Το δημόσιο χρέος των ΗΠΑ θα εκτοξευθεί πάνω από εκείνα της Ιταλίας και της Ελλάδας έως το τέλος της δεκαετίας, σύμφωνα με προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ).

Η εξέλιξη αυτή οφείλεται στις εκτεταμένες φορολογικές περικοπές και την αυξημένη αμυντική δαπάνη του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, όπως τονίζει η βρετανική εφημερίδα The Guardian.

Η πρόβλεψη αφορά στην αναλογία χρέους προς Ακαθάριστο Εθνικό Προιόν (ΑΕΠ) – ειδάλλως έχει ήδη γνωστοποιηθεί πολλές φορές εφέτος ότι το δημόσιο χρέος των ΗΠΑ άγγιξε τα 34 τρισ. δολάρια εντός του τρέχοντος έτους – ποσό που ξεπερνάει κατά πολύ όχι μόνο της Ιταλίας και της Ελλάδας αλλά και πολλών άλλων χωρών.

Συγκεκριμένα, το δημόσιο αμερικανικό χρέος (προς το ΑΕΠ) αναμένεται να αυξηθεί από το φετινό 125% σε 143% έως το 2030.

Η «μεγάλη, όμορφη νομοθεσία» και τα ελλείμματα

Η κυβέρνηση Τραμπ, μέσω της «μεγάλης, όμορφης νομοθεσίας» (big, beautiful bill) που ψήφισε το Κογκρέσο το καλοκαίρι, αύξησε τις κρατικές δαπάνες και μείωσε τους ομοσπονδιακούς φόρους, αναγκάζοντας τον Λευκό Οίκο να βασίζεται περισσότερο στον δανεισμό για τη χρηματοδότηση των ετήσιων δαπανών.

Οι φορολογικές περικοπές ωφελούν κυρίως τις μεσαίες και υψηλές εισοδηματικές ομάδες.

Επιπλέον, ο Τραμπ έχει υποσχεθεί την κατασκευή μιας «χρυσής ασπίδας» (golden dome) άμυνας, το κόστος της οποίας θα μπορούσε να αγγίξει το 1 τρισεκατομμύριο δολάρια.

Οι αυξήσεις δαπανών αναμένεται να οδηγήσουν σε ετήσια δημοσιονομικά ελλείμματα άνω του 7% στις ΗΠΑ για τα επόμενα πέντε χρόνια.

Αυτό έρχεται σε αντίθεση με την Ιταλία, η οποία αναμένεται να μειώσει το δημοσιονομικό της έλλειμμα στο 2,9% φέτος, εκπληρώνοντας το όριο του 3% της ΕΕ έναν χρόνο νωρίτερα.

Αντίδραση και προβληματισμός στην Ευρώπη

Τόσο η Ιταλία όσο και η Ελλάδα έχουν δεσμευτεί να διατηρήσουν πρωτογενή πλεονάσματα στον προϋπολογισμό τους, κάτι που συνεπάγεται περικοπές δαπανών σε σχέση με τα φορολογικά έσοδα.

Στην Ιταλία, το χρέος αναμένεται να παραμείνει σταθερό στο 137% του ετήσιου εισοδήματος.

Η Ελλάδα βρίσκεται σε τροχιά μείωσης του δείκτη χρέους προς ΑΕΠ από 146% στο 130% κατά την ίδια περίοδο, έχοντας αντιμετωπίσει ένα δημοσιονομικό έλλειμμα που το 2020 είχε φτάσει στο 210% του ΑΕΠ.

Ο Λορέντζο Κοντόνιο, πρώην επικεφαλής οικονομολόγος στο Υπουργείο Οικονομικών της Ιταλίας, δήλωσε ότι ασκείται πίεση στην κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι να αυξήσει τις δαπάνες, λόγω των δασμών του Τραμπ και των απαιτήσεών του για μεγαλύτερους ευρωπαϊκούς αμυντικούς προϋπολογισμούς.

«Η οικονομία και τα δημόσια οικονομικά παραμένουν ευάλωτα σε μια ξαφνική αρνητική μετατόπιση του παγκόσμιου σεναρίου», είπε.

Ο Τζέιμς Νάιτλι, επικεφαλής διεθνής οικονομολόγος της ING, τόνισε το νόημα των προβλέψεων: «Πολλοί Αμερικανοί πολιτικοί και επενδυτές υποτιμούν κάπως την Ευρώπη και την αργή ανάπτυξή της, αλλά όταν έχεις τέτοιες μετρήσεις [για το χρέος], η συζήτηση αλλάζει».

Ο Μαχμούντ Πραντάν, επικεφαλής παγκόσμιας μακροοικονομίας στο Amundi Investment Institute, περιέγραψε την κατάσταση ως «συμβολική στιγμή».

Ωστόσο, προειδοποίησε ότι η Ιταλία έχει ασθενέστερες προοπτικές ανάπτυξης από τις ΗΠΑ, επομένως «αυτό δεν πρέπει να εκληφθεί ως ένδειξη ότι η Ιταλία βγήκε από τον κίνδυνο».