Γιάννης Παρασκευόπουλος / 7η Οκτωβρίου: Μήπως το Ισραήλ πρόδωσε τελικά τους πολίτες του;

Τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν τον συντάκτη τους, χωρίς να συμπίπτουν κατ' ανάγκη με την άποψη του Tvxs.gr

Στις 25.9.2025 η ισραηλινή Haaretz είχε συνέντευξη με Ισραηλινό επιζώντα της 7^ης Οκτωβρίου. [1] Ο Shai Hermesh είχε χάσει στην επίθεση τον 48χρονο γιο του, ο ίδιος χρειάστηκε να μείνει κλεισμένος 22 ώρες στο θωρακισμένο καταφύγιο του σπιτιού του, ενώ κάπου 10% των κατοίκων σκοτώθηκαν στο κιμπούτζ Kfar Azza όπου έμενε.

Ads

Τώρα δηλώνει ότι «aυτό που μας έκανε η Χαμάς, είναι λιγότερο βαρύ (minor) συγκριτικά με αυτό που η κυβέρνηση κάνει σήμερα σε όλους μας». «Δεν είχα ποτέ φανταστεί ότι εμείς οι κάτοικοι (των κιμπούτζ) θα ζούσαμε στη μεθόριο, χωρίς ο στρατός να είναι πίσω μας, σε αναμονή».

Ads

Ο Shai Hermesh δεν είναι τυχαίο πρόσωπο: ήταν 14 χρόνια πρόεδρος στο τοπικό Περιφερειακό Συμβούλιο, και 6 χρόνια βουλευτής στην Κνεσέτ. Οι καταγγελίες και η οργή του, δεν φαίνεται να είναι αβάσιμες:

Ads

Το πρωί της 7.10. η δύναμη του IDF(του ισραηλινού στρατού) στα σύνορα με τη Γάζα ήταν μόλις 767 άτομα. [2]
Λίγες μόνο μέρες νωρίτερα, επιπλέον δυνάμεις είχαν μεταφερθεί από την περιοχή προς τη Δυτική Όχθη, [3] προφανώς με τη λογική ότι προείχε η ασφάλεια των εποίκων.
Συνολικά εκτιμάται ότι μέχρι και 75% του IDFβρισκόταν στη Δυτική Όχθη, με βάση την ίδια αντίληψη. [4]

Κιμπούτζ: υπέρμαχοι της ειρήνης, αλλά αποξενωμένοι από τους Παλαιστινίους

Οι λόγοι δεν ήταν μόνο στρατιωτικοί. Πολιτικά τα παραμεθόρια κιμπούτζ της Γάζας ήταν ο αντίποδας της εθνικιστικής πλειοψηφίας και των εποίκων, ως το τελευταίο εκλογικό προπύργιο των κομμάτων που στήριζαν τις διαδικασίες του Όσλο: στο μεγαλύτερο από τα κιμπούτζ, Εργατικοί και Μερέντζ είχαν πάνω από 51% των ψήφων [5] έναντι μόλις 6,85% σε εθνικό επίπεδο [6]. Η ψήφος αυτή είχε και άμεσο πρακτικό διακύβευμα, καθώς τα δύο κόμματα στήριζαν το ισραηλινό Σχέδιο Όλμερτ του 2008 [7], όπου επιστρεφόταν στους Παλαιστίνιους όλη η γη ανάμεσα στη Γάζα και στα κιμπούτζ.

Ads

Σε κανονικές συνθήκες, ο κόσμος αυτός θα ήταν προνομιακός συνομιλητής των Παλαιστινίων. 16 όμως χρόνια ισραηλινού αποκλεισμού, είχαν αποκόψει κάθε επαφή τους με τη Γάζα, όπου οι νεότερες γενιές είχαν μεγαλώσει χωρίς επαφή με Ισραηλινούς. Επιπλέον, η άοπλη Μεγάλη Πορεία Επιστροφής του 2018-9, [8] ήταν το λιγότερο πρόσφορο θέμα για μαζικές γέφυρες με μετριοπαθείς ειρηνιστές στο Ισραήλ.

Με τα δεδομένα αυτά, στη Γάζα είχε παγιωθεί η αρχική βίαιη εικόνα του 1948-1950, όταν τα κιμπούτζ είχαν ιδρυθεί για να εμποδίζουν με τα όπλα κάθε επιστροφή προσφύγων: Ισραηλινοί ιστορικοί υπολόγιζαν ότι κάπου 5.000 Παλαιστίνιοι είχαν εκτελεστεί εξωδικαστικά γι’ αυτό τον λόγο, μέχρι το 1956. [9] Στην περιοχή μεταξύ Γάζας και Δυτικής Όχθης η εθνοκάθαρση των Παλαιστινίων ήταν ολική, και συνεχίστηκε και μετά την ανακωχή του 1949. [10] Η παγιωμένη αλλά ξεπερασμένη αυτή εικόνα, εξηγεί εν μέρει (χωρίς να δικαιολογεί) πολλά από τα εγκλήματα μίσους της 7.10. στα κιμπούτζ.

Φεστιβάλ Supernova: η αλυσίδα των τραγικών συμπτώσεων.

Το Supernova Festival, όπου χάθηκαν 344 συμμετέχοντες, συνδεόταν με αντίστοιχη διοργάνωση στη Βραζιλία και δηλωνόταν ως «γιορτή φιλίας, αγάπης και απεριόριστης ελευθερίας». Αντίθετα με όσα ακούστηκαν μετά, δεν είχε πολιτικό πλαίσιο ούτε ήταν συναυλία ειρήνης. Ήταν όμως λογικό να προσελκύει περισσότερο φιλελεύθερο νεανικό κοινό, παρά εθνικιστές.

Λίγοι ξέρουν, ότι το φεστιβάλ είχε σχεδιαστεί για άλλη τοποθεσία και με άλλη λήξη:

Μέχρι τελευταία στιγμή, προγραμματιζόταν να γίνει πολλά χιλιόμετρα μακριά. Ο χώρος δίπλα στα σύνορα επιλέχτηκε ως λύση ανάγκης μόλις δύο μέρες πριν την έναρξη, όταν ναυάγησαν οριστικά οι προσπάθειες για τον αρχικό χώρο. [11]
Ήταν προγραμματισμένο να λήξει μια μέρα πριν την επίθεση: η έγκριση για την 24ωρη παράταση, δόθηκε από τον IDFλιγότερο από 48 ώρες πριν την επίθεση. [12] Ο στρατιωτικός διοικητής λέει ότι πιέστηκε από τους οργανωτές, και υποχώρησε επειδή δεν μπόρεσε να βρει σοβαρά θέματα ασφάλειας.
Μόλις 3 ώρες πριν την επίθεση είχε γίνει έκτακτη νυκτερινή σύσκεψη της ανώτατης ηγεσίας του IDF, καθώς υπήρχαν σοβαρές ενδείξεις για επικείμενη επίθεση από τη Γάζα: οι οργανωτές του φεστιβάλ δεν ενημερώθηκαν καν, παρόλο που ήταν σε διαρκή επαφή με την τοπική στρατιωτική διοίκηση. [13]
Μόνο μέτρο, ήταν να ενημερωθεί ο τοπικός στρατιωτικός διοικητής: πήγε ο ίδιος για έλεγχο επιτόπου, μια ώρα πριν την επίθεση, και επέστρεψε χωρίς να ενημερώσει τους διοργανωτές ή να ζητήσει άμεση διακοπή και εκκένωση. [14] Οι διοργανωτές δήλωσαν αργότερα ότι, μόλις μισή επιπλέον ώρα αρκούσε για να έδιωχναν με ασφάλεια όλους τους συμμετέχοντες.

Η ισραηλινή αστυνομία κατέληξε ότι η Χαμάς δεν γνώριζε εκ των προτέρων για το φεστιβάλ. [15] Κάτι τέτοιο είναι συμβατό και με την επίσημη τοποθέτηση της Χαμάς [16] ότι οι δυνάμεις της το «παρανόησαν», για στρατιωτική άσκηση/εκδήλωση: αν ισχύει, η εντύπωση αυτή ενισχύθηκε και από την ένοπλη αστυνομική φρουρά του φεστιβάλ. Σε κάθε περίπτωση, πάντως, γρήγορα φάνηκε ότι ήταν άοπλοι και δεν αντιστέκονταν: η Χαμάς είχε λοιπόν υποχρέωση, να τους δώσει τουλάχιστον την ευκαιρία να παραδοθούν με ασφάλεια.

Στο Ισραήλ, όλα αυτά έχουν τροφοδοτήσει και (αναμενόμενες) θεωρίες συνωμοσίας. Κύκλοι της ισραηλινής Δεξιάς, ανάμεσά τους και βουλευτές του Λικούντ όπως ο αντιπρόεδρος της Κνεσέτ, έφτασαν να διαδίδουν δημόσια ότι το σχέδιο επίθεσης της Χαμάς είχε εκπονηθεί από… Ισραηλινό πολιτικό ηγέτη: τον Γιαϊρ Γκολάν, επικεφαλής σήμερα των κεντροαριστερών Δημοκρατικών (συνένωση Εργατικών & Μερέντζ) και πρώην Νο 2 του IDF. [17] Αντίστοιχες φήμες στην ισραηλινή κεντροαριστερά, ενέπλεκαν στη σφαγή το… ρωσικό Wagner Group.

Ο πόλεμος, οι όμηροι, το ΔΠΔ, και οι «δύο κόσμοι» του Ισραήλ

Στο φεστιβάλ και στα κιμπούτζ, το τίμημα της 7.10. πλήρωσαν κυρίως άνθρωποι που δεν ανήκαν στην κυρίαρχη εθνικιστική πλειοψηφία του Ισραήλ. Η τελευταία, κτυπήθηκε πολύ ελαφρύτερα: Η παραμεθόρια πόλη Σντερότ, με 33.000 κατοίκους και πλειοψηφία Υπερ-Ορθόδοξων, έπεσε όλη στα χέρια της Χαμάς με «μόλις» 37 νεκρούς αμάχους (πολλοί από ρουκέτες και διασταυρούμενα πυρά) και χωρίς καθόλου ομήρους. [18]

Η διάσταση αυτή εξηγεί και τη σύγκρουση των οικογενειών των Ισραηλινών ομήρων, με τις προτεραιότητες της κυβέρνησης Νετανιάχου: [19] πολλοί θεωρούν ότι η χαμηλή προτεραιότητα της τελευταίας για τους Ισραηλινούς ομήρους, οφείλεται και στο ότι δεν τους θεωρεί πολιτικά και πολιτισμικά «δικούς της». Αρκετοί ένιωθαν ότι οι όμηροι θυσιάζονταν σε μικροπολιτικά συμφέροντα των κυβερνώντων, αλλά και σε εθνικιστικές προτεραιότητες για τη συνέχιση του πολέμου ως εργαλείο για Μεγάλο Ισραήλ. [20] Κάτι τέτοιο έρχεται σε ευθεία σύγκρουση με τις μέχρι τώρα κοινές παραδοχές στο Ισραήλ, ότι «κανείς δεν αφήνεται πίσω» ούτε θυσιάζεται για άλλους κρατικούς στόχους.

Λιγότερο γνωστή, αλλά εξίσου ενδεικτική, είναι και μια άλλη πτυχή που συνδέεται με την απονομή δικαιοσύνης για τα θύματα. Αρχές Δεκεμβρίου του 2023, Ισραηλινοί επιζήσαντες και συγγενείς θυμάτων και ομήρων της 7.10. προσκάλεσαν στο Ισραήλ τον Γενικό Εισαγγελέα του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, καταθέτοντας στοιχεία για την επίθεση και τις ευθύνες της ηγεσίας της Χαμάς. [21] Η πρωτοβουλία αυτή οδήγησε, τον Μάιο του 2024, σε αίτημα του Γενικού Εισαγγελέα του ΔΠΔ για εντάλματα σύλληψης των 3 επικεφαλής της Χαμάς, παράλληλα με εκείνα για τον Νετανιάχου και τον τότε υπουργό Άμυνας. [22]

Η πρωτοβουλία των Ισραηλινών πολιτών ήταν «αιρετική», καθώς το Ισραήλ δεν αναγνωρίζει δικαιοδοσία του ΔΠΔ και είχε αποσύρει το 2001 την αρχική υπογραφή του στη Συνθήκη για την ίδρυσή του. Από την άλλη, τα Παλαιστινιακά Εδάφη αναγνωρίζουν πλήρως το ΔΠΔ και οι πολίτες τους υπάγονται στη δικαιοδοσία του ακόμη και για πράξεις σε έδαφος τρίτων χωρών, όπως το Ισραήλ. Με την ίδια νομική βάση, οι ηγέτες του Ισραήλ υπάγονται στη δικαιοδοσία του ΔΠΔ για πράξεις που διαπράχθηκαν στο έδαφος χωρών που αναγνωρίζουν το Δικαστήριο.

Με τη δημοσιοποίηση του αιτήματος για τα εντάλματα, το Ισραήλ φαίνεται ότι δρομολόγησε την εξωδικαστική εκτέλεση των τριών κατηγορουμένων της Χαμάς: 5 μήνες μετά, δεν ζούσε κανείς τους. Στα οριστικά εντάλματα σύλληψης, τον Νοέμβριο του 2024, αναφερόταν μόνο τυπικά το όνομα του Μοχάμαντ Ντεϊφ, στρατιωτικού επικεφαλής της Χαμάς στη Γάζα, καθώς η Χαμάς δεν είχε ακόμη επιβεβαιώσει τον θάνατό του. [23] Ουσιαστικά, όμως, η διερεύνηση της 7.10. από το ΔΠΔ τέθηκε οριστικά στο αρχείο λόγω θανάτου όλων των κατηγορουμένων. Πρακτικά, το Ισραήλ είχε ακυρώσει τις προσπάθειες των πληγέντων πολιτών του για ανεξάρτητη διερεύνηση και διεθνή δικαίωση.

Η αποτίμηση, και τα ερωτήματα για διέξοδο

Τα όσα ακολούθησαν την 7.10., είναι συντριπτικά βαρύτερα: τουλάχιστον 50 φορές περισσότεροι νεκροί, 500 φορές περισσότερα νεκρά παιδιά, 1.000 φορές περισσότερα νεκρά βρέφη, συστηματική καταστροφή κάθε αναγκαίας υποδομής για την επιβίωση 2 εκατομμυρίων ανθρώπων. Ακόμη και στην εβραϊκή Διασπορά των ΗΠΑ, 4 στους 10 πιστεύουν ήδη ότι πρόκειται για Γενοκτονία. [24] Πολλαπλάσιοι από τους νεκρούς της 7.10. στο Ισραήλ, ήταν και οι περίπου 5.500 Παλαιστίνιοι που είχαν ήδη σκοτωθεί στη 16χρονη πολιορκία της Γάζας.

Τίποτε από αυτά, πάντως, δεν επιτρέπει συμψηφισμούς για ζωές αμάχων και για παραβιάσεις Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων: οι άμαχοι που χάθηκαν στις 7.10. στο Ισραήλ (κάπου 10% από αυτούς Παλαιστίνιοι του Ισραήλ ή Ασιάτες εργάτες γης), είναι ΚΑΙ αυτοί σημαντικοί.

Διεθνείς Οργανώσεις Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, όπως το Human Rights Watch, είχαν ζητήσει (και) από τις Παλαιστινιακές οργανώσεις συγκεκριμένα μέτρα επανορθώσεων προς τα θύματα της 7.10., και διασφαλίσεων και για τους αμάχους στο Ισραήλ. [25] Το τελευταίο πάντως επέλεξε έναν τελείως αντίθετο δρόμο, που δεν έβαλε ποτέ στο τραπέζι τέτοιες επανορθώσεις και έχει πια κάνει πια ανέφικτα τα περισσότερα από αυτά τα μέτρα: είναι σαφές ότι ενδιαφέρθηκε περισσότερο για την υποταγή και την καταστροφή των Παλαιστινίων, παρά για τους πολίτες του που χάθηκαν ή υπέφεραν άδικα.

Οι 800 άμαχοι νεκροί της 7.10., είναι περίπου όσοι και στη «δική μας» σφαγή των Καλαβρύτων. Σφαγές αυτής της έκτασης, ή και ακόμη βαρύτερες, ήταν συχνές και στα Βαλκάνια μέχρι το 1944. Αν τελικά ξεπεράστηκαν και σταμάτησαν, ήταν γιατί τελικά όλες οι χώρες της περιοχής αποδέχτηκαν τα νόμιμα διεθνή σύνορα, και καμιά πλευρά δεν υιοθέτησε τις «απαντήσεις» που είδαμε από το σύγχρονο Ισραήλ.

Η δήλωση του Ισραηλινού επιζώντα [1] ότι «και τα 10 εκατομμύρια πολιτών του Ισραήλ, κρατούμαστε όμηροι από την κυβέρνηση σε μια χώρα με αυτοάνοσο νόσημα» (όπου το ανοσοποιητικό σύστημα επιτίθεται στον οργανισμό), αποτυπώνει την έκταση και το βάθος του προβλήματος.

Μόνιμη διέξοδος θα υπάρξει αν η διεθνής κινητοποίηση για την Παλαιστίνη συνεχιστεί, και αν η σταδιακή διάβρωση της (δανεικής από τη Δύση) ισχύος του Ισραήλ αναγκάσει και το τελευταίο να αποδεχτεί τους διεθνείς κανόνες και τους όρους ισότιμης συνύπαρξης, που σταμάτησαν τις σφαγές και στη δική μας περιοχή.

*Ο Γιάννης Παρασκευόπουλος είναι νομικός, στέλεχος του Πράσινου χώρου

Παραπομπές και τεκμηρίωση

[1] ‘All 10 Million Israelis Are Being Held Hostage by the Government’ – Israel News

[2] Entire Gaza Division was overrun for hours, and IDF didn’t know it; 767 troops faced 5,000 terrorists | The Times of Israel

[3] 2 commando companies said diverted from Gaza border to West Bank days before Oct. 7 | The Times of Israel

[4] 75% of the idf was in the west bank – Αναζήτηση Google

[5] Israeli pacifists in devastated kibbutz lose faith | Arab News Η αναφορά στο άρθρο, αφορά τα αθροιστικά ποσοστά των δύο κομμάτων στις ισραηλινές εκλογές του 2022.