Την περασμένη Παρασκευή, στους διαδρόμους της Βουλής, στο περιθώριο της συζήτησης για τη συνταγματική αναθεώρηση, στήθηκε ένα διακομματικό πηγαδάκι με κεντρικό θέμα την αδυναμία εκατοντάδων χιλιάδων πολιτών να πάνε φέτος διακοπές.

Οι γαλάζιοι βουλευτές που συμμετείχαν στην κουβέντα δεν έκρυβαν τον προβληματισμό τους για την εκλογική συμπεριφορά που ενδέχεται να επιδείξουν όσοι παραμείνουν εγκλωβισμένοι στα αστικά κέντρα εξαιτίας της ακρίβειας και του υψηλού κόστους των διακοπών.

Ένας από αυτούς, μάλιστα, συνέδεε την απόφαση του Κυριάκου Μητσοτάκη να στήσει τις κάλπες την άνοιξη του 2027 και με τον φόβο ενίσχυσης της τιμωρητικής ψήφου, εφόσον οι αποκλεισμένοι από τα «μπάνια του λαού» καλούνταν να ψηφίσουν αμέσως μετά το τέλος του καλοκαιριού.

Ακούστηκε, μάλιστα, η άποψη ότι τα στοιχεία που δείχνουν πως οι μισοί ή και περισσότεροι πολίτες δεν πάνε διακοπές έχουν αγνοηθεί ή υποτιμηθεί από την κυβέρνηση, σε μια συγκυρία κατά την οποία αναζητά μοχλούς συσπείρωσης των υποστηρικτών της.

Με success story απαντά η κυβέρνηση

Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, όταν ρωτήθηκε σχετικά σε μία από τις τελευταίες ενημερώσεις των πολιτικών συντακτών, αρκέστηκε να επισημάνει ότι «προφανώς κανείς δεν μπορεί να είναι ικανοποιημένος όταν βιώνουμε μια περίοδο ακρίβειας».

Ωστόσο, ισχυρίστηκε ότι «είμαστε μια από τις πρώτες χώρες σε ρυθμούς αύξησης του κατά κεφαλήν διαθέσιμου εισοδήματος», επαναλαμβάνοντας το γνώριμο κυβερνητικό αφήγημα περί οικονομικής προόδου, την ώρα που αναρίθμητοι πολίτες δεν θα καταφέρουν ούτε φέτος να δουν… θάλασσα.

Εστίασε, δε, στην κυβερνητική προσπάθεια «να μεγαλώσουμε την πίτα και να επιστρέψουμε στην κοινωνία αυτά που έχει στερηθεί τα προηγούμενα χρόνια».

Ηχούν ανακουφιστικά αυτά τα λόγια για το 50% των πολιτών (σύμφωνα με έρευνα του Ινστιτούτου Έρευνας Λιανεμπορίου Καταναλωτικών Αγαθών) που δεν προγραμματίζουν να κάνουν διακοπές;

Εμπαιγμός

«Περισσότερο εμπαίζουμε τους πολίτες που θα στερηθούν τις διακοπές, αν απαντάμε έτσι», επισημαίνει στο TVXS γαλάζιος βουλευτής του Νοτίου Τομέα Αθηνών, προσθέτοντας πως «μερικές στιγμές με την οικογένειά μας στη θάλασσα ή στο βουνό δεν συνιστούν πολυτέλεια, αλλά βασική ψυχική ανάγκη έπειτα από μια πιεστική καθημερινότητα».

Πώς γίνεται, ύστερα από επτά χρόνια διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, σχεδόν ένας στους δύο Έλληνες να δηλώνει ότι δεν έχει την οικονομική δυνατότητα να κάνει διακοπές;

Το 47% (δημοσκόπηση της Alco) δηλώνει ότι δεν έχει την οικονομική δυνατότητα να κάνει διακοπές, ποσοστό αυξημένο κατά τέσσερις ποσοστιαίες μονάδες μέσα σε έναν χρόνο. Πρόκειται για ένα ηχηρό στοιχείο που, όπως παραδέχονται ακόμη και βουλευτές της συμπολίτευσης, αμφισβητεί το κυβερνητικό αφήγημα περί ουσιαστικής βελτίωσης των εισοδημάτων.

Μια τετραμελής οικογένεια με αυτοκίνητο χρειάζεται ενδεικτικά περίπου:
• 454 ευρώ μετ’ επιστροφής για την Πάρο.
• 712 ευρώ για τη Ρόδο.
• Από 400 έως 645 ευρώ για ορισμένα δρομολόγια προς τις Κυκλάδες, χωρίς καμπίνα.
• Σε πιο μακρινούς προορισμούς, το συνολικό κόστος μπορεί να προσεγγίσει ακόμη και τα 950 ευρώ, ανάλογα με το πλοίο, τη θέση και την καμπίνα.

Ο υπουργός Ναυτιλίας Βασίλης Κικίλιας υποστηρίζει ότι δεν έχει σημειωθεί καμία αύξηση στις τιμές των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων τα τελευταία δύο χρόνια, παρά τις περσινές εξαγγελίες των εταιρειών για αυξήσεις της τάξης του 15%, λόγω της μετάβασης σε ακριβότερα «πράσινα» καύσιμα, αλλά και παρά τη φετινή ενεργειακή κρίση που προκάλεσε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή.

Πρόσθεσε, δε, ότι ο ανταγωνισμός στην ακτοπλοϊκή αγορά έχει οδηγήσει σε εκπτώσεις και μειώσεις στις τιμές ορισμένων εισιτηρίων.

Γιατί διακόπηκε η λειτουργία του «Παρατηρητηρίου»;

Το ερώτημα, εντούτοις, που θέτουν καταναλωτικοί φορείς είναι γιατί διακόπηκε η λειτουργία του «Παρατηρητηρίου Τιμών Ναύλων Ακτοπλοϊκών Μεταφορών» από τον Μάιο του 2025.

Το Παρατηρητήριο, το οποίο τέθηκε σε λειτουργία το 2024, αποτελούσε εργαλείο διαφάνειας και ενημέρωσης, καθώς παρείχε τη δυνατότητα παρακολούθησης των τιμών των ακτοπλοϊκών εισιτηρίων σε περίπου 1.000 συνδέσεις λιμένων. Μέσω της καταγραφής αυτής συνέβαλλε στην αποτύπωση των πραγματικών τάσεων της αγοράς.

Πικρός ο…καφές

Μεγάλη είναι η επιβάρυνση και στη διαμονή και την εστίαση. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, τον Μάιο του 2026 οι τιμές στην κατηγορία «Ξενοδοχεία – Καφέ – Εστιατόρια» ήταν αυξημένες κατά 8,5% σε σχέση με έναν χρόνο νωρίτερα.

Παράγοντες της αντιπολίτευσης, σε συνομιλία με το TVXS, θυμίζουν ότι το 2018, ως αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, ο Κυριάκος Μητσοτάκης δεσμευόταν για άμεση μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση στο 13% και, σε δεύτερο χρόνο, στο 11%, με στόχο την ενίσχυση της κατανάλωσης και τη στήριξη των επιχειρήσεων.

Η υπόσχεση αυτή, ωστόσο, παραπέμφθηκε στις καλένδες, με αποτέλεσμα να τίθεται το ερώτημα γιατί, ενώ η οικονομία –σύμφωνα με τους κυβερνητικούς ισχυρισμούς– πηγαίνει τόσο καλά, δεν μειώνεται ένας φόρος που επιβαρύνει άμεσα την κατανάλωση και τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, όπως είχε υποσχεθεί ο Κυριάκος Μητσοτάκης.

Σε αρκετούς δημοφιλείς προορισμούς δε, η αλματώδης ανάπτυξη των βραχυχρόνιων μισθώσεων θεωρείται ότι περιορίζει την προσφορά διαθέσιμων καταλυμάτων και ασκεί ανοδικές πιέσεις στις τιμές διαμονής.

Σύμφωνα με την ανάλυση της AirDNA, η Ελλάδα εμφανίζει τη μεγαλύτερη αύξηση των τιμών διανυκτέρευσης στην Ευρώπη κατά τη θερινή περίοδο, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη διαφορά μεταξύ καλοκαιρινής και ενδιάμεσης περιόδου.

Συγκεκριμένα, η μέση τιμή διανυκτέρευσης αυξάνεται κατά 54,9%, από 112,64 ευρώ εκτός καλοκαιρινής περιόδου σε 174,46 ευρώ κατά την περίοδο Ιουνίου – Αυγούστου.

«Ζήσε το μύθο σου»

Το πιθανότερο είναι ότι στις αρχές του φθινοπώρου η κυβέρνηση θα εκθειάζει τις επιδόσεις του ελληνικού τουρισμού, θεμελιώνοντας πάνω σε αυτές ένα ακόμη προεκλογικό αφήγημα επιτυχίας. Η «βαριά βιομηχανία» της χώρας, όμως, μοιάζει να μην χωρά όλους τους Έλληνες.

Ίσως, λοιπόν, το παλιό και επιτυχημένο σύνθημα του ΕΟΤ, «ζήσε τον μύθο σου», να επιστρέψει φέτος ως ειρωνικό σχόλιο των «μένουμε Αθήνα ή Θεσσαλονίκη» του Αυγούστου απέναντι στους κυβερνητικούς πανηγυρισμούς.