Τα ιδιωτικά κολέγια που αναβαθμίστηκαν μέσα σε μια νύχτα σε «μη κρατικά πανεπιστήμια», όπως ψευδεπώνυμα και καταχρηστικά επιμένουν να τα αποκαλούν, αποτελούν παγκόσμια πρωτοτυπία.

Ads

Πρώτα γιατί η όλη διαδικασία έγινε κατά πρωτοφανή παραβίαση του Συντάγματος. Το οποίο ρητά επιβάλλει στο άρθρο 16 ότι στην Ελλάδα «η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου με πλήρη αυτοδιοίκηση, τα οποία τελούν υπό την εποπτεία του κράτους».

Ads

Πώς γίνεται, όμως, και ενώ η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται από ΝΠΔΔ υπό την εποπτεία του κράτους, να νομιμοποιείται η ίδρυση μη κρατικών πανεπιστημίων;

Ads

Κι ακόμη, πώς γίνεται να υπάρχουν μη κρατικά, όταν τα υπάρχοντα πανεπιστήμια στη χώρα μας δεν είναι κρατικά, αλλά δημόσια, ως ΝΠΔΔ;

Ads

Και βέβαια, πως είναι δυνατόν κάποιες εκπαιδευτικές επιχειρήσεις να βαφτιστούν πανεπιστήμια χωρίς καμία αξιολόγηση ούτε των προγραμμάτων σπουδών τους, τα οποία ακόμη δεν έχουν παρουσιαστεί, ούτε των ερευνητικών τους δραστηριοτήτων, οι οποίες είναι ανύπαρκτες, ούτε όμως και του ακαδημαϊκού τους προσωπικού, το οποίο δεν έχει καν επιλεγεί ακόμη;

Δεν πρόκειται, λοιπόν, για «μη κρατικά πανεπιστήμια», όπως τα αποκαλούν, αλλά μέχρι να αξιολογηθούν και να περάσουν τον ακαδημαϊκό πήχη, πρόκειται για ιδιωτικά μη πανεπιστήμια.

Εντύπωση, όμως, προκαλεί και η διαπλοκή που αποκαλύπτεται μπροστά στα έκπληκτα μάτια της ελληνικής κοινωνίας μεταξύ κυβέρνησης και εκπαιδευτικών επιχειρήσεων που αναγνωρίστηκαν ως δήθεν πανεπιστήμια.

Με τους κυβερνητικούς που ενεπλάκησαν στην όλη μεθόδευση ως αξιωματούχοι μέχρι χτες στο υπουργείο Παιδείας, αλλά και τις συζύγους κορυφαίων κυβερνητικών προσώπων και συνεργατών του πρωθυπουργού, να αναλαμβάνουν κορυφαίες θέσεις διοίκησης στις νεότευκτες εκπαιδευτικές επιχειρήσεις.

Κι όλα αυτά καλύπτονται από μια στοχευμένη κυβερνητική προπαγάνδα, προκειμένου να κρυφτεί η αλήθεια και να πειστούν οι Έλληνες πολίτες ότι η πληρωμή διδάκτρων σε αμφίβολης ποιότητας ιδρύματα στη χώρα με τους χαμηλότερους μισθούς και τη μικρότερη αγοραστική δύναμη στην Ευρώπη είναι, δήθεν, ελευθερία επιλογής…

Ακόμη και ο Σύλλογος ιδιωτικών κολεγίων έφτασε να υπερασπίζεται το άρθρο 16 του Συντάγματος απέναντι στην κυβερνητική ασυδοσία. Μια πρωτοβουλία που προδίδει το πραγματικό κίνητρο της κυβέρνησης, που δεν είναι άλλο από την εξυπηρέτηση συγκεκριμένων οικονομικών συμφερόντων.

Η μετονομασία, πάντως, κάποιων εκπαιδευτικών επιχειρήσεων σε «μη κρατικά πανεπιστήμια» χωρίς αυστηρούς όρους και ακαδημαϊκές προϋποθέσεις που να προστατεύουν τον πολίτη από την εξαπάτηση δεν εξαντλεί όλη την εικόνα της εμπορευματοποίησης της Παιδείας, την οποία επιχειρεί με μεγάλη συνέπεια η κυβέρνηση Μητσοτάκη.

Η επιχείρηση της εμπορευματοποίησης της Παιδείας εξελίσσεται ταυτόχρονα και σε δυο παράλληλα επίπεδα.

Το ένα είναι η υποχρηματοδότηση, υποστελέχωση, δυσφήμιση και συρρίκνωση των δημόσιων πανεπιστημίων.

Μετά την έξοδο από τα μνημόνια και την ολοκληρωτική κατάρρευση του δημόσιου τομέα, η δημόσια εκπαίδευση δεν επανήλθε ποτέ στα προ κρίσης επίπεδα δημόσιας χρηματοδότησης και επιστημονικής στελέχωσης.

Η Ελλάδα σήμερα υπολείπεται κατά 30% του μέσου ευρωπαϊκού όρου ως προς τη δημόσια χρηματοδότηση της Παιδείας, ευρισκόμενη στην καθόλου κολακευτική 26η θέση ανάμεσα σε 30 κράτη στην Ευρώπη. Με χειρότερες χώρες από εμάς μόνο την Τουρκία, τη Σερβία, τη Ρουμανία και την Κροατία.

Όσον αφορά, μάλιστα, στη δημόσια χρηματοδότηση ανά φοιτητή, η Ελλάδα βρίσκεται στην τελευταία θέση στην Ευρώπη. Μια θέση που δικαιολογεί εν μέρει την κυβερνητική εμμονή στη διαγραφή 290.000 φοιτητών που αποκαλούν «αιώνιους», επειδή για διάφορους κοινωνικούς και οικονομικούς λόγους καθυστερούν την αποφοίτησή τους περισσότερο από το 50% του προβλεπόμενου χρόνου σπουδών.

Εκεί, όμως, που τα πράγματα γίνονται ακόμη χειρότερα για την Ελλάδα ως προς την υπόλοιπη Ευρώπη, είναι στη στελέχωση των πανεπιστημίων με ακαδημαϊκό προσωπικό.

Η αναλογία ενός Καθηγητή ανά 42 φοιτητές, η οποία θα γίνει ένας Καθηγητής ανά 33 φοιτητές αν διαγραφούν οι λεγόμενοι «αιώνιοι», παρασάγγες απέχει από τη μέση αναλογία στα ευρωπαϊκά πανεπιστήμια, που είναι 1 Καθηγητής ανά 13 φοιτητές.

Η σύγκριση με την ευρωπαϊκή πραγματικότητα είναι συντριπτική. Καθώς και στην Ευρώπη ιδρύθηκαν εδώ και χρόνια ιδιωτικά πανεπιστήμια χωρίς, όμως, να απαξιωθούν τα δημόσια. Τα οποία εξακολουθούν να συνιστούν τον κορμό της ανώτατης εκπαίδευσης, καλύπτοντας κατά περισσότερο από το 90% τις εκεί φοιτητικές ανάγκες.

Αν σε αυτή την εικόνα υποχρηματοδότησης και υποστελέχωσης των δημόσιων πανεπιστημίων που δίνει η σύγκριση με την ευρωπαϊκή πραγματικότητα, προσθέσει κανείς τους φοιτητές που πέφτουν από τα παράθυρα λόγω έλλειψης αιθουσών διδασκαλίας, τις οροφές των εργαστηρίων και των κλινικών που καταρρέουν σε ώρα μαθήματος και τα ασανσέρ που προκαλούν ατυχήματα στις φοιτητικές εστίες, τότε η κατάρρευση της δημόσιας χρηματοδότησης της Ανώτατης Εκπαίδευσης στην Ελλάδα αποκαλύπτεται πλήρως.

Η εικόνα μιας κυβέρνησης που από τη μια πλευρά απαξιώνει τα υψηλού επιπέδου δημόσια πανεπιστήμια και από την άλλη επιτρέπει την ευνοιοκρατική ίδρυση ιδιωτικών χωρίς να συντρέχουν οι στοιχειώδεις ακαδημαϊκές προϋποθέσεις, συμπληρώνεται από τη δυσφήμιση των δημόσιων πανεπιστημίων ακόμη και από τον ίδιο τον πρωθυπουργό. Ο οποίος, όχι χωρίς σκοπιμότητα και πάντως απολύτως αναπόδεικτα, άντρα ανομίας ανεβάζει τα ελληνικά πανεπιστήμια και κέντρα εγκληματικότητας τα κατεβάζει.


Έφτασαν, μάλιστα, στο παγκοσμίως πρωτότυπο εγχείρημα της ίδρυσης πανεπιστημιακής αστυνομίας, η οποία αποσύρθηκε ως άνευ αντικειμένου λίγο καιρό μετά την εγκατάστασή της στα ελληνικά πανεπιστήμια. Αφήνοντας την εντύπωση ότι το ελληνικό κράτος μπορεί να ισχυρίζεται ότι δεν έχει χρήματα να χρηματοδοτήσει τα πανεπιστήμια και να προσλάβει καθηγητές, έχει όμως όταν πρόκειται για τους παντελώς αχρείαστους, όπως αποδείχθηκε, πανεπιστημιακούς αστυνομικούς.

Η επιχείρηση εμπορευματοποίησης της Παιδείας ολοκληρώνεται με την ιδιωτικοποίηση των ίδιων των ακαδημαϊκών δομών των δημόσιων πανεπιστημίων.

Η συμβολική παρουσία του πρωθυπουργού στην τελετή ίδρυσης μιας χορηγούμενης από τους συνδέσμους βιομηχάνων και εμπόρων έδρας αφιερωμένης στην εποχή του Μ. Αλεξάνδρου στο πληττόμενο από υποχρηματοδότηση ΑΠΘ, έστειλε σαφές μήνυμα ότι  το κράτος εγκαταλείπει τη θεμελιώδη του υποχρέωση, σύμφωνα με το Σύνταγμα, να χρηματοδοτεί την Δημόσια Ανώτατη Εκπαίδευση.

Κι ακόμη, η ίδρυση ξενόγλωσσων προπτυχιακών προγραμμάτων σπουδών με δίδακτρα στα δημόσια πανεπιστήμια, τη στιγμή που δεν υπάρχουν υποδομές και προσωπικό για να ικανοποιηθούν οι υπάρχουσες ανάγκες της δωρεάν Παιδείας, ανοίγει ένα νέο και επικίνδυνο κεφάλαιο αμφισβήτησης της θεμελιώδους υποχρέωσης του κράτους να χρηματοδοτεί τα δημόσια πανεπιστήμια. Τα οποία στο εξής θα πρέπει να αναζητούν από μόνα τους ιδιωτικές χρηματοδοτήσεις προκειμένου να λειτουργήσουν.

Γίνεται φανερό ότι δεν πρόκειται για συγκυριακές παρεμβάσεις, αλλά για ένα ολοκληρωμένο σχέδιο που εξελίσσεται σε τρία επίπεδα, με στόχο την αποδόμηση του κοινωνικού κράτους στην Παιδεία και την εμπορευματοποίηση του δημόσιου αγαθού της Εκπαίδευσης.

Ένα ταξικό σχέδιο που πάει πίσω την Ελλάδα, καθώς η υπονόμευση των ισότιμων ευκαιριών στην εκπαίδευση θέτει σε κίνδυνο την ανάπτυξη και την ευημερία της επόμενης γενιάς.

 

  • Καθηγητής, πρώην Πρύτανης ΑΠΘ, Επικεφαλής παράταξης ΑΛΛΑΓΗ στην ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ Κ. ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ