Η κριτική προς κάθε δήμαρχο είναι αυτονόητη και αναγκαία. Όταν, όμως, η κριτική εγκαταλείπει τα πραγματικά δεδομένα και μετατρέπεται σε μια σχεδόν εμμονική εκστρατεία προσωπικής απαξίωσης, τότε γεννώνται εύλογα ερωτήματα…

Τις τελευταίες ημέρες, ο εκδότης της LiFO επέλεξε να επιτεθεί στον δήμαρχο Αθηναίων, Χάρη Δούκα, με εκφράσεις που ξεπερνούν τα όρια της πολιτικής ή δημοσιογραφικής κριτικής. Αντί για στοιχεία, προτάσεις και επιχειρήματα σχετικά με τη λειτουργία της πόλης, επιστρατεύτηκαν προσωπικοί χαρακτηρισμοί και ένα ύφος δημόσιας διαπόμπευσης. Και όλα αυτά με αφορμή, για ακόμη μία φορά, την εικόνα της καθαριότητας στην Αθήνα.

Κανείς δεν υποστηρίζει ότι η Αθήνα δεν έχει προβλήματα. Έχει, και μάλιστα σοβαρά. Η καθαριότητα, η πίεση που δέχονται οι δημόσιοι χώροι, η κυκλοφορία και η καθημερινότητα των κατοίκων απαιτούν διαρκή προσπάθεια και λογοδοσία. Είναι, όμως, τουλάχιστον παράδοξο όσοι σήμερα εμφανίζονται τόσο ευαίσθητοι απέναντι σε κάθε γεμάτο κάδο να έχουν επιδείξει αξιοσημείωτη σιωπή μπροστά σε πολύ μεγαλύτερες υποθέσεις που αφορούν στην πόλη.

Η επιλεκτική ευαισθησία… έχει παρελθόν

Πού ήταν αυτή η αυστηρότητα, όταν ο «Μεγάλος Περίπατος» μετέτρεψε την Πανεπιστημίου σε ένα πανάκριβο και προβληματικό εργοτάξιο; Πού ήταν η αγανάκτηση για τα περίφημα «σπιτάκια ανακύκλωσης», μια υπόθεση που έχει τεθεί στο μικροσκόπιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας; Πόσα πρωτοσέλιδα και πόσα οργισμένα κείμενα αφιερώθηκαν στις ρωγμές και στις καθιζήσεις κτιρίων στην Κυψέλη, που ανάγκασαν κατοίκους να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους και οδήγησαν τον Δήμο Αθηναίων να καταθέσει το πόρισμα των εμπειρογνωμόνων στην Εισαγγελία;

Γιατί όσοι σήμερα απαιτούν από τον δήμαρχο να απολογείται προσωπικά για κάθε πρόβλημα της Αθήνας δεν έδειξαν την ίδια μαχητικότητα, όταν έργα εκατομμυρίων παρέμεναν μακέτες, όταν δημόσιοι χώροι αποκλείονταν και όταν επιλογές της προηγούμενης διοίκησης επιβάρυναν την πόλη χωρίς το αναμενόμενο αποτέλεσμα;

Υπάρχει και ένα ακόμη ερώτημα, το οποίο δεν μπορεί να παρακαμφθεί. Ποια ήταν η οικονομική σχέση συγκεκριμένων μέσων και προσώπων με τον Δήμο Αθηναίων κατά τα προηγούμενα χρόνια; Υπήρχαν συμβάσεις, αναθέσεις ή χρηματοδοτούμενες συνεργασίες; Και, εφόσον υπήρχαν, πώς αποτυπώνονταν τότε οι δημαρχιακές αποφάσεις και οι δημοτικές πολιτικές στα ίδια μέσα; Τα σχετικά στοιχεία είναι δημόσια και μπορούν να αναζητηθούν στη Διαύγεια. Επομένως, η απάντηση δεν πρέπει να δοθεί μέσα από υπαινιγμούς, αλλά μέσα από πλήρη διαφάνεια.

Όταν η κριτική παύει να είναι κριτική

Το ζήτημα δεν είναι να απαγορευτεί η κριτική. Ακριβώς το αντίθετο. Το ζήτημα είναι να αποκαλυφθεί πότε η κριτική υπηρετεί το δημόσιο συμφέρον και πότε μετατρέπεται σε εργαλείο προσωπικής ή πολιτικής εξόντωσης. Ο Χάρης Δούκας εξελέγη ανατρέποντας ένα σύστημα που θεωρούσε τον Δήμο Αθηναίων ως «λάφυρο». Άνοιξε υποθέσεις που παρέμεναν κλειστές, συγκρούστηκε με συμφέροντα, προσέφυγε στη Δικαιοσύνη για την Κυψέλη, αμφισβήτησε προηγούμενες επιλογές και επιχείρησε να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο κατανέμονταν πόροι, προβολή και επιρροή γύρω από τον Δήμο.

Μήπως, λοιπόν, το πραγματικό πρόβλημα δεν είναι οι κάδοι; Μήπως ο δήμαρχος πολεμάται επειδή διέκοψε παγιωμένες σχέσεις και αρνήθηκε να συνεχίσει πρακτικές του παρελθόντος; Μήπως κάποιοι δεν ενοχλούνται τόσο από την εικόνα της Αθήνας όσο από το γεγονός ότι δεν έχουν πλέον την ίδια πρόσβαση, την ίδια μεταχείριση ή τον ίδιο ρόλο; Και μήπως η ένταση και η χυδαιότητα των επιθέσεων είναι τελικά αντιστρόφως ανάλογες της δύναμης των επιχειρημάτων τους;

Οι πολίτες δικαιούνται να γνωρίζουν ποιοι μιλούν, τι έλεγαν στο παρελθόν, ποιες σχέσεις είχαν με τον Δήμο και τι άλλαξε σήμερα. Γιατί η κριτική είναι συστατικό της δημοκρατίας. Η επιλεκτική ευαισθησία, η προσωπική στοχοποίηση και η δημοσιογραφία δύο μέτρων και δύο σταθμών δεν είναι.