιο διορατικούς και, ταυτόχρονα, πιο δημοφιλείς διανοούμενους στην Κούβα. Γνωστός και αξιοθαύμαστος παρά το γεγονός ότι τα βιβλία του δεν επιτυγχάνουν τις μαζικές εκδόσεις που απαιτούν οι αναγνώστες του και ότι ορισμένοι τίτλοι χρειάζονται χρόνια για να αγοραστούν από τους εκδότες του νησιού.
Ο άνθρωπος που τιμήθηκε με το Εθνικό Βραβείο Λογοτεχνίας της Κούβας το 2012 και το Βραβείο Λογοτεχνίας Πριγκίπισσας της Αστούριας το 2015 έχει πολλούς φίλους. Ένας από αυτούς, ο ποιητής και δημοσιογράφος Alex Fleites , συγκέντρωσε άλλους 15 φίλους για να δημιουργήσουν αυτό το συλλογικό αφιέρωμα μέσω του OnCuba.
Πρόκειται για τους Senel Paz, Gustavo Bell Lemus, Arturo Arango, Ramón Fernández-Larrea, José Pérez Olivares, Gerardo Arreola, Laidi Fernández de Juan, Roberto Méndez Martínez, Félix Julio Alfonreminso Jéorgeminso, Ο Castillo Granada, ο Juan Siam, ο Rafael Acosta de Arriba, ο Arturo Montoto, ο Reinaldo Montero και ο ίδιος ο Alex, που συμμετέχουν σε αυτή τη γιορτή με ανέκδοτα, αναμνήσεις και κριτικές αξιολογήσεις μερικών από τα πιο διάσημα μυθιστορήματα του τιμώμενου.
Πολλά συγχαρητήρια και μια μακρά, δημιουργική και παραγωγική ζωή στον Λεονάρντο Παδούρα! Η ομάδα μας είναι περήφανη που συγκαταλέγεται στους πολλούς που τον διαβάζουν και τον θαυμάζουν”.
Ελπίζω να μη χρειάζεται ηθικό συμπέρασμα στα όσα έγραψα. Άλλωστε εγώ απλώς μετέφερα μερικά στοιχεία της πραγματικότητας της Κούβας. Της δύσκολης πραγματικότητας αλλά της ζωντανής, ολοζώντανης, μαχόμενης πραγματικότητας και όχι μιας προκατασκευασμένης τελεολογικού χαρακτήρα, από αυτούς που μάταια τόσες δεκαετίες περιμένουν η Κούβα να παραδώσει τα όπλα.
