Περισσότερα από 5,4 εκατομμύρια στρέμματα έχουν καταστραφεί από τις πυρκαγιές στην Ευρωπαϊκή Ένωση από τα μέσα Ιουνίου, σε μια ιδιαίτερα δύσκολη αντιπυρική περίοδο που χαρακτηρίζεται από ακραία φαινόμενα και διαδοχικά ρεκόρ. Σύμφωνα με τα δορυφορικά δεδομένα του ευρωπαϊκού συστήματος ενημέρωσης για τις δασικές πυρκαγιές Effis, περισσότερες από 1.000 πυρκαγιές έχουν εκδηλωθεί μέσα σε αυτό το διάστημα.

Από τα περίπου 6,47 εκατομμύρια στρέμματα που έχουν καεί συνολικά στην ΕΕ από την αρχή του έτους, πάνω από το 80% καταστράφηκε από πυρκαγιές που εκδηλώθηκαν μεταξύ 18 Ιουνίου και 2 Σεπτεμβρίου. Η συνολική έκταση αντιστοιχεί σε περίπου 5.400 τετραγωνικά χιλιόμετρα, δηλαδή σχεδόν εννέα φορές την έκταση της Μαδρίτης.

Η έκταση των καμένων περιοχών κατά τη φετινή θερινή περίοδο βρίσκεται αισθητά πάνω από τον μέσο όρο των τελευταίων 20 ετών. Παρ’ όλα αυτά, παραμένει χαμηλότερη από τα επίπεδα-ρεκόρ του 2025, όταν οι πυρκαγιές στην ΕΕ κατέστρεψαν περισσότερα από 8 εκατομμύρια στρέμματα, καθώς και από εκείνα του καλοκαιριού του 2007, σύμφωνα με την ανάλυση των στοιχείων του Effis που ξεκινά από το 2006.

Πυρκαγιές πρωτοφανούς έντασης

Το μεγαλύτερο μέρος των καταστροφών σημειώθηκε τον Ιούλιο, παρότι ο Αύγουστος είναι συνήθως ο μήνας κατά τον οποίο καταγράφονται οι περισσότερες πυρκαγιές.

Ιδιαίτερα καταστροφική ήταν η εβδομάδα από 16 έως 22 Ιουλίου, όταν κάηκαν περίπου 1,9 εκατομμύρια στρέμματα δασικής έκτασης. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη έκταση που έχει καταγραφεί από το 2006 και μετά για αντίστοιχη εβδομάδα του Ιουλίου. Οι πυρκαγιές εκείνης της περιόδου αντιστοιχούν περίπου στο 30% της συνολικής έκτασης που έχει καεί στην ΕΕ από την αρχή του έτους.

Μέσα σε λίγες ημέρες εκδηλώθηκαν τρεις ιδιαίτερα μεγάλης κλίμακας πυρκαγιές, δύο στην Ισπανία και μία στη Γαλλία.

Στην ισπανική επαρχία Άβιλα, βορειοδυτικά της Μαδρίτης, η πυρκαγιά της 22ας Ιουλίου κατέκαψε περισσότερα από 420.000 στρέμματα. Την ίδια ημέρα, μια τεράστια πυρκαγιά στη Ζιρόντ, κοντά στο Μπορντό της Γαλλίας, κατέστρεψε περίπου 370.000 στρέμματα δάσους. Λίγες εβδομάδες αργότερα, τον Αύγουστο, στην ισπανική επαρχία Χουέλβα, οι καμένες εκτάσεις έφτασαν περίπου τα 440.000 στρέμματα.

Συνολικά, σύμφωνα με τα στοιχεία του Effis, τέσσερις από τις 15 μεγαλύτερες πυρκαγιές της τελευταίας δεκαετίας σημειώθηκαν μέσα στο φετινό καλοκαίρι.

Οι πυρκαγιές επεκτάθηκαν και στη βόρεια Ευρώπη

Η ένταση των πυρκαγιών δεν περιορίστηκε στις χώρες της νότιας Ευρώπης. Στη Γαλλία, πριν καν ολοκληρωθεί ο Ιούλιος, η έκταση που είχε ήδη καεί ξεπέρασε το προηγούμενο ετήσιο ρεκόρ από την έναρξη των σχετικών καταγραφών.

Ανάλογη ήταν η εικόνα και στην Ισπανία, η οποία για αρκετές εβδομάδες κινήθηκε κοντά στα υψηλότερα επίπεδα που έχουν καταγραφεί για την ίδια περίοδο. Μάλιστα, στα μέσα Αυγούστου ξεπέρασε προσωρινά το προηγούμενο ρεκόρ, προτού η συνολική έκταση υποχωρήσει εκ νέου.

Χώρες όπως η Ελλάδα, η Πορτογαλία και η Ιταλία βρέθηκαν για ακόμη μία χρονιά αντιμέτωπες με μεγάλες πυρκαγιές, όπως συμβαίνει συχνά κατά τους θερινούς μήνες στη Μεσόγειο.

Ωστόσο, σοβαρά περιστατικά σημειώθηκαν και βορειότερα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί μια πυρκαγιά ιστορικών διαστάσεων στο ανατολικό Βέλγιο, η οποία κατέστρεψε δεκάδες εκατομμύρια στρέμματα και οδήγησε τη χώρα στην κατάρριψη του προηγούμενου ετήσιου ρεκόρ καμένης έκτασης, που καταγράφεται από το 2006.

Ο ρόλος της κλιματικής κρίσης

Πίσω από την ένταση και την έκταση των φετινών πυρκαγιών βρίσκεται ένας συνδυασμός ακραίων καιρικών συνθηκών. Η παρατεταμένη ξηρασία και οι πολύ υψηλές θερμοκρασίες, φαινόμενα που ενισχύονται από την κλιματική κρίση, έχουν δημιουργήσει ιδιαίτερα ευνοϊκές συνθήκες για την εκδήλωση και την ταχεία εξάπλωση καταστροφικών πυρκαγιών σε πολλές περιοχές της Ευρώπης.