Καταγγελίες για συλλήψεις και ποινικές διώξεις σε βάρος ανθρώπων που απευθύνονται στις αρμόδιες αρχές προκειμένου να ζητήσουν άσυλο διατυπώνει η «Υποστήριξη Προσφύγων στο Αιγαίο» (RSA), υποστηρίζοντας ότι τα αιτήματα προστασίας τους δεν καταγράφονται.

Σύμφωνα με την οργάνωση, πρόσφυγες και προσφύγισσες που εμφανίζονται στις αρχές για να ζητήσουν άσυλο συλλαμβάνονται και οδηγούνται σε ποινική δίωξη για αδικήματα που αφορούν την «παράνομη παραμονή», ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις καταλήγουν κρατούμενοι σε φυλακές και αστυνομικά τμήματα.

Η RSA υποστηρίζει παράλληλα ότι η ηλεκτρονική πλατφόρμα του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου για την καταγραφή των αιτημάτων ασύλου παραμένει εκτός λειτουργίας από τις 12 Ιουνίου. Όπως αναφέρει, ως αποτέλεσμα, «σήμερα στην Αττική δεν υπάρχει πρόσβαση στο άσυλο» για τους ανθρώπους που αναζητούν προστασία.

Δύο υποθέσεις γυναικών από το Αφγανιστάν

Η οργάνωση παραθέτει δύο χαρακτηριστικές περιπτώσεις γυναικών από το Αφγανιστάν, επισημαίνοντας ότι δεν πρόκειται για μεμονωμένα περιστατικά.

«Δραπετεύσαμε από το Αφγανιστάν για να σώσουμε τις ζωές μας. Αλλάξαμε πέντε χώρες για να φτάσουμε σε κάποιο ασφαλές μέρος, και βρεθήκαμε στη φυλακή», αναφέρει η Μαρζιά*, σύμφωνα με τη RSA.

Η Μαρζιά* κρατείται σε φυλακή της Αττικής. Εγκατέλειψε το Αφγανιστάν μαζί με την κόρη και τα εγγόνια της, καθώς, σύμφωνα με την οργάνωση, κινδυνεύουν από το καθεστώς των Ταλιμπάν.

Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού η οικογένεια διαχωρίστηκε βίαια και στην Ελλάδα έφτασαν μόνο η Μαρζιά* και δύο από τα εγγόνια της.

Πριν από δέκα ημέρες, όπως αναφέρει η RSA, η οικογένεια πήγε αυτοπροσώπως στο Κέντρο Υποδοχής και Ταυτοποίησης (ΚΥΤ) Μαλακάσας της Υπηρεσίας Υποδοχής και Ταυτοποίησης (ΥπΥΤ), προκειμένου να ζητήσει άσυλο.

Ωστόσο, σύμφωνα με την καταγγελία, δεν τους επιτράπηκε η είσοδος και η ΥπΥΤ κάλεσε την Αστυνομία. Η Μαρζιά* και τα εγγόνια της συνελήφθησαν και μεταφέρθηκαν σε αστυνομικό τμήμα, όπου η ίδια διαχωρίστηκε από τα παιδιά, χωρίς να γνωρίζει την τύχη τους ή να μπορεί να επικοινωνήσει μαζί τους.

Η Μαρζιά* οδηγήθηκε στο δικαστήριο και καταδικάστηκε σε διετή φυλάκιση και πρόστιμο 5.000 ευρώ για «παράνομη παραμονή». Όπως υποστηρίζει η RSA, το αίτημα ασύλου της δεν καταγράφηκε ποτέ και η ίδια οδηγήθηκε στη φυλακή, όπου παραμένει μέχρι σήμερα.

Η δεύτερη υπόθεση στη Μαλακάσα

Η RSA αναφέρεται και στην περίπτωση της Ζαχρά* και της έφηβης κόρης της, Σαριφά*, επίσης από το Αφγανιστάν, οι οποίες κρατούνται σε αστυνομικό κρατητήριο λίγα χιλιόμετρα από τη Μαλακάσα.

Σύμφωνα με την οργάνωση, οι δύο γυναίκες διέφυγαν από συνθήκες χρόνιας ενδοοικογενειακής βίας, οι οποίες εξακολουθούν να επηρεάζουν την υγεία τους, ενώ η μητέρα αντιμετωπίζει και σοβαρά ιατρικά προβλήματα.

Όταν εμφανίστηκαν στο ΚΥΤ Μαλακάσας πριν από δύο εβδομάδες προκειμένου να ζητήσουν άσυλο, κλήθηκε η Αστυνομία, η οποία τις συνέλαβε και τις οδήγησε σε αστυνομικό τμήμα.

Η εισαγγελία άσκησε ποινική δίωξη στη Ζαχρά* και η δίκη ορίστηκε δέκα ημέρες αργότερα. Στο μεταξύ, σύμφωνα με τη RSA, οι δύο γυναίκες επέστρεψαν στη Μαλακάσα και ξεκίνησαν οι διαδικασίες για την καταγραφή του αιτήματος ασύλου τους, καθώς είχαν εκφράσει ρητά τη βούλησή τους να ζητήσουν άσυλο.

Η οργάνωση υποστηρίζει ότι το ΚΥΤ Μαλακάσας δεν τήρησε τις προβλεπόμενες από τον νόμο προθεσμίες και, πριν καταγραφεί το αίτημα ασύλου της οικογένειας, η Ζαχρά* μεταφέρθηκε εκ νέου στο δικαστήριο.

Εκεί, σύμφωνα με τη RSA, καταδικάστηκε υπό αμφιλεγόμενες συνθήκες και με ελλιπείς διαδικαστικές εγγυήσεις σε δύο χρόνια φυλάκισης για παράνομη παραμονή. Η ποινή ανεστάλη υπό τον όρο ότι θα επιστρέψει άμεσα στο Αφγανιστάν.

Έκτοτε, η Ζαχρά* και η κόρη της κρατούνταν σε αστυνομικά κρατητήρια, ενώ μόλις χθες το βράδυ μεταφέρθηκαν εκ νέου στο ΚΥΤ Μαλακάσας.

Η RSA σημειώνει ότι καμία γυναίκα δεν μπορεί να επιστραφεί στο Αφγανιστάν, καθώς τα μέτρα των Ταλιμπάν ισοδυναμούν με δίωξη λόγω φύλου, σύμφωνα και με απόφαση του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ).

«Αυθαίρετη σύλληψη και ποινικοποίηση»

Η οργάνωση υποστηρίζει ότι οι συγκεκριμένες υποθέσεις, όπως και δεκάδες άλλες, καταλήγουν σε αυθαίρετες συλλήψεις, διαχωρισμό παιδιών από τους γονείς τους και ποινικοποίηση, καταδίκη και φυλάκιση ανθρώπων που ζητούν ασφάλεια και προστασία στην Ελλάδα.

Η RSA ζητά:

• Να σταματήσει άμεσα η συγκεκριμένη πρακτική.
• Να αποκατασταθεί η πρόσβαση στη διαδικασία ασύλου στη χώρα.
• Να τηρηθούν οι στοιχειώδεις αρχές του νόμου.

Τι υποστηρίζει η RSA για τα δικαιώματα των αιτούντων άσυλο

Σύμφωνα με τη «Υποστήριξη Προσφύγων στο Αιγαίο», οι αιτούσες και οι αιτούντες άσυλο έχουν δικαίωμα παραμονής στη χώρα από τη στιγμή που εκφράζουν το αίτημά τους, προφορικά ή γραπτά, και μέχρι την ολοκλήρωση της διαδικασίας ασύλου.

Η οργάνωση υποστηρίζει ότι δεν βρίσκονται σε «παράνομη παραμονή» και δεν διαπράττουν ποινικό αδίκημα.

Παράλληλα, αναφέρει ότι η Υπηρεσία Υποδοχής και Ταυτοποίησης υποχρεούται να παραλαμβάνει και να καταγράφει άμεσα τις αιτήσεις ασύλου που υποβάλλονται στις υπηρεσίες της, καθώς και να προχωρά στη «διαλογή» όσων βρίσκονται στη χώρα χωρίς έγγραφα, μέσα στα ΚΥΤ και εντός των νόμιμων προθεσμιών.

Αντίστοιχα, σύμφωνα με τη RSA, η Ελληνική Αστυνομία υποχρεούται να παραλαμβάνει αιτήσεις ασύλου που υποβάλλονται στα όργανά της και να παραπέμπει αμελλητί στην ΥπΥΤ για «διαλογή» τα άτομα που συλλαμβάνονται χωρίς έγγραφα.

Τέλος, η οργάνωση υποστηρίζει ότι οι διωκτικές αρχές δεν πρέπει να σχηματίζουν δικογραφίες για «παράνομη παραμονή» σε βάρος ανθρώπων που ζητούν άσυλο.

* Τα ονόματα έχουν αλλάξει για λόγους προστασίας της ασφάλειας και της ιδιωτικής ζωής.