Η ένοπλη επίθεση την Τρίτη (10/6) σε γυμνάσιο στην αυστριακή πόλη Γκρατς, που άφησε πίσω της τουλάχιστον 10 νεκρούς (11 με τον δράστη) και δεκάδες σοβαρά τραυματισμένους, έρχεται να προστεθεί στη μακρά λίστα παρόμοιων περιστατικών που έχουν συγκλονίσει την ευρωπαϊκή εκπαιδευτική κοινότητα τις τελευταίες δεκαετίες.

Το περιστατικό στην Αυστρία αποτελεί την πιο πολύνεκρη επίθεση σε σχολείο στην ιστορία της χώρας, όπου τα περιστατικά ένοπλης βίας σε εκπαιδευτικά ιδρύματα είναι εξαιρετικά σπάνια, τονίζει το άρθρο της Deutsche Welle.

Σύμφωνα με στοιχεία του αυστριακού δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού σταθμού ORF, από το 1993 έχουν καταγραφεί τέσσερα περιστατικά που περιλάμβαναν τη χρήση πυροβόλων όπλων σε αυστριακά σχολεία. Κανένα από αυτά δεν είχε προκαλέσει περισσότερους από έναν θάνατο, εξαιρουμένου του δράστη, μέχρι το πλέον πρόσφατο τραγικό συμβάν.

• Δείτε: Ντοκιμαντέρ Tvxs / Τα παιδιά που σκοτώνουν

Η τραγωδία στο Ντάνμπλεϊν

Η τραγωδία στο Ντάνμπλεϊν της Σκωτίας το 1996 αποτέλεσε σημείο καμπής για τη βρετανική νομοθεσία περί όπλων.

Η δολοφονία 16 παιδιών, ηλικίας μεταξύ 5 και 6 ετών, οδήγησε την βρετανική κυβέρνηση στην άμεση απαγόρευση της ιδιωτικής κατοχής πιστολιών, θέτοντας ένα από τα αυστηρότερα νομοθετικά πλαίσια στην Ευρώπη.

Περιστατικά στην Γερμανία

Η Γερμανία βίωσε δύο ιδιαίτερα τραυματικά περιστατικά τη δεκαετία του 2000.

Το 2002, στην πόλη Έρφουρτ, ένας 19χρονος αποβληθείς μαθητής, ο Ρόμπερτ Στάινχαουσερ, σκότωσε 12 καθηγητές, δύο μαθητές, μία γραμματέα και μία αστυνομικό, προτού αυτοκτονήσει.

Επτά χρόνια αργότερα, στην πόλη Βίνεντεν, ένας 17χρονος δολοφόνησε 15 άτομα, συμπεριλαμβανομένων μαθητών και καθηγητών, πριν σκοτωθεί σε ανταλλαγή πυροβολισμών με την αστυνομία.

Επίθεση στην Σερβία

Η Σερβία αντιμετώπισε μια τραγική επίθεση τον Μάιο του 2023, όταν ένας 13χρονος μαθητής σκότωσε οκτώ συμμαθητές του και έναν φύλακα ασφαλείας σε δημοτικό σχολείο στη συνοικία Βράτσαρ του Βελιγραδίου.

Το περιστατικό οδήγησε στην εισαγωγή αιφνιδιαστικών ελέγχων στα σπίτια κατόχων όπλων και στην έναρξη προγράμματος αμνηστίας για μη καταχωρημένα πυροβόλα όπλα.

Η τραγωδία στην Πράγα

Το τέλος του 2023 σημαδεύτηκε από την τραγωδία στην Πράγα, όπου ένας 24χρονος φοιτητής σκότωσε 14 ανθρώπους σε πανεπιστήμιο, χρησιμοποιώντας νόμιμα αποκτηθέν όπλο.

Ο δράστης έχασε τη ζωή του στο σημείο, πιθανότατα από δική του σφαίρα. Το περιστατικό αυτό οδήγησε τους Τσέχους σε διαδικασία αυστηροποίησης της νομοθεσίας περί όπλων.

Οι επιθέσεις με μαχαίρι

Παράλληλα με τις ένοπλες επιθέσεις, η Ευρώπη αντιμετωπίζει και το φαινόμενο των επιθέσεων με μαχαίρι σε σχολεία.

Η Γαλλία έχει βιώσει σειρά τέτοιων περιστατικών, με πιο πρόσφατο τη δολοφονία μιας επιστάτριας από μαθητή στη βορειοανατολική Γαλλία.

Ιδιαίτερα συγκλονιστική ήταν η περίπτωση του καθηγητή Σαμουήλ Πατύ, που αποκεφαλίστηκε έξω από το σχολείο του το 2020.

Το Ηνωμένο Βασίλειο συγκλονίστηκε από την επίθεση ενός 17χρονου που σκότωσε τρία κορίτσια ηλικίας 6 έως 9 ετών σε μάθημα χορού στο Σάουθπορτ, ενώ στη Γερμανία, ένας επίσης 17χρονος κατηγορήθηκε για τέσσερις απόπειρες ανθρωποκτονίας μετά από επίθεση με μαχαίρι σε σχολείο του Βούπερταλ τον Φεβρουάριο.

Πρόσφατα περιστατικά καταγράφηκαν επίσης στην Κροατία, όπου ένας επιτιθέμενος σκότωσε ένα 7χρονο παιδί και τραυμάτισε άλλους σε δημοτικό σχολείο στο Ζάγκρεμπ τον Δεκέμβριο, καθώς και στη Σλοβακία, όπου ένας μαθητής και ένας καθηγητής έχασαν τη ζωή τους σε επίθεση με μαχαίρι σε δευτεροβάθμιο σχολείο τον Ιανουάριο.

Σύγκριση ΗΠΑ – Ευρώπης

Συγκριτικά με τις Ηνωμένες Πολιτείες, η Ευρώπη παρουσιάζει σημαντικά χαμηλότερα ποσοστά μαζικών επιθέσεων σε εκπαιδευτικά ιδρύματα.

Σύμφωνα με έρευνα του Ινστιτούτου Rockefeller, μεταξύ 2000 και 2022, οι ΗΠΑ κατέγραψαν 109 περιστατικά «δημόσιων μαζικών πυροβολισμών», ενώ οι αντίστοιχοι αριθμοί για ευρωπαϊκές χώρες ήταν σημαντικά χαμηλότεροι:

• έξι στη Γαλλία,
• πέντε στη Γερμανία,
• τρία στη Φινλανδία και
• από δύο σε Ηνωμένο Βασίλειο, Αυστρία, Ιταλία, Ολλανδία και Ελβετία.

Η διαφορά αυτή αποδίδεται εν μέρει στην αυστηρότερη νομοθεσία περί όπλων και τα χαμηλότερα ποσοστά οπλοκατοχής στην Ευρώπη.

Σύμφωνα με το Small Arms Survey, στις ΗΠΑ αντιστοιχούν 120,5 πολιτικά πυροβόλα όπλα ανά 100 κατοίκους, ενώ στην Ευρώπη οι αριθμοί είναι σημαντικά χαμηλότεροι: 4,6 στην Αγγλία και την Ουαλία, 19,6 σε Γαλλία και Γερμανία, 30 στην Αυστρία, και 39,1 στη Σερβία, που κατέχει το υψηλότερο ποσοστό στην Ευρώπη.