Την επαναφορά της 13ης σύνταξης προτείνει πλέον ο Αλέξης Τσίπρας και οι πληροφορίες αναφέρουν ότι το επιτελείο του ανοίγει… χώρο προκειμένου να εξαγγείλει και την επιστροφή του 13ου μισθού στο Δημόσιο.

«Εάν εφαρμόσουμε το σχέδιό μας για τη φορολόγηση του μεγάλου πλούτου, την πατριωτική εισφορά και διασφαλίσουμε επιπλέον 2 δισ., ναι, θα είμαστε εμείς αυτοί που θα φέρουμε και τη 13η σύνταξη», δήλωσε σε μία από τις τελευταίες συνεντεύξεις του.

Επιστροφή στις εργοστασιακές ρυθμίσεις;

Τι συμβαίνει με τον πρώην πρωθυπουργό; Φιλοδοξεί να επιστρέψει στις «εργοστασιακές ρυθμίσεις», διερωτώνται παλιοί του σύντροφοι.

Οι ίδιοι –όπως και όλοι οι πολιτικοί παρατηρητές– συγκλίνουν στην εκτίμηση ότι, μετά τα αποτυχημένα κεντρώα πειράματα γύρω από το αφήγημα της δημοσιονομικής υπευθυνότητας, ο Τσίπρας αναγκάζεται σε μία στροφή στο πεδίο της κοινωνικής πολιτικής.

Η στάσιμη δημοσκοπική βελόνα της ΕΛ.Α.Σ., άλλωστε, μεταδίδει το μήνυμα –όπως αναγνωρίζουν ακόμα και οι σημερινοί συνοδοιπόροι του πρώην πρωθυπουργού– ότι επείγει το ξεκαθάρισμα του πολιτικού στίγματος του νεότευκτου φορέα.

• Διαβάστε: Δημοσκόπηση Opinion Poll στην Αττική / Το ΠΑΣΟΚ χάνει τη δεύτερη θέση – Διπλό προβάδισμα Τσίπρα έναντι Ανδρουλάκη

«Η πολιτική ανάκαμψη, άλλωστε, δεν θα έρθει από τον ουρανό», όπως αναφέρει με νόημα στέλεχος της Λ. Αμαλίας στο Tvxs. Τονίζει, μάλιστα, πως δεν αρκεί για την ανοδική πορεία της ΕΛ.Α.Σ. το γεγονός ότι ο Τσίπρας δεν έχει σκάνδαλα στην πλάτη του.

Οπότε, μετά από δισταγμούς, παλινδρομήσεις και μπόλικη πολιτική ασάφεια, η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη δείχνει διάθεση να προσεταιριστεί μεγάλες κοινωνικές ομάδες που έχουν ζημιωθεί ή απογοητευτεί από τις πολιτικές και τις ατζέντες της κυβέρνησης. Στη Λ. Αμαλίας ελπίζουν μόνο να μην είναι αργά.

Δίκοπο μαχαίρι

Οι αναλυτές, εντούτοις, αναγνωρίζουν ότι η προσπάθεια του Τσίπρα να θυμίσει τον παλιό του πολιτικό εαυτό συνιστά κάτι σαν δίκοπο μαχαίρι.

Από τη μία, το γιατρικό για το έλλειμμα πολιτικής αξιοπιστίας δείχνει να μην το έχει βρει, με αποτέλεσμα κάθε φιλολαϊκή εξαγγελία να αντικρούεται με σχετική ευκολία από τους πολιτικούς του αντιπάλους ή να αντιμετωπίζεται με δυσπιστία από μεγάλα τμήματα της κοινωνίας.

Από την άλλη, όμως, γίνεται λόγος για το γεγονός ότι από το πρόγραμμα Τσίπρα λείπουν εκείνες οι αιχμές που ίσως προσελκύσουν το ενδιαφέρον στις μεγάλες δεξαμενές των ψηφοφόρων που στήριξαν τον ΣΥΡΙΖΑ και πριν από τη συντριβή του 2023.

Από τη στιγμή, άλλωστε, που η ΕΛ.ΑΣ. δείχνει, σε γενικές γραμμές, να έχει απορροφήσει το συριζαϊκό κοινό του 17% των τελευταίων εκλογών, καλείται πλέον να αναζητήσει τη στήριξη και από αλλού.

Η πίεση για τη 13η σύνταξη

Η υιοθέτηση του αιτήματος των απόμαχων της εργασίας για επαναφορά της 13ης σύνταξης δεν είναι άσχετη ούτε με την πίεση που δέχτηκε η ΕΛ.ΑΣ. από τα κόμματα της προοδευτικής αντιπολίτευσης ούτε με τα μηνύματα των δημοσκοπήσεων, ιδιαίτερα σε ένα εκλογικό ακροατήριο κρίσιμο για κάθε κόμμα εξουσίας: τους συνταξιούχους, που είναι οι πιο συνεπείς στα ραντεβού με τις κάλπες, καθώς στις τάξεις τους εμφανίζονται τα μικρότερα ποσοστά αποχής σε σχέση με άλλες ηλικιακές ομάδες.

Στη ΔΕΘ, ο Αλέξης Τσίπρας είχε αποφύγει αυτές τις δεσμεύσεις. Οι κ.κ. Χουλιαράκης, Κουτεντάκης και Λιάκος, σύμφωνα με πληροφορίες, είχαν ανάψει κόκκινο λόγω του υψηλού δημοσιονομικού κόστους, που υπολογίζεται στα 2,5 δισ. ευρώ ετησίως.

Ο ίδιος ο πρώην πρωθυπουργός είχε υπερασπιστεί την επιλογή, επιχειρώντας ταυτόχρονα να φιλοτεχνήσει το προφίλ μιας δύναμης που δεν μοιράζει ανεδαφικές υποσχέσεις.

Η επιλογή αυτή, ωστόσο, προκάλεσε δυσφορία εντός της ΕΛ.Α.Σ., αλλά και σε ευρύτερα ακροατήρια που διατηρούν κάποιες προσδοκίες από το rebranding Τσίπρα. Σε πολιτικό επίπεδο δε, άφησε χώρο προς το ΠΑΣΟΚ και τις δυνάμεις της Αριστεράς για μία πλαγιοκόπηση της ΕΛ.Α.Σ.

Η πλαγιοκόπηση από το ΠΑΣΟΚ

Η Χαριλάου Τρικούπη είχε ήδη εντάξει στις προγραμματικές της δεσμεύσεις την επαναφορά της 13ης σύνταξης, μαζί με τη θέσπιση νέου ΕΚΑΣ. Το ΠΑΣΟΚ έκανε λόγο για «νεοφιλελεύθερη μετάλλαξη» του Τσίπρα, υπενθυμίζοντας ότι η 13η σύνταξη περιλαμβανόταν στο πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ το 2023 και θέτοντας το ερώτημα γιατί μια τέτοια δέσμευση εμφανιζόταν τώρα περίπου ως δημοσιονομικός λαϊκισμός.

Για την Αμαλίας δημιουργούνταν έτσι ένα πολιτικά προβληματικό σκηνικό: το ΠΑΣΟΚ επιχειρούσε να εμφανιστεί κοινωνικά πιο γενναιόδωρο από την ΕΛ.ΑΣ. και να καταλάβει χώρο στα αριστερά της σε ένα ζήτημα με ισχυρό συμβολισμό για τα λαϊκά και μεσαία στρώματα.

Χθες το απόγευμα, μάλιστα, ο Νίκος Ανδρουλάκης απηύθυνε χαιρετισμό στην επετειακή εκδήλωση της Ανώτατης Γενικής Συνομοσπονδίας Συνταξιούχων Ελλάδας.

Πυρά και από τους παλιούς συντρόφους

Στον χορό των πιέσεων, ωστόσο, μπήκαν και οι παλιοί σύντροφοι του κ. Τσίπρα. Κάποιοι, μάλιστα, ήταν πλάι του ή κοντά του όταν, στις 7 Μαΐου του 2019 –σε ομιλία του στο Ζάππειο–, ο τότε πρωθυπουργός είχε ανακοινώσει την καταβολή της 13ης σύνταξης.

Ο τότε πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ την είχε εξαγγείλει από τον Δεκέμβριο του 2016 –σε περίοδο μνημονιακών καταγκασμών–, αλλά χρειάστηκε να περάσουν ακόμη 2,5 χρόνια προκειμένου αυτή να γίνει πράξη.

Ο Νίκος Παππάς μίλησε για σαφή «προγραμματική μετατόπιση» του Αλέξη Τσίπρα σε σχέση με το πρόγραμμα που είχε ψηφιστεί επί των ημερών του στον ΣΥΡΙΖΑ, υπογραμμίζοντας ότι από τις εξαγγελίες της ΕΛ.ΑΣ. απουσίαζε η 13η σύνταξη. Στο ίδιο μήκος κύματος, η Νέα Αριστερά είχε εγκαλέσει τον πρώην πρωθυπουργό επειδή οι πολίτες δεν άκουσαν «λέξη» για επαναφορά της 13ης ή της 14ης σύνταξης.

Ο Αλέξης Τσίπρας βρισκόταν, συνεπώς, αντιμέτωπος με μια ιδιότυπη πολιτική μέγγενη: από τη μία το ΠΑΣΟΚ διεκδικούσε κοινωνικό χώρο με τη δέσμευση για 13η σύνταξη και από την άλλη οι δυνάμεις της Αριστεράς τον κατηγορούσαν για υποχώρηση από παραδοσιακές κοινωνικές διεκδικήσεις.

Το καμπανάκι των συνταξιούχων

Υπάρχει, όμως, και ένας ακόμη λόγος που μπορεί να εξηγεί την αλλαγή πλεύσης: τα ποιοτικά στοιχεία των δημοσκοπήσεων.

Η μέτρηση της Pulse μετά τη ΔΕΘ κατέγραψε μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα εικόνα. Μόλις το 24% των συνταξιούχων αξιολόγησε θετικά την παρουσία και τις προτάσεις του Αλέξη Τσίπρα. Το αντίστοιχο ποσοστό για τον Νίκο Ανδρουλάκη ήταν 30%, ενώ για τον Κυριάκο Μητσοτάκη έφτανε στο 45%.

Ακόμη πιο χαρακτηριστικό είναι ότι οι συνταξιούχοι δεν αποτελούσαν την κοινωνική κατηγορία στην οποία ο Τσίπρας εμφάνιζε τις μεγαλύτερες αντοχές. Οι θετικές κρίσεις έφταναν το 36% στους δημοσίους υπαλλήλους, το 27% στους επιχειρηματίες και επαγγελματίες και το 26% στους εργαζομένους του ιδιωτικού τομέα.

Το στοιχείο αποκτά ιδιαίτερη πολιτική βαρύτητα για ένα κόμμα που φιλοδοξεί όχι απλώς να κατοχυρώσει τη δεύτερη θέση, αλλά να αποτελέσει το αντίπαλο δέος του Μητσοτάκη. Θα κάνει ο Τσίπρας και άλλα «κλικ» προς τα αριστερά;