Τον Φεβρουάριο του 2024, όταν η συζήτηση για τις Νέες Γονιδιωματικές Τεχνικές  (NGTs) μόλις άνοιγε ουσιαστικά στην Ευρώπη, είχα επισημάνει, δημόσια με αρθρογραφία μου, ότι δεν πρόκειται για μια ουδέτερη τεχνική ρύθμιση. Πρόκειται για μια βαθιά πολιτική επιλογή, που αφορά το μέλλον της γεωργίας, της διατροφής, της βιοποικιλότητας και τελικά το ποιος θα ελέγχει το φυτικό γενετικό υλικό. Κατά συνέπεια το ερώτημα είναι ποιος θα ελέγχει την τροφή.

Σήμερα, μετά την υιοθέτηση από την Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, στις 17 Ιουνίου 2026, των νέων κανόνων για τις Νέες Γονιδιωματικές Τεχνικές και την απόρριψη κρίσιμων τροπολογιών για πλήρη ιχνηλασιμότητα, σήμανση και ουσιαστική απαγόρευση των πατεντών στα φυτά, οι ανησυχίες επιβεβαιώνονται. Πίσω από το αφήγημα της «καινοτομίας» και της υποτιθέμενης πράσινης μετάβασης ανοίγει ο δρόμος για απορρύθμιση του πλαισίου ελέγχου, υποχώρηση της αρχής της προφύλαξης και ενίσχυση της εξάρτησης των παραγωγών από λίγες μεγάλες εταιρείες σπόρων και αγροχημικών.

• Διαβάστε: Μεταλλαγμένα στην ΕΕ / Σφοδρές αντιδράσεις για το νέο πλαίσιο και τους κινδύνους – Πώς ψήφισαν οι ευρωβουλευτές

Το πιο κρίσιμο ζήτημα είναι οι πατέντες. Το γενετικό υλικό των φυτών, οι σπόροι και τα χαρακτηριστικά τους δεν μπορεί να μετατραπούν σε ιδιωτική ιδιοκτησία πολυεθνικών. Οι πατέντες στους σπόρους δεν είναι πρόοδος. Είναι μηχανισμός ελέγχου της τροφής, περιορισμού της αγροτικής ανεξαρτησίας και συγκέντρωσης της αγροδιατροφικής αλυσίδας. Για τους μικρούς και μεσαίους παραγωγούς, για τους βιοκαλλιεργητές και για όσους στηρίζονται σε τοπικές ποικιλίες, ο κίνδυνος επιμόλυνσης, απώλειας πιστοποιήσεων και νομικής εξάρτησης είναι υπαρκτός.

Η στάση της σημερινής ελληνικής κυβέρνησης της ΝΔ είναι εξόχως η πιο προβληματική στην ιστορία. Για πρώτη φορά, ελληνική κυβέρνηση τάχθηκε ουσιαστικά υπέρ των νέων μεταλλαγμένων, σε αντίθεση με την κοινή γνώμη και με μια μακρά πολιτική παράδοση που κράτησε τη χώρα μακριά από τις μεταλλαγμένες καλλιέργειες. Η Ελλάδα της βιοποικιλότητας, των τοπικών ποικιλιών, των προϊόντων ΠΟΠ, της ποιοτικής και βιολογικής παραγωγής δεν έχει κανέναν λόγο να αποδεχθεί πολιτικές που αντιμετωπίζουν τη γεωργία ως πεδίο εταιρικής κερδοφορίας.

Στην Ευρωβουλή η LEFT, μαζί με άλλες προοδευτικές δυνάμεις, έδωσε τη μάχη για ισχυρότερες εγγυήσεις. Οι παρεμβάσεις, οι ερωτήσεις και οι τοποθετήσεις του Ευρωβουλευτή και αντιπροέδρου της LEFT Κώστα Αρβανίτη ανέδειξαν την ανάγκη προστασίας της βιολογικής γεωργίας, των μικρών παραγωγών, της δημόσιας υγείας, της διαφάνειας και του δικαιώματος των καταναλωτών να γνωρίζουν τι φτάνει στο πιάτο τους. Η απόρριψη αυτών των εγγυήσεων είναι πολιτική επιλογή υπέρ των ισχυρών συμφερόντων. Αντίθετα, οι ευρωβουλευτές της Δεξιάς ψήφισαν υπέρ της υιοθέτησης των μεταλλαγμένων.

• Διαβάστε: Κώστας Αρβανίτης / Όχι στην Ελλάδα των μεταλλαγμένων που προωθεί η Δεξιά

Οι προειδοποιήσεις περιβαλλοντικών οργανώσεων, αγροτικών φορέων, οργανώσεων βιολογικής γεωργίας και καταναλωτών συγκλίνουν: χωρίς πλήρη σήμανση, χωρίς ιχνηλασιμότητα και χωρίς απαγόρευση πατεντών, η κοινωνία χάνει το δικαίωμα επιλογής και οι παραγωγοί χάνουν την ανεξαρτησία τους.

Η χώρα χρειάζεται καθαρή θέση. Ο ΣΥΡΙΖΑ έλαβε ξεκάθαρη θέση: Όχι στην ιδιωτικοποίηση του γενετικού υλικού και των σπόρων. Όχι στη σιωπηλή απορρύθμιση. Όχι σε τρόφιμα χωρίς διαφάνεια. Η τροφή είναι δημόσιο αγαθό. Είναι δικαίωμα του καταναλωτή να γνωρίζει τι βάζει στο τραπέζι του, με τι ταΐζει τα παιδιά του. Οι σπόροι είναι κληρονομιά των λαών και των αγροτικών κοινοτήτων. Το γενετικό υλικό δεν είναι εμπόρευμα προς πατεντάρισμα.

• Σταύρος Αραχωβίτης, πρώην Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων