Απέτυχε η έγκριση του 18ου πακέτου κυρώσεων κατά της Ρωσίας στη συνάντηση των υπουργών Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις Βρυξέλλες την Τρίτη (15/7), λόγω του βέτο της Σλοβακίας, όπως δήλωσε η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας.

Η «ευθύνη» μεταφέρεται πλέον ξεκάθαρα στη Σλοβακία, η οποία μπλοκάρει την έγκριση μέχρι να ικανοποιηθούν οι ανησυχίες της σχετικά με μια ξεχωριστή πρόταση για σταδιακή κατάργηση των εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου έως την 1η Ιανουαρίου 2028, όπως έγραψε το Reuters.

Η Κάλας, σε δηλώσεις της μετά τη σύνοδο, δεν έκρυψε την απογοήτευσή της: «Είμαι πραγματικά λυπημένη που δεν εγκρίθηκαν οι κυρώσεις», είπε με εμφανή συναισθηματική φόρτιση.

Ωστόσο, δεν έκλεισε την πόρτα σε μια πιθανή συμφωνία, προσθέτοντας πως «ελπίζω να υπάρξει συμφωνία την Τετάρτη» και υπογράμμισε ότι «η μπάλα είναι στο γήπεδο της Σλοβακίας».

Η Σλοβακία, μια χώρα με υψηλή εξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο, αντιδρά στην πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για πλήρη απεξάρτηση από τις ρωσικές ενεργειακές πηγές έως το 2028.

Η πρόταση για το νέο πακέτο κυρώσεων, την οποία κατέθεσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον περασμένο μήνα, στοχεύει άμεσα στα έσοδα της Ρωσίας από τον τομέα της ενέργειας, τις τραπεζικές της δομές και τη στρατιωτική της βιομηχανία.

Στο πλαίσιο της πρότασης περιλαμβάνεται η απαγόρευση συναλλαγών με τους αγωγούς φυσικού αερίου Nord Stream, οι οποίοι, αν και έχουν τεθεί εκτός λειτουργίας μετά τις εκρήξεις του 2022, θεωρούνται ακόμη ενεργές υποδομές που διατηρούν γεωπολιτική σημασία.

Παράλληλα, το πακέτο προβλέπει την επιβολή κυρώσεων σε τράπεζες που θεωρείται ότι συμμετέχουν σε μηχανισμούς παράκαμψης των υπαρχουσών κυρώσεων, μια πρακτική που έχει αναπτυχθεί ιδιαίτερα τον τελευταίο χρόνο μέσω τρίτων χωρών και εικονικών εταιρειών.

Η σημασία των τραπεζικών κυρώσεων δεν μπορεί να υποτιμηθεί. Η Ρωσία έχει καταβάλει σημαντικές προσπάθειες να αναπροσαρμόσει το χρηματοπιστωτικό της σύστημα ώστε να αντέξει το βάρος των δυτικών κυρώσεων από το 2022 και μετά. Η συμπερίληψη τραπεζών που συμμετέχουν σε κυκλώματα παραβίασης των κυρώσεων αποσκοπεί στον περιορισμό αυτής της στρατηγικής, περιορίζοντας την πρόσβαση της Ρωσίας σε διεθνή νομίσματα και χρηματοπιστωτικά εργαλεία.

Το στοιχείο του κυμαινόμενου πλαφόν στο ρωσικό πετρέλαιο αποτελεί μια αναβαθμισμένη μορφή του ήδη υπάρχοντος ανώτατου ορίου τιμής που επέβαλαν οι G7 και η ΕΕ το 2022.

Η νέα μορφή, όμως, προσπαθεί να προσαρμοστεί στις διακυμάνσεις των τιμών της αγοράς, διατηρώντας παράλληλα την πίεση στα έσοδα της Ρωσίας. Εάν εφαρμοστεί, θα μπορούσε να μειώσει σημαντικά τα κέρδη της Μόσχας από τις εξαγωγές πετρελαίου, ιδιαίτερα σε αγορές όπως η Κίνα και η Ινδία, όπου η Ρωσία έχει μεταφέρει μεγάλο μέρος των εξαγωγών της μετά το εμπάργκο της Δύσης.

Η Κάγια Κάλας, γνωστή για την αυστηρή της στάση απέναντι στη Ρωσία, εκπροσωπεί μια ομάδα χωρών της Βαλτικής και της Σκανδιναβίας που επιδιώκουν τη μέγιστη δυνατή απομόνωση της Μόσχας.

Αντίθετα, χώρες όπως η Σλοβακία, η Ουγγαρία και σε μικρότερο βαθμό η Αυστρία, προσεγγίζουν το ζήτημα με γνώμονα τις εσωτερικές τους ανάγκες και τις γεωγραφικές τους ιδιαιτερότητες.

Η τελική έγκριση του πακέτου ενδέχεται να επιτευχθεί την Τετάρτη, εάν η Σλοβακία λάβει επαρκείς διαβεβαιώσεις ή παραχωρήσεις σχετικά με την πρόταση για την απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο.