Μια καινοτόμος ενεργειακή λύση δοκιμάζεται στη Φινλανδία, όπου μηχανικοί αναπτύσσουν μια νέα «μπαταρία άμμου» ικανή να αποθηκεύει ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές και να τη μετατρέπει ξανά σε ηλεκτρική ενέργεια για το δίκτυο.

Η τεχνολογία βασίζεται στην ιδέα της αποθήκευσης ενέργειας υπό μορφή θερμότητας.

Η ήδη υπάρχουσα εκδοχή της εταιρείας Polar Night Energy αξιοποιεί ηλεκτρική ενέργεια για να θερμάνει άμμο ή παρόμοια υλικά έως και τους 400°C, αποθηκεύοντας έτσι ενέργεια που στη συνέχεια χρησιμοποιείται για παραγωγή ζεστού νερού, ατμού ή θερμού αέρα.

Η νέα γενιά «μπαταρίας άμμου» προχωρά ένα βήμα παραπέρα, επιχειρώντας να μετατρέψει αυτή τη θερμότητα ξανά σε ηλεκτρική ενέργεια (power-to-heat-to-power), λειτουργώντας σε ακόμη υψηλότερες θερμοκρασίες για μεγαλύτερη απόδοση, όπως αναφέρει το livescience.

Αν και οι ακριβείς θερμοκρασίες παραμένουν υπό μελέτη, στόχος είναι η σημαντική βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης.

Όπως εξηγεί ο συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της εταιρείας, Τόμμι Έρονεν, η νέα τεχνολογία διαφέρει ουσιαστικά από την προηγούμενη, ακόμη και στη μορφή: αντί για κάθετη δομή τύπου «σιλό», η νέα μπαταρία έχει οριζόντια διάταξη.

Η αποδοτικότητα της νέας τεχνολογίας εκτιμάται στο 30% – 35% όσον αφορά την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας – επίπεδα συγκρίσιμα με μονάδες καύσης – ενώ, αν συνυπολογιστεί και η αξιοποίηση της παραγόμενης θερμότητας, η συνολική απόδοση μπορεί να φτάσει έως και το 90%.

Αυτό την καθιστά ιδιαίτερα χρήσιμη για βιομηχανίες που χρειάζονται ταυτόχρονα θερμότητα και ηλεκτρισμό.

Το πιλοτικό πρόγραμμα υλοποιείται στην πόλη Βάλκεακοσκι, περίπου 150 χιλιόμετρα βόρεια του Ελσίνκι.

Η κατασκευή ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2025, με τις δοκιμές να αναμένεται να ξεκινήσουν άμεσα και να διαρκέσουν περίπου δυόμισι χρόνια.

Παράλληλα, η εταιρεία εργάζεται ήδη πάνω σε εμπορικές εφαρμογές της τεχνολογίας.

Κατά τη διάρκεια των δοκιμών, οι μηχανικοί θα εξετάσουν νέες τεχνολογικές λύσεις, όπως υλικά που αντέχουν σε υψηλότερες θερμοκρασίες, με στόχο τη βελτίωση της αποδοτικότητας και της αξιοπιστίας του συστήματος.

Ωστόσο, το βασικό εμπόδιο παραμένει το υψηλό κόστος επένδυσης. Όπως επισημαίνουν οι υπεύθυνοι του έργου, πολλοί δυνητικοί πελάτες διστάζουν να υιοθετήσουν τη νέα τεχνολογία, καθώς οι υπάρχουσες λύσεις – όπως οι λέβητες βιομάζας – παραμένουν φθηνότερες.

Παρότι η τεχνολογία θεωρείται τεχνικά εφικτή, το κρίσιμο ερώτημα είναι αν μπορεί να καταστεί οικονομικά βιώσιμη. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνεται: «Μπορεί να γίνει – το θέμα είναι με ποιο κόστος».