Ιστορικά, το πότε κάνουμε μπάνιο έχει πολιτισμική διάσταση. Σε ορισμένους πολιτισμούς, το πρωινό ντους θεωρούνταν πνευματική προετοιμασία πριν την προσευχή, ενώ αλλού το βραδινό μπάνιο ήταν κοινωνική τελετουργία και απαραίτητη για την καθαριότητα.

Το ερώτημα αν είναι προτιμότερο να κάνουμε ντους το πρωί ή το βράδυ εξαρτάται από τους στόχους μας επισημαίνουν οι ειδικοί.

Aπό το αν θέλουμε δηλαδή καλύτερο ύπνο, αυξημένη εγρήγορση, καθαριότητα, δημιουργικότητα κοκ.

Για τον ερευνητή Shahab Haghayegh, η αναζήτηση συνθηκών για καλύτερο ύπνο, τον οδήγησε να αλλάξει την ώρα του ντους από το πρωί σε βράδυ. Όπως εξηγεί, ένα ζεστό βραδινό ντους μπορεί να βοηθήσει τον οργανισμό να χαλαρώσει, να συγχρονιστεί με τον κιρκάδιο ρυθμό του και να κοιμηθεί πιο εύκολα.

Ο Haghayegh, καθηγητής στο Harvard και το Massachusetts General Hospital, μελέτησε το πώς το ζεστό ντους 1-2 ώρες πριν τον ύπνο και σε θερμοκρασία περίπου 40°C, επιτρέπει στο σώμα να αποβάλλει θερμότητα και να ρίξει τη θερμοκρασία του, ευνοώντας τον ύπνο.

Ο ψυχολόγος ειδικευμένος σε θέματα ύπνου, Matthew Ebben συμπληρώνει ότι πράγματι, έρευνες δείχνουν πως τέτοιες πρακτικές μπορούν να μειώσουν τον χρόνο που χρειάζεται κανείς για να αποκοιμηθεί και να βελτιώσουν τη συνολική ποιότητα του ύπνου. Παρ’ όλα αυτά, τονίζει ότι κάθε οργανισμός είναι διαφορετικός: «Οι συμβουλές ύπνου στο ίντερνετ βοηθούν το 50% των ανθρώπων, και βλάπτουν το άλλο 50%».

Δημιουργικότητα και ντους

Ορισμένες μελέτες δείχνουν ότι το ντους ευνοεί τη δημιουργικότητα, ιδίως το βράδυ. Ο συνδυασμός χαλάρωσης και νοητικής εγρήγορσης μπορεί να οδηγήσει σε απρόσμενες ιδέες, όπως τα ψάρια που αναδύονται στην επιφάνεια όταν τα νερά είναι ήρεμα. Καθώς ο εγκέφαλος είναι λιγότερο συγκεντρωμένος  αλλά και πιεσμένος το βράδυ, ενισχύεται η ελευθερία σκέψης, κρίσιμη για τις δημιουργικές λύσεις και την έμπνευση.

Καθαριότητα και φροντίδα του δέρματος

Η δερματολόγος Ranella Hirsch υποστηρίζει ότι το βραδινό ντους είναι ωφέλιμο από άποψη καθαριότητας, καθώς απομακρύνει τη σκόνη, τον ιδρώτα, τους ρύπους και τις αλλεργιογόνες ουσίες της ημέρας. Αν αυτά μείνουν στο σώμα, μπορεί να προκαλέσουν δερματικές ενοχλήσεις και να μεταφερθούν στα σεντόνια. Παρότι δεν υπάρχουν πολλές συγκριτικές έρευνες για την υγιεινή του πρωινού ή του βραδινού ντους, η Hirsch τονίζει ότι το βραδινό μπορεί να είναι ιδανικό για όσους έχουν λιπαρό δέρμα.

Από την άλλη, το πρωινό ντους μπορεί να βοηθήσει στην απομάκρυνση των νεκρών κυττάρων που αποβάλλει το σώμα κατά τη διάρκεια του ύπνου (περίπου 200 εκατομμύρια την ώρα). Ωστόσο, και στις δύο περιπτώσεις, η καθαριότητα των σεντονιών και του περιβάλλοντος παίζει καθοριστικό ρόλο.

Πρακτικοί λόγοι και επαγγελματικές ανάγκες

Ορισμένοι προτιμούν το πρωινό ντους απλώς γιατί,  τα μαλλιά τους δεν στρώνονται αλλιώς. Επίσης, ένα πρωινό ντους με ευωδιαστά αφρόλουτρα και αιθέρια έλαια μπορεί να βοηθήσει στην αφύπνιση. Η ψυχολόγος Shelby Harris αναφέρει ότι αρώματα όπως η λεβάντα και το δεντρολίβανο μπορεί να ενισχύσουν την πρωινή εγρήγορση,  υπό την προϋπόθεση ότι τα προϊόντα δεν περιέχουν βλαβερά χημικά.

Ακόμη, ένα πρωινό δροσερό ντους μπορεί να ενισχύσει τη φυσική διαδικασία αφύπνισης του σώματος. Όπως εξηγεί ο Haghayegh, η αύξηση της θερμοκρασίας τις πρωινές ώρες ήταν ένα εξελικτικό σήμα για εγρήγορση στους προγόνους μας. Ένα κρύο ντους ενεργοποιεί τη διαδικασία θερμορύθμισης: το σώμα προσπαθεί να διατηρήσει τη θερμότητα, και στη συνέχεια ζεσταίνεται, οδηγώντας σε ενέργεια και ανεβασμένη διάθεση,  κάτι που επιβεβαιώνεται από μικρές μελέτες.

Τελικά, η επιλογή εξαρτάται από τις ανάγκες και τις συνήθειες του καθενός. Αν δυσκολεύεστε να κοιμηθείτε, δοκιμάστε ένα ζεστό ντους το βράδυ. Αν αισθάνεστε νωχελικοί το πρωί, ίσως ένα δροσερό ντους είναι η λύση. Όποια ώρα κι αν επιλέξετε, τα αποτελέσματα είναι σημαντικά. Όπως λέει ο Ebben, οι καθημερινές συνήθειες μπορούν να λειτουργήσουν ως σήμα για τον οργανισμό.

«Χρειάζεται ρουτίνα», προσθέτει η Harris. Το ντους, πέρα από καθαριότητα, μπορεί να γίνει σύμμαχος της ψυχικής και σωματικής ευεξίας  αρκεί να το αξιοποιούμε με γνώση και σταθερότητα.

• Πηγή ΤΙΜΕ