Το Ιράν ζήτησε από τους Χούθι της Υεμένης να είναι έτοιμοι να κλείσουν τη διαδρομή του πετρελαίου στην Ερυθρά Θάλασσα, εάν οι ΗΠΑ πλήξουν τις ενεργειακές υποδομές του, δήλωσαν στο Reuters τρεις πηγές την Πέμπτη (16/7), δημιουργώντας μια νέα, σοβαρή απειλή για τον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό.

Σύμφωνα με δύο ανώτερες ιρανικές πηγές και μία περιφερειακή πηγή με γνώση του θέματος, η ιδέα έχει συζητηθεί στο εσωτερικό της ηγεσίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας και το σχετικό μήνυμα έχει ήδη διαβιβαστεί στους συμμάχους της Τεχεράνης, τους Χούθι. Οι πηγές μίλησαν υπό τον όρο της ανωνυμίας.

Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι οι Χούθι ενημερώθηκαν πρόσφατα για το αίτημα της Τεχεράνης, σε μια εξέλιξη που δεν είχε δημοσιοποιηθεί μέχρι σήμερα.

Δεν έδωσαν περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο διαβιβάστηκε το μήνυμα ούτε διευκρίνισαν αν αυτό συνέβη μετά την απειλή του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, την Τρίτη (14/7), ότι θα επιτεθεί στις ενεργειακές υποδομές του Ιράν.

Το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν και εκπρόσωπος των Χούθι δεν ήταν άμεσα διαθέσιμοι για να απαντήσουν σε αίτημα του Reuters για σχολιασμό.

Προετοιμασίες των Χούθι στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ

Πηγή προσκείμενη στους Χούθι δήλωσε ότι η οργάνωση έχει ολοκληρώσει τις προετοιμασίες για επιθέσεις κατά της ναυσιπλοΐας, αναπτύσσοντας πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη κοντά στο στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, τη θαλάσσια πύλη προς την Ερυθρά Θάλασσα, στα υψίπεδα της Υεμένης που δεσπόζουν πάνω από τη Χοντέιντα και τον Κόλπο του Άντεν, και πλέον αναμένει μόνο την εντολή για να ξεκινήσει τις επιχειρήσεις.

Οποιαδήποτε απειλή για την Ερυθρά Θάλασσα και το πέρασμα του Μπαμπ ελ Μαντέμπ ενδέχεται να επιδεινώσει δραματικά την παγκόσμια ενεργειακή κρίση που προκλήθηκε από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν, αναδεικνύοντας τους εξαιρετικά υψηλούς κινδύνους που συνεπάγεται η νέα κλιμάκωση των συγκρούσεων.

Με τα Στενά του Ορμούζ να παραμένουν ήδη κλειστά, ενδεχόμενες επιθέσεις των Χούθι σε πλοία ή λιμάνια στην Ερυθρά Θάλασσα θα διατάρασσαν ταυτόχρονα τις δύο βασικές οδούς εξαγωγής πετρελαίου της Μέσης Ανατολής, ανοίγοντας ένα νέο μέτωπο τόσο στην ενεργειακή κρίση όσο και στην ευρύτερη αντιπαράθεση μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών.

Σύμφωνα με την ίδια πηγή, εκπρόσωποι των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC), οι οποίοι βρίσκονται ήδη στην Υεμένη, θα έχουν τον έλεγχο της απόφασης για το πότε θα κλείσει το στενό του Μπαμπ ελ Μαντέμπ.

Κλιμάκωση της έντασης στην περιοχή

Σε ένδειξη της αυξανόμενης έντασης στην περιοχή, οι Χούθι εκτόξευσαν πυραύλους κατά της Σαουδικής Αραβίας, κατηγορώντας το βασίλειο ότι βομβάρδισε αεροδρόμιο που βρίσκεται υπό τον έλεγχό τους τη Δευτέρα, σπάζοντας έτσι την τετραετή εκεχειρία στη σύγκρουση μεταξύ των δύο πλευρών.

Ο Τόρμπγιορν Σόλβεντ, επικεφαλής αναλυτής για τη Μέση Ανατολή στην εταιρεία ανάλυσης κινδύνου Verisk Maplecroft, δήλωσε ότι η νέα ένταση μεταξύ Χούθι και Σαουδικής Αραβίας εκδηλώθηκε σε εξαιρετικά δυσμενή χρονική συγκυρία.

«Αν οι συγκρούσεις ενταθούν και επεκταθούν στις ενεργειακές υποδομές και στη ναυσιπλοΐα της Ερυθράς Θάλασσας, θα τεθεί σε κίνδυνο η μοναδική σημαντική εναλλακτική διαδρομή για τις εξαγωγές πετρελαίου από την περιοχή», δήλωσε.

Δύο περιφερειακές πηγές προσκείμενες στο Ριάντ ανέφεραν ότι η Σαουδική Αραβία αντιμετωπίζει με μεγάλη σοβαρότητα τις απειλές του Ιράν και των Χούθι, προσθέτοντας ότι το βασίλειο γνωρίζει πως η οργάνωση της Υεμένης συντονίζεται πλέον στενά με την Τεχεράνη όσον αφορά τις εξελίξεις στην Ερυθρά Θάλασσα.

Η σύγκρουση ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου, όταν το Ισραήλ και οι Ηνωμένες Πολιτείες επιτέθηκαν στο Ιράν, οδηγώντας την Τεχεράνη στο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, της κύριας θαλάσσιας οδού μέσω της οποίας, πριν από τον πόλεμο, διακινούνταν περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου ενεργειακού εφοδιασμού.

Οι εντάσεις έχουν αυξηθεί μετά την κατάρρευση της εύθραυστης εκεχειρίας του Ιουνίου μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον, γεγονός που αναζωπύρωσε τους φόβους για γενικευμένο πόλεμο και προκάλεσε νέες διαταραχές στις ενεργειακές ροές μέσω των Στενών.

Οι επιπτώσεις ενός πιθανού κλεισίματος της Ερυθράς Θάλασσας

Σημαντικό μέρος του πετρελαίου του Κόλπου διοχετεύεται πλέον προς την Ερυθρά Θάλασσα μέσω σαουδαραβικού αγωγού και η θαλάσσια αυτή οδός μεταφέρει σήμερα περίπου το 7% του παγκόσμιου ενεργειακού εφοδιασμού.

Όταν οι Χούθι επιτίθεντο στη ναυσιπλοΐα κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Γάζα, μεγάλες ναυτιλιακές εταιρείες αναγκάστηκαν να εκτρέψουν τα φορτία τους μέσω της πολύ μεγαλύτερης και ακριβότερης διαδρομής γύρω από την Αφρική.

Δεδομένου ότι η Σαουδική Αραβία έχει ήδη εκτρέψει το 70% των ενεργειακών εξαγωγών της μέσω του λιμανιού Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, οποιαδήποτε άμεση επίθεση εκεί θα προκαλούσε επίσης σοβαρά προβλήματα στις διεθνείς αγορές πετρελαίου.

Μία από τις περιφερειακές πηγές ανέφερε ότι η θρησκευτική ηγεσία του Ιράν επιδιώκει να ασκήσει πίεση στις Ηνωμένες Πολιτείες αυξάνοντας το πιθανό κόστος για την παγκόσμια οικονομία, απειλώντας τη ναυσιπλοΐα στην Ερυθρά Θάλασσα και τη διέλευση των σαουδαραβικών εξαγωγών πετρελαίου μέσω αυτής της θαλάσσιας οδού, κάτι που χαρακτήρισε ως μέρος της «ιρανικής στρατηγικής σκέψης».

Το κλείσιμο του στενού δεν θα ήταν δύσκολο, πρόσθεσε η ίδια πηγή.

«Οποιοσδήποτε κρατά ένα τουφέκι μπορεί να διακόψει τη ναυσιπλοΐα. Δεν χρειάζονται προηγμένοι πύραυλοι για να διακοπεί η διέλευση των πλοίων.»

Ο «Άξονας της Αντίστασης» και η στάση των Χούθι

Το Ιράν θεωρεί τους Χούθι μέρος του περιφερειακού του «Άξονα της Αντίστασης», μιας συμμαχίας στην οποία συμμετέχουν επίσης η Χεζμπολάχ του Λιβάνου και σιιτικές ένοπλες οργανώσεις στο Ιράκ, οι οποίες έχουν ήδη εμπλακεί στην περιφερειακή σύγκρουση μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον.

Ωστόσο, οι αντάρτες Χούθι δεν έχουν επισήμως εισέλθει στη σύγκρουση.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες υποστηρίζουν ότι το Ιράν έχει παράσχει στους Χούθι όπλα, χρηματοδότηση και εκπαίδευση, συμπεριλαμβανομένης της υποστήριξης που, σύμφωνα με την Ουάσινγκτον, διοχετεύεται μέσω της Χεζμπολάχ. Η Τεχεράνη απορρίπτει τις κατηγορίες.