Ηχηρή προειδοποίηση για τις οικονομικές, ενεργειακές και γεωπολιτικές συνέπειες μιας παρατεταμένης κρίσης στη Μέση Ανατολή απηύθυνε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά τη διάρκεια της συζήτησής του με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Αντόνιο Κόστα, στο πλαίσιο του Delphi Economic Forum.

Ο πρωθυπουργός έστειλε διπλό μήνυμα, αφενός υπέρ της άμεσης διπλωματικής αποκλιμάκωσης και αφετέρου υπέρ της ανάγκης να προετοιμαστεί η Ευρώπη για ένα δυσμενές και παρατεταμένο σενάριο αστάθειας.

Τη συζήτηση συντόνισε ο ανταποκριτής του CNN Φρεντ Πλέιτγκεν.

Προειδοποίηση για αλυσιδωτές επιπτώσεις

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στάθηκε ιδιαίτερα στο ενδεχόμενο να συνεχιστεί το μπλόκο στα Στενά του Ορμούζ, τονίζοντας ότι οι επιπτώσεις δεν θα περιοριστούν στην περιοχή, αλλά θα επηρεάσουν άμεσα την παγκόσμια οικονομία.

Όπως είπε: «Είναι θέμα χρόνου να έχουμε σημαντικές διαταραχές στον εφοδιασμό του πετρελαίου και των προϊόντων, σημαντικές αυξήσεις στις τιμές ενέργειας, ελλείψεις στα λιπάσματα, αύξηση του πληθωρισμού και μείωση της ανάπτυξης».

Με τη συγκεκριμένη αποστροφή, ο πρωθυπουργός περιέγραψε ένα ευρύ ντόμινο επιπτώσεων που θα μπορούσε να αγγίξει από την ενεργειακή αγορά και τις μεταφορές έως την αγροτική παραγωγή και την καθημερινότητα των πολιτών.

«Καμία οικονομία δεν είναι απρόσβλητη»

Ο πρωθυπουργός αναγνώρισε ότι η ελληνική οικονομία παρουσιάζει ανθεκτικότητα σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες, ξεκαθάρισε όμως ότι κανένα κράτος δεν μπορεί να μείνει ανεπηρέαστο από μια κρίση τέτοιου μεγέθους.

«Η Ελλάδα τα πηγαίνει καλύτερα από άλλες χώρες της Ευρώπης, αλλά δεν θα μείνουμε ανεπηρέαστοι από μια κρίση τέτοιου μεγέθους».

Με τη δήλωση αυτή συνέδεσε άμεσα τις γεωπολιτικές εξελίξεις με πιθανές νέες πιέσεις στο κόστος ζωής, στην ανάπτυξη και στη συνολική οικονομική σταθερότητα της Ευρώπης.

Πρώτη προτεραιότητα η μόνιμη εκεχειρία

Σε απόλυτη συνάρτηση με τις τοποθετήσεις του Αντόνιο Κόστα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι η άμεση ανάγκη είναι η αποκλιμάκωση της έντασης και η επιστροφή σε καθεστώς σταθερότητας.

«Η πρώτη προτεραιότητα είναι μια μόνιμη εκεχειρία που θα μας επιστρέψει στην κατάσταση πριν τον πόλεμο. Δεν γίνεται ένας ανοιχτός δρόμος ναυσιπλοΐας να υπόκειται σε τέλη», όπως τόνισε, αναφερόμενος στην ανάγκη προστασίας της ελεύθερης ναυσιπλοΐας και της ομαλής λειτουργίας κρίσιμων θαλάσσιων εμπορικών διαδρομών.

Η Ευρώπη να ετοιμαστεί για το χειρότερο

Ο πρωθυπουργός υποστήριξε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να βασίζεται μόνο στην ελπίδα ταχείας εξομάλυνσης, αλλά οφείλει να οργανωθεί έγκαιρα για κάθε ενδεχόμενο.

«Πρέπει να προετοιμαστούμε για το χειρότερο σενάριο, το είδαμε στην Ουκρανία», πρόσθεσε, συνδέοντας την τρέχουσα κρίση με τα διδάγματα από τον πόλεμο στην Ουκρανία, υπογραμμίζοντας την ανάγκη ενίσχυσης της στρατηγικής αυτονομίας και της ανθεκτικότητας της Ευρώπης.

Παράλληλα, έκανε λόγο για ενεργειακό ρεαλισμό, επισημαίνοντας ότι η πράσινη μετάβαση πρέπει να συμβαδίζει με την επάρκεια και την ασφάλεια εφοδιασμού.

Κάλεσμα για ευρωπαϊκό «Plan B»

Σε ένα από τα πιο σαφή πολιτικά μηνύματα της παρέμβασής του, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ζήτησε κοινό ευρωπαϊκό σχέδιο έκτακτης ανάγκης για την περίπτωση που η κρίση κλιμακωθεί ή παραταθεί.

«Καλώ όλους να είναι πραγματιστές και να έχουμε ένα plan B σε περίπτωση που η κρίση επεκταθεί, καθώς κανένα κράτος δεν θα μπορεί να υποστηρίξει την οικονομία χωρίς ευρωπαϊκή στήριξη», υπογράμμισε.

Η αναφορά αυτή αποτυπώνει την εκτίμηση ότι ενδεχόμενη μακρά περίοδος αναταραχής δεν θα μπορεί να αντιμετωπιστεί μόνο με εθνικά μέτρα, αλλά θα απαιτήσει συντονισμένες παρεμβάσεις σε επίπεδο Ευρωπαϊκή Ένωση.

Το μήνυμα από τους Δελφούς

Η παρέμβαση του πρωθυπουργού στο Φόρουμ των Δελφών κινήθηκε σε δύο σαφείς κατευθύνσεις, την άμεση αποκλιμάκωση μέσω διπλωματίας και ταυτόχρονα στρατηγική προετοιμασία της Ευρώπης για μια περίοδο παρατεταμένης αβεβαιότητας.

Το μήνυμα της Αθήνας ήταν πως η νέα γεωπολιτική κρίση αποτελεί ταυτόχρονα απειλή, αλλά και προειδοποίηση για τα όρια της ευρωπαϊκής ενεργειακής εξάρτησης και την ανάγκη μεγαλύτερης οικονομικής και στρατηγικής θωράκισης.