H Ελλάδα βρίσκεται μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών με αυξημένη συχνότητα θανατηφόρων περιστατικών στο νερό, σύμφωνα με τα πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία του ΕΟΔΥ.

Σε ετήσια βάση, στη χώρα καταγράφονται κατά μέσο όρο 357 θάνατοι από πνιγμό. Ήδη μέσα στο 2026, έως τις πρώτες ημέρες του Αυγούστου, έχουν χάσει τη ζωή τους 168 άνθρωποι, σύμφωνα με όσα ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η υπεύθυνη επικοινωνίας του Safe Water Sports, Ελίζα Καραμπετιάν-Νικοτιάν. Ο αριθμός είναι μειωμένος σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025, όταν είχαν καταγραφεί 49 περισσότεροι θάνατοι.

Ο πνιγμός αποτελεί μία από τις συχνότερες αιτίες θανάτου από ατύχημα στην Ελλάδα, ωστόσο σε μεγάλο βαθμό μπορεί να προληφθεί, μέσα από την τήρηση βασικών κανόνων ασφαλείας, την έγκαιρη ενημέρωση και την καλλιέργεια σωστής συμπεριφοράς στη θάλασσα.

Η εικόνα των πνιγμών στην Ελλάδα

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κατατάσσει τον πνιγμό ως την τρίτη συχνότερη αιτία θανάτου από ακούσιο τραυματισμό, με περίπου 300.000 θανάτους παγκοσμίως κάθε χρόνο. Τα παιδιά ηλικίας κάτω των πέντε ετών αντιστοιχούν σχεδόν στο ένα τέταρτο των θυμάτων, ενώ ιδιαίτερα αυξημένος είναι ο κίνδυνος και για τους ανθρώπους άνω των 70 ετών.

Στην Ελλάδα, το 2025 καταγράφηκαν 376 επιβεβαιωμένοι θάνατοι από πνιγμό, σύμφωνα με τα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Ατυχημάτων Ελλάδας και Κύπρου του Safe Water Sports.

Ιδιαίτερα ευάλωτη ομάδα είναι οι άνθρωποι άνω των 60 ετών, οι οποίοι αντιπροσωπεύουν σχεδόν το 80% των θυμάτων. Για τον λόγο αυτό, το Safe Water Sports, σε συνεργασία με τον ΕΟΔΥ και το υπουργείο Υγείας, έχει προχωρήσει σε ενημερωτική εκστρατεία με ειδικές δράσεις που απευθύνονται στην τρίτη ηλικία και επικεντρώνονται στην πρόληψη κινδύνων στο νερό.

Τι πρέπει να προσέχουν οι λουόμενοι

Οι ειδικοί συστήνουν στους πολίτες να αποφεύγουν το κολύμπι μόνοι και να προτιμούν οργανωμένες παραλίες στις οποίες υπάρχει ναυαγοσώστης. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται από τους ηλικιωμένους, καθώς αρκετοί επιλέγουν να πηγαίνουν στη θάλασσα νωρίς το πρωί, πριν από την έναρξη της βάρδιας των ναυαγοσωστών, η οποία συνήθως είναι από τις 10:00 έως τις 18:00.

Για τον λόγο αυτό, ορισμένοι δήμοι έχουν ήδη προχωρήσει στην επέκταση του ωραρίου παρουσίας ναυαγοσωστών στις παραλίες.

Όπως εξηγεί ο Δημήτρης Χαλιώτης, είναι πρακτικά αδύνατο να υπάρχει ναυαγοσώστης σε κάθε ακτή. Ως εκ τούτου, οι πολίτες θα πρέπει να επιλέγουν παραλίες όπου υπάρχει οργανωμένη ναυαγοσωστική κάλυψη.

Παράλληλα, ειδικά τα άτομα μεγαλύτερης ηλικίας καλό είναι να συμβουλεύονται τον προσωπικό τους γιατρό πριν από την έναρξη της θερινής περιόδου.

Στις βασικές οδηγίες πρόληψης περιλαμβάνονται επίσης η σταδιακή είσοδος και έξοδος από το νερό, το κολύμπι παράλληλα με την ακτή και η αποφυγή απομάκρυνσης από αυτήν. Συνιστάται ακόμη να αποφεύγεται το κολύμπι για δύο έως τρεις ώρες μετά το φαγητό, ενώ σε μεγαλύτερες ηλικίες μπορεί να χρησιμοποιείται σωσίβιο, εφόσον κρίνεται απαραίτητο.

Ιδιαίτερα σημαντικό είναι να μην υπερεκτιμά κανείς τις δυνάμεις του και να αποφεύγει τη θάλασσα όταν επικρατούν δυσμενείς καιρικές συνθήκες.

Οι οκτώ οδηγίες του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού

Στο πλαίσιο της πανελλαδικής εκστρατείας «Απολαμβάνουμε το νερό με ασφάλεια», η Σχολή Ναυαγοσωστικής του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού προτείνει στους πολίτες οκτώ βασικούς κανόνες:

Επιλέξτε οργανωμένες και ασφαλείς παραλίες και ακολουθείτε τις υποδείξεις του ναυαγοσώστη και τις σημαίες ασφαλείας.

Μην κολυμπάτε αμέσως μετά το φαγητό και αποφύγετε την είσοδο στη θάλασσα μετά την κατανάλωση αλκοόλ.

Μπαίνετε σταδιακά στο νερό, ιδιαίτερα όταν η θερμοκρασία του είναι χαμηλή, ώστε να αποφύγετε το θερμικό σοκ.

Μην απομακρύνεστε από την ακτή και προτιμήστε να κολυμπάτε παράλληλα με αυτή.

Αποφεύγετε τις βουτιές σε άγνωστα νερά, καθώς μπορεί να υπάρχουν βράχια ή άλλοι κίνδυνοι κάτω από την επιφάνεια.

Τα παιδιά πρέπει να βρίσκονται διαρκώς υπό την επίβλεψη ενήλικα, ακόμη και όταν φορούν σωσίβιο.

Χρησιμοποιείτε σωσίβιο σε δραστηριότητες όπως το κανό και το SUP.

Σε περίπτωση που σας παρασύρει θαλάσσιο ρεύμα, παραμείνετε ψύχραιμοι και κολυμπήστε παράλληλα προς την ακτή μέχρι να απομακρυνθείτε από το ρεύμα και στη συνέχεια κινηθείτε προς την παραλία.