Παράνομο έκρινε το δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία της Καταλονίας από την υπόλοιπη χώρα το Συνταγματικό Δικαστήριο της Ισπανίας υποστηρίζοντας ότι οι περιφέρειες της χώρας δεν μπορούν να αποφασίζουν μονομερώς για την αυτοδιάθεσή τους.

 
Σύμφωνα με την απόφαση, το δικαίωμα των Καταλανών να αποφασίσουν το μέλλον τους πρέπει να είναι σε αρμονία με το ισπανικό Σύνταγμα του 1978 το οποίο ορίζει την ισπανική ενότητα.
 
Το Συνταγματικό Δικαστήριο έκρινε «αντισυνταγματική και άκυρη» την απόφαση του περιφερειακού συμβουλίου της Βαρκελώνης που ισχυρίστηκε ότι η Καταλονία έχει το δικαίωμα της αυτοδιάθεσης.
 
Επί της ουσίας η τύχη της περιοχής παίζεται στην μάχη μεταξύ του Προέδρου της Καταλονίας Artur Mas, ο οποίος έχει υποσχεθεί δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία της περιοχής από την Ισπανία στις 9 Νοέμβρη και του Ισπανού πρωθυπουργού, Μαριάνο Ραχόι που επιμένει ότι μια τέτοια κίνηση θα ήταν παράνομη.
 
«Κανείς δεν μπορεί να στερήσει μονομερώς από ολόκληρο τον ισπανικό λαό το δικαίωμα να αποφασίσει για το μέλλον του» τόνισε ο Ραχόι στο εθνικό κοινοβούλιο, τον περασμένο μόλις μήνα, επιμένοντας ότι το δημοψήφισμα δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί. Ο Ισπανός πρωθυπουργός δηλώνει βέβαιος ότι η περίπτωση της Καταλονίας δεν μπορεί να συγκριθεί με αυτή της Σκωτίας καθώς το ισπανικό Σύνταγμα, σε αντίθεση με το Βρετανικό, αποκλείει το δημοψήφισμα για την αυτοδιάθεση.
 
Πάντως στην Καταλονία, δημοσκόπηση του Μαρτίου έδειξε ότι το 59,6% του πληθυσμού επιθυμεί την ανεξαρτησία από την υπόλοιπη Ισπανία και θέλει η περιοχή τους να γίνει ένα «νέο κράτος της Ευρώπης». Η κοινή γνώμη θεωρεί ότι η περιοχή θα είναι σε πολύ καλύτερη οικονομική κατάσταση αν αποσχιστεί από τη Μαδρίτη.
 
Το ζήτημα του δημοψηφίσματος για την αυτοδιάθεση της Καταλονίας επανήλθε δυναμικά στο προσκήνιο με την έναρξη της οικονομικής κρίσης που οδήγησε την ισπανική κυβέρνηση να λάβει επώδυνα μέτρα λιτότητας.
 
Τον Ιανουάριο το κοινοβούλιο της Καταλονίας υπερψήφισε την αποστολή αναφοράς στον εθνικό νομοθέτη επιδιώκοντας τη διενέργεια του δημοψηφίσματος. Η διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη. Αν το δημοψήφισμα πραγματοποιηθεί αυτό θα γίνει μόλις ένα μήνα μετά την παρόμοια ψηφοφορία στη Σκωτία, η οποία θα πραγματοποιηθεί το Σεπτέμβριο του 2014.