Η ευθύνη του πολίτη στις Ευρωεκλογές του Ιουνίου

Για άλλη μια φορά όμως, αντί να ξεκινήσει ένας ευρύς διάλογος για την πορεία και τους στόχους της Ενωμένης Ευρώπης, τα πολιτικά επιχειρήματα όλων των εμπλεκόμενων, κομμάτων και υποψηφίων, επικεντρώνονται περισσότερο σε εθνικά παρά σε αμιγώς ευρωπαϊκά ζητήματα. Οι ευρωεκλογές ξανά, θα αποτελέσουν το “βαρόμετρο” της εσωτερικής πολιτικής ζωής, της κάθε χώρας – μέλους, και αυτό δεν είναι μόνο ελληνικό φαινόμενο.

Στη χώρα μας, τα διάφορα κόμματα θα επιχειρήσουν να καταγράψουν τις εκλογικές τους δυνάμεις με σκοπό να αλλάξουν την εσωτερική πολιτική σκηνή, αντί να μπουν σ’ έναν ουσιαστικό διάλογο με τους πολίτες για τα όσα διαδραματίζονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Από την άλλη, το πιο πιθανό είναι ότι, οι πολίτες θα αδιαφορήσουν τόσο για τη διαδικασία όσο και για το αποτέλεσμα. Θα προτιμήσουν ίσως μία τριήμερη απόδραση αντί για την άσκηση του ανώτερου δικαιώματος και καθήκοντος που έχουν να εκλέξουν τους εκπροσώπους τους στο δημοκρατικότερο και αντιπροσωπευτικότερο των Ευρωπαϊκών οργάνων. Όσοι προσέλθουν, δεν είναι απολύτως σίγουρο ότι γνωρίζουν τη σημασία της πράξης τους. Πολύ πιθανό, θα μπουν στη διαδικασία να προσδώσουν μηνύματα που αφορούν στην εσωτερική πολιτική σκηνή, ή θα ακολουθήσουν τη λογική της συλλήβδην απόρριψης της Ευρωπαϊκής Ιδέας χωρίς περεταίρω αξιολόγηση των δεδομένων.

Ποιος τελικά ευθύνεται για αυτή την κατάσταση έτσι όπως έχει διαμορφωθεί; Οι πολιτικοί ή οι πολίτες;

Η απάντηση θα πρέπει να είναι και οι δύο. Και εάν θέλετε να προχωρήσουμε λίγο παρακάτω, μεγαλύτερη ευθύνη θα πρέπει να αποδοθεί στους δεύτερους, τους πολίτες.

Κατά τη γνώμη μου, ενεργός πολίτης σημαίνει πολίτης που συμμετέχει, αναζητεί και προκαλεί το διάλογο. Πολίτης που κρίνει και αποδίδει ευθύνες ή εύσημα σε αυτός που τον εκπροσωπούν και τον αντιπροσωπεύουν σε όλα τα επίπεδα λήψης αποφάσεων είτε εθνικά είτε ευρωπαϊκά. Πολίτης που αναζητεί τη πληροφορία, που απαιτεί ενημέρωση, που ενδιαφέρεται όχι μόνο για τα εθνικά κοινά αλλά και για τις ευρωπαϊκές εξελίξεις.

Γιατί πως αλλιώς θα ενημερωθεί ο καθένας μας, για τις νέες εξελίξεις που συντελούνται στην Ευρώπη και περνούν απαρατήρητες; Πως θα μάθει ότι με την νέα επερχόμενη Συνταγματική Συνθήκη της Λισαβόνας προβλέπεται μια νέα διαδικασία, η «Πρωτοβουλία υπέρ των πολιτών» σύμφωνα με την οποία, εφόσον συγκεντρωθούν τουλάχιστον ένα εκατομμύριο υπογραφές υπηκόων από σημαντικό αριθμό κρατών µελών, μπορεί να υποχρεωθεί η Επιτροπή να υποβάλει νέες προτάσεις πολιτικής;

Πως θα μάθουν οι πολίτες για την ενίσχυση των αρμοδιοτήτων των εθνικών κοινοβουλίων; Πλέον, όταν το ένα τρίτο από αυτά απορρίψει μία ευρωπαϊκή πρόταση νόμου, τότε η Κομισιόν υποχρεούται να την αναθεωρήσει.

Ψηφίζω στις ευρωεκλογές, δεν σημαίνει μόνο ότι είμαι ευρωπαίος πολίτης. Σημαίνει ότι είμαι ένας ενεργός πολίτης με ανοιχτούς ορίζοντες. Η ευθύνη του κάθε ενός σε σχέση με τις εθνικές εκλογές είναι ίσως μεγαλύτερη έστω κι αν ο αντίκτυπος δεν είναι τόσο εμφανής για τη ζωή μας.

Διευρύνοντας την οπτική μας έξω από τα στενά εθνικά σύνορα, μπορούμε να δημιουργήσουμε μια αποτελεσματική Ευρώπη, πιο δημοκρατική και πιο συμμετοχική. Αυτό πρέπει να εκδηλώνεται με την απαίτηση από μέρους μας, για μεγαλύτερη διαφάνεια, περισσότερη ενημέρωση, ενεργό συμμετοχή. Μόνο σε αυτή τη περίπτωση, το οικοδόμημα που χτίζεται προς όφελος των ευρωπαίων πολιτών εδώ και πενήντα χρόνια, θα έχει την απαραίτητη αποδοχή που θα του δώσει ώθηση για το μέλλον.

Και μόνο με τη συμμετοχή αυτό θα πραγματοποιηθεί.

Του Γιώργου Σάρλη*

* Διεθνολόγος ΜΑ, μέλος της Team Europe (δίκτυο ανεξάρτητων ομιλητών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής) και πρόεδρος της ΜΚΟ “Πολίτες της Ευρώπης”.

http://georgesarlis.wordpress.com/