Κάθε φορά που ανακοινώνεται μια νέα μείωση του ποσοστού ανεργίας, η κυβέρνηση σπεύδει να τη βαφτίσει απόδειξη της επιτυχίας της οικονομικής της πολιτικής. Υπουργοί μιλούν για «ισχυρή αγορά εργασίας», για «χιλιάδες νέες θέσεις απασχόλησης» και για μια Ελλάδα που αφήνει οριστικά πίσω της την κρίση.

Όμως υπάρχει μια ερώτηση που δεν απαντάται ποτέ. Αν η αγορά εργασίας είναι τόσο ισχυρή, γιατί η ΔΥΠΑ εξακολουθεί να καταγράφει 672.293 εγγεγραμμένους ανέργους τον Ιούνιο του 2026;Αυτός είναι ο αριθμός που αποτυπώνει το πραγματικό κοινωνικό αποτύπωμα της ανεργίας.

Πίσω από κάθε μονάδα δεν υπάρχει μια στατιστική. Υπάρχει ένας άνθρωπος που αναζητά εργασία, μια οικογένεια που ζει με αβεβαιότητα, ένας νέος που αναβάλλει τη ζωή του, μια μητέρα που δυσκολεύεται να επιστρέψει στην αγορά εργασίας.

Η κυβέρνηση έχει δίκιο να επισημαίνει ότι το ποσοστό ανεργίας έχει μειωθεί σε σχέση με τα χρόνια της βαθιάς κρίσης. Αυτό είναι ένα πραγματικό και θετικό στοιχείο. Όμως άλλο πράγμα η μείωση του ποσοστού ανεργίας και άλλο η εικόνα της αγοράς εργασίας συνολικά. Όταν περισσότεροι από 670.000 άνθρωποι παραμένουν εγγεγραμμένοι άνεργοι, δεν υπάρχει κανένα περιθώριο για θριαμβολογίες.

Το πιο ανησυχητικό στοιχείο δεν είναι καν το μέγεθος της ανεργίας.Είναι η διάρκειά της.Περισσότεροι από τους μισούς ανέργους 368.098 άνθρωποι ή το 54,8%, βρίσκονται εκτός εργασίας για περισσότερο από έναν χρόνο. Όσο περισσότερο μένει κάποιος άνεργος, τόσο μειώνονται οι πιθανότητες επανένταξής του στην αγορά εργασίας. Οι δεξιότητές του απαξιώνονται, το εισόδημά του εξαφανίζεται και η ψυχολογική πίεση γίνεται ολοένα μεγαλύτερη.Αυτή είναι η πραγματική εικόνα πίσω από τους κυβερνητικούς πανηγυρισμούς.Η ανεργία στην Ελλάδα παραμένει βαθιά δομική.

Εξίσου αποκαλυπτικά είναι τα δημογραφικά στοιχεία.Οι γυναίκες αποτελούν το 68,2% των εγγεγραμμένων ανέργων. Δηλαδή σχεδόν επτά στους δέκα ανέργους είναι γυναίκες. Είναι ένδειξη ότι η ελληνική αγορά εργασίας εξακολουθεί να αναπαράγει σοβαρές ανισότητες ως προς την πρόσβαση και τη διατήρηση της απασχόλησης.

Ακόμη πιο σοβαρό είναι ότι η μεγαλύτερη συγκέντρωση ανέργων εντοπίζεται στην ηλικιακή ομάδα 30 έως 44 ετών, δηλαδή στην πιο παραγωγική και δημιουργική περίοδο της ζωής. Περίπου 196.000 άνθρωποι αυτής της ηλικίας βρίσκονται εκτός αγοράς εργασίας. Πρόκειται για ανθρώπους που θα έπρεπε να βρίσκονται στην κορύφωση της επαγγελματικής τους πορείας, να δημιουργούν οικογένειες, να αποκτούν περιουσία και να στηρίζουν την οικονομία.Αντί γι’ αυτό, παραμένουν εγκλωβισμένοι στην ανεργία.

Η εικόνα γίνεται χειρότερη όταν εξετάσει κανείς το επίπεδο εκπαίδευσης. Σχεδόν οι μισοί άνεργοι είναι απόφοιτοι Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Αυτό σημαίνει ότι ένα μεγάλο μέρος του εργατικού δυναμικού δυσκολεύεται να βρει σταθερή και αξιοπρεπή εργασία, παρά το γεγονός ότι διαθέτει τα βασικά εκπαιδευτικά προσόντα.

Παράλληλα, περισσότεροι από τους μισούς ανέργους συγκεντρώνονται στην Αττική και την Κεντρική Μακεδονία, δηλαδή στις δύο μεγαλύτερες οικονομικές περιφέρειες της χώρας. Αν ακόμη και στα μεγαλύτερα αστικά και παραγωγικά κέντρα η ανεργία παραμένει τόσο υψηλή, τι ακριβώς αποδεικνύει αυτό για το μοντέλο ανάπτυξης που ακολουθείται;Ίσως όμως το πιο σκληρό στοιχείο αφορά την κοινωνική προστασία.

Από τους 672.293 εγγεγραμμένους ανέργους, μόλις 106.727 λαμβάνουν επίδομα ανεργίας. Μόνο ένας στους έξι ανέργους διαθέτει στοιχειώδη οικονομική στήριξη από το κράτος.Οι υπόλοιποι καλούνται να επιβιώσουν μόνοι τους.Πώς αυτοί οι άνθρωποι πληρώνουν το ενοίκιο;Πώς πληρώνουν τους λογαριασμούς;Πώς μεγαλώνουν τα παιδιά τους;

Η κυβέρνηση μιλά για ανάπτυξη, αλλά η πραγματικότητα είναι ότι το δίχτυ κοινωνικής προστασίας παραμένει εξαιρετικά περιορισμένο για τη μεγάλη πλειονότητα όσων βρίσκονται εκτός αγοράς εργασίας.

Μπορεί οι μακροοικονομικοί δείκτες να βελτιώνονται,τα δημοσιονομικά πλεονάσματα αυξάνονται,η επενδυτική βαθμίδα να επανήλθε, αλλά εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι εξακολουθούν να ζουν στην ανασφάλεια της ανεργίας χωρίς ουσιαστική κρατική στήριξη.Έχει λοιπόν δίκιο η κυβέρνηση να μιλά για μείωση της ανεργίας;

Ναι, εφόσον αναφέρεται στον συγκεκριμένο στατιστικό δείκτη.

Έχει όμως άδικο όταν παρουσιάζει αυτή τη βελτίωση ως απόδειξη ότι το πρόβλημα έχει λυθεί.Γιατί η αγορά εργασίας δεν αξιολογείται μόνο από το ποσοστό ανεργίας.

Αξιολογείται από την ποιότητα των θέσεων εργασίας, από τη διάρκεια της ανεργίας, από τις ευκαιρίες για τις γυναίκες και τους νέους, από τη γεωγραφική ισορροπία, από την επαγγελματική επανένταξη και από το κατά πόσο το κράτος προστατεύει εκείνους που μένουν πίσω.Όταν περισσότεροι από τους μισούς ανέργους είναι μακροχρόνια άνεργοι, όταν επτά στους δέκα είναι γυναίκες και όταν μόλις ένας στους έξι λαμβάνει επίδομα, οι κυβερνητικοί πανηγυρισμοί μοιάζουν τουλάχιστον πρόωροι.

Η πραγματική επιτυχία δεν θα είναι να πέσει λίγο ακόμη ένας δείκτης σε έναν πίνακα της στατιστικής υπηρεσίας.Η πραγματική επιτυχία θα είναι να μπορεί κάθε άνθρωπος που θέλει να εργαστεί να βρίσκει μια σταθερή, αξιοπρεπή και καλά αμειβόμενη δουλειά. Μέχρι τότε, η ανεργία δεν είναι μια ιστορία επιτυχίας. Είναι μια ανοιχτή κοινωνική πληγή που οι αριθμοί δεν μπορούν να κρύψουν.

*Η Ιωάννα Λιούτα είναι πολιτική και οικονομική αναλύτρια