Μία γλώσσα πεθαίνει στα νησιά Andaman

Ο θάνατος της Boa Sr -σε ηλικία περίπου 85 ετών- του τελευταίου ανθρώπου, που μιλούσε την γλώσσα Bo των Νήσων Andaman σημαίνει το τέλος για τη φυλή Μπο, που ζούσε κάποτε στα νησιά Ανταμάν και Νικομπάρ της Ινδίας και αριθμεί 65.000 έτη ζωής.

Η Boa Sr, που κατάφερε να επιβιώσει από το τσουνάμι του 2004, την Ιαπωνική κατοχή και επιδημίες φερμένες από τους Βρετανoύς αποίκους, ήταν η τελευταία ομιλούσα της αρχαίας γλώσσας Βο. Το όνομα της γλώσσας είναι το ίδιο με τη φυλή Bo, η οποία μαζί με ακόμη 10 φυλές συνέθετε κάποτε την ομάδα των φυλών του Ανταμάν. Οι γλώσσες των φυλών αυτών έχουν τις ρίζες τους στην προνεολιθική ανθρώπινη εγκατάσταση στην νοτιοανατολική Ασία.

Οι φυλές του Ανταμάν αριθμούν πλέον μόλις 52 μέλη, από τα 5.000 που είχαν όταν οι Βρετανοί αποίκισαν τα νησιά το 1858, όπως αναφέρει η οργάνωση Survival International . Οι περισσότεροι σκοτώθηκαν ή πέθαναν από ασθένειες που κόλλησαν από τους αποίκους ενώ ο αλκοολισμός έχει χτυπήσει τους επιζήσαντες.

Παρότι η γλώσσα Bo ερευνήθηκε επιμελώς από γλωσσολόγους η Boa Sr τα τελευταία χρόνια της ζωής της δεν μπορούσε να επικοινωνήσει στην μητρική της γλώσσα. Ούτε τα μέλη των κοντινών φυλών δεν μπορούσαν να κατανοήσουν τους στίχους των τραγουδιών, που σιγοψιθύριζε η Boa Sr και των ιστοριών, που έλεγε. Η γυναίκα μιλούσε ακόμη hindi και μία τοπική γλώσσα.

Η Narayan Choudhary, γλωσσολόγος στο πανεπιστήμιο Jawaharlal Nehru, έγραψε στην ιστοσελίδα της ότι «η απώλεια της Boa Sr είναι μία φοβερή απώλεια για πολλούς κλάδους, όπως της ανθρωπολογίας, της ιστορίας, της ψυχολογίας, της γλωσσολογίας και της βιολογίας», και συνεχίζει "για εμένα η Boa Sr ήταν η επιτομή της ανθρώπινης ολότητας με όλες της εκφάνσεις της και σε τέτοια αφθονία, που δεν είναι δυνατό να βρεις κάπου αλλού». Επίσης λέει ότι επειδή ήταν ο μοναδικός άνθρωπος που μιλούσε τα Μπο, ήταν πολύ μοναχική.

Σύμφωνα με την γλωσσολογική ορολογία, όταν πλέον η γλώσσα δεν μαθαίνεται ως μητρική από κανένα τότε μιλάμε για γλωσσικό θάνατο (language death). Στη διάρκεια του 20ου αιώνα μειώθηκε δραματικά ο αριθμός των ομιλούμενων γλωσσών στον κόσμο. Σήμερα υπάρχουν περίπου 6000 γλώσσες στον κόσμο, από τις οποίες δύο πεθαίνουν κάθε μήνα, ενώ υπολογίζεται ότι οι μισές θα πεθάνουν αυτό τον αιώνα.