Παγκόσμια περιβαλλοντική απειλή το αμερικανικό δόγμα της απληστίας

Ο μέσος Αμερικανός καταναλώνει κάθε μέρα προϊόντα μεγαλύτερα σε βάρος από το βάρος του, συντηρώντας μια παγκόσμια κουλτούρα υπερβολής που προκύπτει ως τη μεγαλύτερη απειλή για τον πλανήτη, σύμφωνα με μια μελέτη που δημοσιεύεται σήμερα από το Ινστιτούτο Worldwatch. Σύμφωνα με το Ινστιτούτο, το δόγμα της κατανάλωσης και της απληστίας μπορεί να εξαφανίσει τα τυχόν οφέλη από την κυβερνητική δράση για την κλιματική αλλαγή ή μια αλλαγή προς μια οικονομία καθαρής ενέργειας.

Ο διευθυντής του προγράμματος Erik Assadourian, επικεφαλής της ομάδας των 35 συμμετεχόντων στην μελέτη, δήλωσε στην εφημερίδα Guardian: «Μέχρις ότου να αναγνωρίσουμε ότι τα περιβαλλοντικά μας προβλήματα, από την κλιματική αλλαγή έως την αποψίλωση των δασών και την εξαφάνιση ειδών, προκαλούνται από τις ζημιογόνες συνήθειές μας, δεν πρόκειται να λύσουμε την οικολογική κρίση που απειλεί να εξαφανίσει τον πολιτισμό μας».

Ο παγκόσμιος πληθυσμός καταναλώνει τους φυσικούς πόρους του πλανήτη μας με ασυνείδητο ρυθμό, λέει το Ινστιτούτο. Την τελευταία δεκαετία, η κατανάλωση αγαθών και υπηρεσιών αυξήθηκε κατά 28% στα 30.5 τρισ. δολάρια.

Η κουλτούρα του καταναλωτισμού δεν αποτελεί πλέον χαρακτηριστικό κυρίως των Αμερικανών αλλά εξαπλώνεται σε ολόκληρο τον πλανήτη. Τα τελευταία 50 χρόνια, η υπερβολή υιοθετήθηκε ως σύμβολο επιτυχίας στις αναπτυσσόμενες χώρες από τη Βραζιλία έως την Κίνα και την Ινδία, λέει η μελέτη. Η Κίνα αυτή την εβδομάδα ξεπέρασε τις ΗΠΑ, κερδίζοντας τον τίτλο της κορυφαίας αγοράς αυτοκινήτου του κόσμου ενώ είναι ήδη ο μεγαλύτερος παραγωγός εκπομπών του θερμοκηπίου στην υδρόγειο.

Τέτοιες τάσεις δεν είναι μια φυσική συνέπεια της οικονομικής ανάπτυξης, λέει η αναφορά του Ινστιτούτου, αλλά ένα αποτέλεσμα σκόπιμων δραστηριοτήτων από επιχειρήσεις για να κερδίσουν καταναλωτές. Προϊόντα όπως τα χάμπουργκερ – τρόφιμο απρόσιτο για τους φτωχούς στις αρχές του 20ου αι. – και το εμφιαλωμένο νερό είναι σήμερα κοινά.

Η μέση δυτική οικογένεια ξοδεύει περισσότερα για το κατοικίδιό της απ’ όσα ξοδεύει ένας άνθρωπος στο Μπαγκλαντές.

Η μελέτη δεν σημειώνει ενθαρρυντικά σημάδια αλλαγής από την κουλτούρα της υψηλής κατανάλωσης. Αναφέρει ότι τα προγράμματα σχολικής διατροφής σημείωσαν μεγαλύτερες προσπάθειες για να ενθάρρυνση μιας πιο υγιούς διατροφικής συνήθειας μεταξύ των παιδιών. Η νεότερη γενιά είναι επίσης πιο συνειδητοποιημένη για τον αντίκτυπο της στο περιβάλλον.

Σύμφωνα με την ομάδα του κ. Assadourian, πρέπει να γίνει πλήρης αλλαγή στις αξίες και τις συμπεριφορές. Με τους τρέχοντες ρυθμούς κατανάλωσης, ο κόσμος χρειάζεται να σηκώνει 24 αιολικές τουρμπίνες την ώρα, προκειμένου να παράγει αρκετή ενέργεια για να αντικαταστήσει τα ορυκτά καύσιμα. « Είδαμε ορισμένες ενθαρρυντικές προσπάθειες να καταπολεμηθεί η παγκόσμια κλιματική κρίση τα τελευταία χρόνια» λέει ο κ. Assadourian. «Αλλά η δημιουργία πολιτικής και τεχνολογίας αλλάζει ενώ οι κουλτούρες παραμένουν επικεντρωμένες στον καταναλωτισμό και η ανάπτυξη μπορεί να πάει μονάχα μέχρι εκεί. Αν δεν αλλάξουμε την ίδια την κουλτούρα μας θα υπάρξει νέα κρίση που θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε. Τελικά, ο καταναλωτισμός δεν πρόκειται να είναι βιώσιμος καθώς ο παγκόσμιος πληθυσμός αυξάνεται κατά 2 δις και καθώς όλο και περισσότερες χώρες ενισχύονται οικονομικά».

Στην εισαγωγή της αναφοράς, ο πρόεδρος του Ινστιτούτου Christopher Flavin, γράφει: «Καθώς ο κόσμος παλεύει για να ανακάμψει από τη σοβαρότερη οικονομική κρίση από το μεγάλο Κραχ, έχουμε μια άνευ προηγουμένου ευκαιρία να απομακρυνθούμε από τον καταναλωτισμό. Στο τέλος, το ανθρώπινο ένστικτο για επιβίωση πρέπει να θριαμβεύσει επί την παρότρυνσης για κατανάλωση με κάθε κόστος».