Οι υποβρύχιες φωτογραφίες, που τράβηξαν οι συμμετέχοντες στο διεθνή διαγωνισμό υποβρύχιας φωτογραφίας, που διοργάνωσε στη Θάσο το Πανελλήνιο Κέντρο Υποβρύχιας Φωτογραφίας- Έρευνας και Τεχνολογίας (ΠΚΥΦΕΤ) ρίχνουν νέο φως στα στοιχεία για την Ιστορία του πλούσιου σε αρχαιολογικά ευρήματα νησιού.

Με την ολοκλήρωση του πρώτου μέρους του διαγωνισμού, πέρσι το καλοκαίρι και τη δημοσιοποίηση των πραγματικά εντυπωσιακών φωτογραφιών, ο πρόεδρος του ΠΚΥΦΕΤ, Γιάννης Σταματιάδης είχε δηλώσει χαρακτηριστικά: «Είμαστε σίγουροι πως υπάρχει μια πόλη στο βυθό, πέντε μίλια νοτίως της Θάσου. Απομένει να γίνει ειδική κατάδυση, ώστε να μπορέσουμε να δούμε τι ακριβώς συμβαίνει και να τη φωτογραφίσουμε».

Φέτος, με την ολοκλήρωση του δεύτερου και τελευταίου μέρους του διεθνούς διαγωνισμού υποβρύχιας φωτογραφίας, ο κ. Σταματιάδης δεν κρύβει την ικανοποίησή του για τα αποτελέσματα της εντυπωσιακής δουλειάς που έγινε, αλλά και για την ποιότητα των φωτογραφιών που τραβήχτηκαν τόσο από το βυθό όσο και από τα χερσαία τμήματα του νησιού.

Όπως είπε, οι συμμετέχοντες στο διεθνή διαγωνισμό, κατά τη φωτογράφηση του χερσαίου τμήματος του νησιού κι έπειτα από πορεία περίπου μιας ώρας, βορείως του Δημοτικού Διαμερίσματος Πρίνου, στην περιοχή Ληνός, βρέθηκαν μπροστά σε τείχη, που σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις είναι "κυκλώπεια".

Διάσπαρτα στην περιοχή υπάρχουν ακόμη κεραμικά αντικείμενα αλλά και σωροί από πέτρες, που υποδηλώνουν την ύπαρξη κατοικιών. «Αν το επόμενο διάστημα η αρχαιολογία επιβεβαιώσει ότι πρόκειται για 'κυκλώπεια τείχη' τότε, θ' ανοίξει ακόμη ένα παράθυρο στην ιστορία του νησιού», επισημαίνει χαρακτηριστικά ο κ. Σταματιάδης.

Ο κ. Σταματιάδης υπογράμμισε ακόμη ότι, οι συμμετέχοντες, κατά τη διάρκεια της έρευνας που πραγματοποίησαν για τις ανάγκες του διαγωνισμού φωτογραφίας, εντόπισαν την ύπαρξη υποβρύχιων στοών στο Δημοτικό Διαμέρισμα των Λιμεναρίων, που παραπέμπουν στη Σκαπτή Ύλη.

Σκαπτή ύλη είχε ονομαστεί στην αρχαιότητα η χρυσοφόρα φλέβα του όρους Παγγαίου. Σχετικά, ο καθηγητής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Μιχάλης Βαβελίδης, αναφέρει σε σύγγραμμά του: «Εξέχουσα θέση στην αρχαία ελληνική γραμματεία έχουν τα μεταλλεία χρυσού της Θάσου και της Σκαπτής Ύλης. Ο Ηρόδοτος και ο Θουκυδίδης αναφέρουν ότι ο σημαντικότερος παράγων του πλούτου και της ανάπτυξης της Θάσου κατά την αρχαιότητα ήταν η πρόσοδος από τα μεταλλεία της νήσου και της αντίπερα Θράκης. Την εποχή του Ηροδότου η πρόσοδος αυτή από τα μεταλλεία της Θάσου και της σκαπτής Ύλης ανέρχονταν σε 200 τάλαντα ετησίως, σε καλές χρονιές ανέρχονταν στα 300. Από αυτά τα 80 προέρχονταν από τα μεταλλεία της Σκαπτής Ύλης».

Σε άλλο σημείο του συγγράμματός του, ο καθηγητής Βαβελίδης αναφέρει ακόμη: «Κάτω από την Ακρόπολη της Θάσου υπάρχει ένα σύστημα στοών μήκους 300 μ. που φθάνει κάτω από το επίπεδο της θάλασσας. H Σκαπτή Ύλη ήταν γνωστή στην αρχαιότητα για τις ποσότητες χρυσού από τα μεταλλεία τους και για τη σύνδεσή της με τον ιστορικό Θουκυδίδη. Το ερώτημα σχετικά με την ακριβή θέση των μεταλλείων της Σκαπτής Ύλης, αναζητήθηκε και συζητήθηκε επανειλημμένα από παλαιότερους ερευνητές. Μερικοί υποστηρίζουν ακόμη ότι αυτά βρίσκονται στο όρος Παγγαίο. Σύμφωνα με τις δικές μας συστηματικές έρευνες πιστεύουμε, ότι ο Ηρόδοτος αναφερόταν στην περιοχή βόρεια και ανατολικά της πόλης της Καβάλας, όπου εντοπίζονται, ένας μεγάλος αριθμός εμφανίσεων χρυσοφόρου και αργυρούχου μεταλλεύματος Η άποψή μας αυτή βρίσκεται σε συμφωνία με νεώτερες αρχαιολογικές έρευνες, σύμφωνα με τις οποίες η Θασιακή Περαία περιορίζεται στο Σύμβολο όρος και στο νότιο τμήμα της οροσειράς της Λεκάνης».

Τα βραβεία

Εντυπωσιακές είναι οι φωτογραφίες που τράβηξαν οι αυτοδύτες φωτογράφοι στην περιοχή της Αλυκής, όπου υπάρχουν τα φημισμένα αρχαία μεταλλεία μαρμάρου. Οι φωτογραφίες που έφεραν στην επιφάνεια δείχνουν την πλούσια πανίδα και χλωρίδα του βυθού της περιοχής.

Οι υποβρύχιες και οι επίγειες φωτογραφίες θα αξιολογηθούν από την επιστημονική επιτροπή του ΠΚΥΦΕΤ και θα εκδοθούν σ' ένα καλαίσθητο λεύκωμα, ενώ υπάρχει και σκέψη για τη δημιουργία ενός υποβρύχιου χάρτη της Θάσου.

Το πρώτο βραβείο του διαγωνισμού έλαβε ο Λούης Τσιακίρος από την Κύπρο, το δεύτερο ο Γιώργος Ρηγούτσος από τη Σάμο, το τρίτο ο Ηλίας Σιδηράς από τη Λάρισα.

Τις υπόλοιπες θέσεις κατέλαβαν οι: Βαγγέλης Θεολόγου, Χρυσοβαλάντης Ψαρουδάκης από την Κρήτη, Θανάσης Καλλιτσάρης από τη Λαμία, Davud Chiera, Χρήστος Καρανάσιος από τη Λάρισα, Robert Acobucci από την Αυστραλία, Γιώργος Λαμπρόπουλος, Νίκος Λαουράκης και Γιώργος Μπελεγρής από την Αθήνα. Στη 14η θέση ισοψήφησαν οι Άννα Καφαλή, Ιορδάνης Κωνσταντινίδης, Νικόλαος Μπακόπουλος και Αλεξάνδρα Χονδρογιάννη, που έλαβαν τιμητικούς επαίνους. Για τη βοήθεια που προσέφεραν στη διοργάνωση τιμήθηκαν ακόμη ο Θανάσης Κυδώνης και ο εκπαιδευτής αυτοδυτών Φάνης Ματανάς. Στο δεύτερο μέρος του διαγωνισμού, συνδιοργανωτής ήταν το ΤΕΙ Καβάλας.