Άγνωστα μέχρι σήμερα τμήματα του υπόγειου κόσμου της Αγίας Σοφίας στην Κωνσταντινούπολη έρχονται σταδιακά στο φως, με τις τουρκικές Aρχές να σχεδιάζουν να τα καταστήσουν για πρώτη φορά προσβάσιμα στους επισκέπτες.

Την ανακοίνωση έκανε ο υπουργός Πολιτισμού και Τουρισμού της Τουρκίας, Μεχμέτ Νουρί Ερσόι, παρουσιάζοντας την πρόοδο των εκτεταμένων εργασιών αποκατάστασης και ενίσχυσης του ιστορικού μνημείου.

Οι παρεμβάσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη δεν περιορίζονται στα ορατά τμήματα της Αγίας Σοφίας, αλλά επεκτείνονται και κάτω από το έδαφος, σε χώρους που μέχρι σήμερα δεν ήταν διαθέσιμοι στο κοινό.

Μιλώντας μετά την έναρξη του Φεστιβάλ Πολιτιστικής Διαδρομής της Αττάλειας, ο Ερσόι υπογράμμισε ότι οι υπόγειες εγκαταστάσεις παρουσιάζουν εξίσου μεγάλο ενδιαφέρον με τα υπέργεια τμήματα του μνημείου.

Παρεμβάσεις που συγκρίνονται με τα έργα της εποχής του Σινάν

Ο Τούρκος υπουργός χαρακτήρισε το πρόγραμμα αποκατάστασης ένα από τα μεγαλύτερα που έχουν πραγματοποιηθεί στην Αγία Σοφία κατά τη σύγχρονη ιστορία της.

Όπως εξήγησε, οι εργασίες περιλαμβάνουν συντήρηση, αποκατάσταση και στατική ενίσχυση, με κάθε παρέμβαση να πραγματοποιείται υπό την επίβλεψη επιστημονικής επιτροπής.

«Πραγματοποιούμε τα πιο ολοκληρωμένα έργα αποκατάστασης, συντήρησης και ενίσχυσης στην ιστορία της Δημοκρατίας στην Αγία Σοφία. Οι καθηγητές μας στην επιστημονική επιτροπή λένε ότι αυτά τα έργα είναι από τις πιο ολοκληρωμένες παρεμβάσεις από την εποχή του αρχιτέκτονα Σινάν», δήλωσε.

Η αναφορά στον Σινάν, έναν από τους σημαντικότερους αρχιτέκτονες της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, χρησιμοποιήθηκε από τον υπουργό για να αποδώσει την έκταση και τη σημασία των σημερινών εργασιών.

Ayasofya’nın yeraltı gizemi yakında gün yüzüne çıkıyor! 🏛️

Bakan Ersoy’un açıklamasına göre tünel, mahzen ve su kanallarından yaklaşık 3 bin ton moloz çıkarıldı.

Güvenli bölümler önce basına, ardından ziyaretçilere açılabilecek.

#Ayasofya https://t.co/jj3hKHcgnR

— Muhammet Taha (@mtahayildirimtr) November 1, 2026

Πρώτα οι δημοσιογράφοι, έπειτα οι επισκέπτες

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό που παρουσίασε ο Ερσόι, οι υπόγειοι χώροι θα ανοίξουν αρχικά για εκπροσώπους των μέσων ενημέρωσης, ώστε να παρουσιαστούν οι εργασίες και τα τμήματα που αποκαλύπτονται.

Σε επόμενο στάδιο προβλέπεται να επιτραπεί η πρόσβαση και στο ευρύ κοινό, υπό την προϋπόθεση ότι θα έχουν διασφαλιστεί οι αναγκαίες συνθήκες προστασίας του μνημείου και ασφάλειας των επισκεπτών.

Προς το παρόν, δεν έχει ανακοινωθεί συγκεκριμένη ημερομηνία έναρξης των επισκέψεων στους υπόγειους χώρους.

Εργασίες με την Αγία Σοφία ανοιχτή

Ιδιαίτερη δυσκολία παρουσιάζει το γεγονός ότι οι παρεμβάσεις πραγματοποιούνται ενώ η Αγία Σοφία εξακολουθεί να λειτουργεί τόσο ως χώρος λατρείας όσο και ως επισκέψιμο ιστορικό μνημείο.

Ο υπουργός τόνισε ότι η διατήρηση της αυθεντικότητας του κτιρίου και η ασφάλειά του αποτελούν βασικές προτεραιότητες σε κάθε στάδιο των εργασιών.

«Δεδομένου ότι η Αγία Σοφία αποτελεί πολύτιμη πολιτιστική κληρονομιά, κάθε βήμα που κάνουμε υπόκειται σε επιστημονικό έλεγχο. Διατηρώντας την Αγία Σοφία ανοιχτή για λατρεία και επισκέψεις, εκτελούμε εξαιρετικά λεπτές μηχανικές εργασίες που θα προστατεύσουν την ασφάλεια και την αρχική υφή της κατασκευής», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η σχεδιαζόμενη πρόσβαση στα υπόγεια τμήματα αναμένεται να προσθέσει μια νέα διάσταση στην επίσκεψη της Αγίας Σοφίας, επιτρέποντας στο κοινό να γνωρίσει χώρους που μέχρι σήμερα παρέμεναν εκτός της συνήθους διαδρομής.

Η υλοποίηση του σχεδίου, ωστόσο, θα εξαρτηθεί από την πρόοδο των εργασιών και τις εκτιμήσεις των επιστημόνων που επιβλέπουν την προστασία του μνημείου.