Σημαντικές πληροφορίες για τις αθέμιτες πρακτικές που φέρεται να χρησιμοποιούσε η φαρμακευτική εταιρεία Novartis προκειμένου να καταστεί κυρίαρχη στον χώρο του φαρμάκου στην Ελλάδα έχει εισφέρει στην έρευνα των εισαγγελέων κατά της Διαφθοράς το FBI.

Σύμφωνα με πληροφορίες της «Εφημερίδας των Συντακτών», μέρος των στοιχείων αυτών περιλαμβάνονται στον φάκελο της δικογραφίας που διαβιβάστηκε στη Βουλή και σύμφωνα με αυτά τα «δωράκια» προς τους γιατρούς προκειμένου να συνταγογραφούν δικά της φάρμακα περιελάμβαναν και ακριβά ταξιδάκια αναψυχής.

Μάλιστα σε δύο χαρακτηριστικές περιπτώσεις που καταγράφονται στα στοιχεία του FBI, σε ταξίδι αποστολής στη Νέα Υόρκη, που πραγματοποιήθηκε με 50-60 γιατρούς, τα έξοδα καλύπτονταν πλήρως από πιστωτική κάρτα της εταιρείας, ενώ σε άλλη περίπτωση 120 γιατροί ταξίδεψαν στο Κιότο της Ιαπωνίας για ένα συνέδριο στο οποίο δεν παρουσιάστηκαν ποτέ. Η μόνη υποχρέωση που είχαν ήταν να δηλώσουν την άφιξή τους και την αποχώρησή τους σε ένα συγκεκριμένο ξενοδοχείο.

Ο κάθε γιατρός έλαβε μάλιστα και 5.000 ευρώ από την εταιρεία εάν είχε συνταγογραφήσει πάνω από 100 φορές για τη Novartis, ενώ στο πόρισμά του το FBI φέρεται να συμπεραίνεται ότι στόχος ήταν να δωροδοκηθούν 400 γιατροί μέσα από το πρόγραμμα των ηλεκτρονικών πάνελ. Ειδικότερα οι Αμερικανοί αναφέρουν ότι «με βάση τις πληροφορίες που έχουν αντληθεί μέχρι τώρα, εμφανίζεται η Sandoz να έχει συμμετάσχει σε τέσσερα σχέδια δωροδοκίας με τα οποία χρηματίστηκαν γιατροί.

Τα σχέδια δωροδοκίας είναι τα ακόλουθα: 

  • εθνικό συνέδριο και πολυτελή ταξίδια, 
  • ηλεκτρονικά πάνελ, 
  • δημιουργία απατηλών υπό την καθοδήγηση του προέδρου της Sandoz 
  • απευθείας πληρωμή στους γιατρούς

Το «modus operandi»

Ειδικότερα για τις δωροδοκίες σε γιατρούς ο προστατευόμενος μάρτυρας «Μάξιμος Σαράφης» επισημαίνει:

«Άλλη παράνομη πρακτική που ακολουθούσε η Νοβάρτις για να αυξήσει τα κέρδη της ήταν οι δωροδοκίες σε γιατρούς, προκειμένου οι τελευταίοι να “δεσμεύονται” ότι θα υπερσυνταγογραφούν φάρμακά της. Πιο συγκεκριμένα, στόχοι της εταιρείας ήταν γιατροί υψηλής δυναμικότητας, όπως διευθυντές κλινικών ΕΣΥ, καθηγητές Πανεπιστημίων και ταμειακοί γιατροί.

Οι γιατροί είχαν χωριστεί στις εξής κατηγορίες:

Α) υψηλής συνταγογραφικής δυναμικότητας (τύπου Α)
Β) μεσαίας συνταγογραφικής δυναμικότητας (τύπου Β)
Γ) χαμηλής συνταγογραφικής δυναμικότητας (τύπου Γ)

Επίσης, υπήρχε η κατηγοριοποίηση των γιατρών σε υποκατηγορίες 1, 2 και 3. Οι τύπου 1 ήταν οι γιατροί που συνταγογραφούσαν πολλά φάρμακα της Νοβάρτις, οι τύπου 2 ήταν γιατροί με μέτρια συνταγογράφηση και οι τύπου 3 με χαμηλή συνταγογράφηση. 

Στόχος της εταιρείας ήταν να γίνουν όλοι οι γιατροί Α1. 

Οι πληρωμές των γιατρών αυτών γίνονταν με καταβολές χρηματικών ποσών στους τραπεζικούς τους λογαριασμούς είτε απευθείας, είτε μέσω τρίτων εταιρειών (Contract Research Organizations -CRO).

Οι πληρωμές που γίνονταν από λογαριασμό της μητρικής εταιρείας στη Βασιλεία ονομάζονταν πληρωμές ‘τύπου B’ (όπου Β ήταν η Βασιλεία), ενώ αυτές που γίνονταν από τη θυγατρική Νοβάρτις Ελλάς ονομάζονταν ‘τύπου Α’ (όπου Α ήταν η Αθήνα).

Οι πληρωμές αυτές γίνονταν μέσω εικονικών στο σύνολό τους προγραμμάτων, τα οποία κατά περίπτωση ονομάζονταν προγράμματα αγοράς (marketing projects), έρευνες αγοράς (market researches) και από τον Ιούνιο του 2012 και μετά μελέτες ‘φάσης IV’. Υπεύθυνοι των προγραμμάτων αυτών ήταν τα εμπορικά τμήματα της εταιρείας, δηλαδή τα τμήματα μάρκετιγκ, πωλήσεων και οι επιχειρησιακές μονάδες και πάντοτε με την έγκριση του προέδρου και του διευθύνοντος συμβούλου της Νοβάρτις Ελλάς αλλά και του υπεύθυνου Περιφέρειας Ευρώπης της μητρικής εταιρείας».

Σε επόμενη κατάθεσή του ο ίδιος μάρτυρας αναφερόμενος στο «modus operandi» υποστηρίζει ότι «στην πορεία του εκάστοτε οικονομικού έτους εκταμιεύονταν από τους προϋπολογισμούς των εμπορικών τμημάτων για κάθε φάρμακο επιπλέον ποσά, πολλαπλάσια του αρχικού - ενδεικτικού προϋπολογισμού. Οι τρόποι χρηματισμού των κρατικών αξιωματούχων αφορούσαν αδιαφανείς συμβάσεις παροχής υπηρεσιών, ταξίδια στο εξωτερικό και απευθείας χρήματα από τα μαύρα ταμεία της εταιρείας».